Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

YEREL YÖNET İ MLER PROGRAMI - II Afyon, 14 Nisan 2013 Prof. Dr. Önder Kutlu Selçuk Üniversitesi, Kamu Yönetimi Bölüm Ba ş kanı Yerel.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "YEREL YÖNET İ MLER PROGRAMI - II Afyon, 14 Nisan 2013 Prof. Dr. Önder Kutlu Selçuk Üniversitesi, Kamu Yönetimi Bölüm Ba ş kanı Yerel."— Sunum transkripti:

1 YEREL YÖNET İ MLER PROGRAMI - II Afyon, 14 Nisan 2013 Prof. Dr. Önder Kutlu Selçuk Üniversitesi, Kamu Yönetimi Bölüm Ba ş kanı Yerel Yönetim Mevzuatı ve Büyükşehir Belediyeleri 1 AK Parti Siyaset Akademisi Lider Ülke Türkiye

2 MEVZUAT Anayasa’nın 127. maddesi : “Mahalli idareler, il, belediye veya köy halkının mahalli mü ş terek ihtiyaçlarını kar ş ılamak üzere kurulu ş esasları kanunla belirtilen ve karar organları, gene kanunda gösterilen, seçmenler tarafından seçilerek olu ş turulan kamu tüzel ki ş ileridir.” 5393 Sayılı Belediye Kanunu 5216 Sayılı Büyük ş ehir Belediyesi Kanunu 6360 Sayılı Onüç İ lde B Ş B Kurulması Hakkında Kanun 5302 Sayılı İ l Özel İ daresi Kanunu Köy Kanunu 2

3 “BELED İ YE KANUNU” 3

4 Kurulması Nüfusu 5000’in üzerinde yerlerde kurulur İ l ve ilçe merkezlerinde nüfusa bakılmaksızın belediye kurulur Yöntem: Bir veya birden fazla köyün köy ihtiyar meclisinin kararı veya seçmenlerinin en az yarısından bir fazlasının mahallîn en büyük mülkî idare amirine yazılı ba ş vurusu ya da valinin kendili ğ inden buna gerek görmesi durumunda, valinin bildirimi üzerine, mahallî seçim kurulları, on be ş gün içinde köyde veya köy kısımlarında kayıtlı seçmenlerin oylarını alır ve sonucu bir tutanakla valili ğ e bildirir. İş lem dosyası valinin görü ş üyle birlikte İ çi ş leri Bakanlı ğ ına gönderilir. Danı ş tay’ın görü ş ü alınarak mü ş terek kararname ile o yerde belediye kurulur. 4

5 Mahalle teşkilatı Mahalle, muhtar ve ihtiyar heyeti tarafından yönetilir. Belediye sınırları içinde mahalle kurulması, kaldırılması, birle ş tirilmesi, bölünmesi, adlarıyla sınırlarının tespiti ve de ğ i ş tirilmesi, belediye meclisinin kararı ve kaymakamın görü ş ü üzerine valinin onayı ile olur. Nüfusu 500’ün altında mahalle kurulamaz. Muhtar, mahalle sakinlerinin gönüllü katılımıyla ortak ihtiyaçları belirlemek, mahallenin ya ş am kalitesini geli ş tirmek, belediye ve di ğ er kamu kurum ve kurulu ş larıyla ili ş kilerini yürütmek, mahalle ile ilgili konularda görü ş bildirmek, di ğ er kurumlarla i ş birli ğ i yapmak ve kanunlarla verilen di ğ er görevleri yapmakla yükümlüdür. Belediye, mahallenin ve muhtarlı ğ ın ihtiyaçlarının kar ş ılanması ve sorunlarının çözümü için bütçe imkanları ölçüsünde gerekli yardım ve deste ğ i sa ğ lar; kararlarında mahallelinin ortak isteklerini göz önünde bulundurur ve hizmetlerin mahallenin ihtiyaçlarına uygun biçimde yürütülmesini sa ğ lamaya çalı ş ır. B Ş B sınırlarındaki belde belediyeleri ve köyler mahalleye dönü ş türüldü. 5

6 BelediyelerinYönetimYapısı 6

7  Belediye Meclisi  Belediye Encümeni  Belediye Başkanı Belediyelerin Organları a b d c 7

8 Belediyenin Organları Başkan Belediye Meclisi Belediye Encümeni İhtisas Komisyonları Şirketler İdari Birimler Sayıştay İçişleri Bakanlığı Denetimi İç Denetim Birlikler 8

9 Belediye Meclisi  Belediyenin en üst karar organıdır.  Üyeleri halk tarafından seçilir.  Üye sayısı nüfusa göre değişir.  Toplantılara Bld. Bşk. veya üyeler arasından seçilecek başkan vekili başkanlık yapar. 9

10 Belediye Meclisi Üye Sayısı ’den az nüfusa sahip yerlerde – – arası – – arası – – arası – – arası – – arası – – arası – ve üzeri – 55 Aynı sayıda yedek üye seçilir 10

11 Belediye Meclisinin Görevleri  Stratejik plân ile yatırım ve çalışma programlarını, belediye faaliyetlerinin ve personelinin performans ölçütlerini görüşmek ve kabul etmek.  Bütçe ve kesin hesabı kabul etmek,  Bütçede kalemler arası aktarma yapmak,  Belediyenin imar plânlarını görüşmek ve onaylamak, 11

12 Belediye Meclisinin Görevleri  Borçlanmaya karar vermek,  Taşınmaz mal alımına, satımına, takasına, tahsisine, tahsis şeklinin değiştirilmesine karar vermek,  Belediye şirketleri kurulmasına karar vermek,  Belediye adına imtiyaz verilmesine ve belediye yatırımlarının yapılmasına,  Belediyeye ait şirket, işletme ve iştiraklerin özelleştirilmesine karar vermek, 12

13 Belediye Meclisinin Görevleri  Meclis başkanlık divanını ve encümen üyeleri ile ihtisas komisyonları üyelerini seçmek,  Norm kadro çerçevesinde belediyenin ve bağlı kuruluşlarının kadrolarının ihdas, iptal ve değiştirilmesine karar vermek,  Belediye tarafından çıkarılacak yönetmelikleri kabul etmek,  Meydan, cadde, sokak, park, tesis ve benzerlerine ad vermek, 13

14  Mahalle kurulması, kaldırılması, birleştirilmesi, adlarıyla sınırlarının tespiti ve değiştirilmesine karar vermek,  Belediye başkanıyla encümen arasındaki anlaşmazlıkları karara bağlamak.  Mücavir alanlara belediye hizmetlerinin götürülmesine karar vermek.  İmar plânlarına uygun şekilde hazırlanmış belediye imar programlarını görüşerek kabul etmek, Belediye Meclisinin Görevleri 14

15 Meclisin Toplanma Zamanı  Belediye meclisi, her ayın ilk haftası, önceden kararlaştırdığı günde toplanır.  Bütçe görüşmesine rastlayan toplantı süresi en çok yirmi gün, diğer toplantıların süresi en çok beş gündür. 15

16  Meclis üyesinin toplantılara aktif katılımı esastır.  Üye, özürsüz veya izinsiz olarak arka arkaya üç birle ş im günü veya bir yıl içinde yapılan toplantıların yarısına katılmazsa savunması alındıktan sonra üye tam sayısının salt ço ğ unlu ğ uyla üyeli ğ inin dü ş mesine karar verilir. Meclis Üyeliğinin Sona Ermesi 16

17 Belediye Meclisi;  Kendisine kanunla verilen görevleri süresi içinde yapmayı ihmal eder ve bu durum belediyeye ait i ş leri sekteye veya gecikmeye u ğ ratırsa veya  Belediyeye verilen görevlerle ilgisi olmayan siyasî konularda karar alırsa, İ çi ş leri Bakanlı ğ ı’nın bildirimi üzerine Danı ş tay’ın kararı ile feshedilir. Meclisin Feshedilmesi 17

18 Başkan-Meclis Uyuşmazlığı  Belediye Ba ş kanı, Meclisin bir kararını hukuka aykırı bulursa onaylamaz ve yeniden görü ş ülmek üzere geri gönderir.  Belediye meclisi, üye tam sayısının salt ço ğ unlu ğ uyla ısrar ederse karar bu kez kesinle ş ir.  Belediye ba ş kanı, meclisin ısrarı ile kesinle ş en kararlar aleyhine on gün içinde idarî yargıya ba ş vurabilir. 18

19  Belediye encümeni, belediye ba ş kanının ba ş kanlı ğ ında;  İ l belediyelerinde ve nüfusu 'in üzerindeki belediyelerde, belediye meclisinin her yıl kendi üyeleri arasından bir yıl için gizli oyla seçece ğ i üç üye, malî hizmetler birim amiri ve belediye ba ş kanının birim amirleri arasından bir yıl için seçece ğ i iki üye olmak üzere yedi ki ş iden, Belediye Encümeni 19

20 Belediye Encümeni  Di ğ er belediyelerde, belediye meclisinin her yıl kendi üyeleri arasından bir yıl için gizli oyla seçece ğ i iki üye, malî hizmetler birim amiri ve belediye ba ş kanının birim amirleri arasından bir yıl için seçece ğ i bir üye olmak üzere be ş ki ş iden olu ş ur. Encümende atanmı ş ve seçilmi ş üyeler bir arada bulunur. 20

21  Stratejik plân ve yıllık çalı ş ma programı ile bütçe ve kesin hesabı inceleyip belediye meclisine görü ş bildirmek.  Yıllık çalı ş ma programına alınan i ş lerle ilgili kamula ş tırma kararlarını almak ve uygulamak.  Öngörülmeyen giderler ödene ğ inin harcama yerlerini belirlemek.  Kanunlarda öngörülen cezaları vermek.  Vergi, resim ve harçlar dı ş ında kalan dava konusu olan belediye uyu ş mazlıklarının anla ş ma ile tasfiyesine karar vermek. Encümenin Görevleri 21

22 Encümenin Görevleri  Ta ş ınmaz mal satımına, trampasına ve tahsisine ili ş kin meclis kararlarını uygulamak; süresi üç yılı geçmemek üzere kiralanmasına karar vermek,  Umuma açık yerlerin açılı ş ve kapanı ş saatlerini belirlemek.  Di ğ er kanunlarda belediye encümenine verilen görevleri yerine getirmek. 22

23 Encümenin Toplanma Zamanı Encümen haftada en az bir kez önceden kararla ş tırılan mekânda toplanır. Ancak acil durumlarda belediye ba ş kanı önceden ça ğ rı olmaksızın da encümeni toplantıya ça ğ ırabilir. 23

24 Başkan-Encümen Anlaşmazlığı  Ba ş kan ile Encümen arasında bir uyu ş mazlık oldu ğ u takdirde ihtilafı Belediye Meclisi çözer.  Taraflar karara kar ş ı valiye ba ş vurup sorunun Danı ş tay’a götürülmesini isteyebilirler. 24

25 Belediye Başkanı  Belediye te ş kilatının en üst amiridir.  Halk tarafından seçilir. 25

26 Başkanın Görevleri  Belediye te ş kilâtını sevk ve idare etmek,  Belediyenin hak ve menfaatlerini korumak.  Belediye idaresinin kurumsal stratejilerini olu ş turmak ve belediyeyi stratejik plâna uygun olarak yönetmek,  Belediyeyi temsil etmek,  Meclise ve encümene ba ş kanlık etmek.  Belediyenin ta ş ınır ve ta ş ınmaz mallarını idare etmek. 26

27 Başkanın Görevleri  Belediyenin gelir ve alacaklarını takip ve tahsil etmek.  Yetkili organların kararını almak ş artıyla sözle ş me yapmak.  Meclis ve encümen kararlarını uygulamak.  Bütçeyi uygulamak, bütçede meclis ve encümenin yetkisi dı ş ındaki aktarmalara onay vermek.  Belediye personelini atamak.  Belediye ve ba ğ lı kurulu ş ları ile i ş letmelerini denetlemek. 27

28 Başkanın Görevleri  Belde halkının huzur, esenlik, sa ğ lık ve mutlulu ğ u için gereken önlemleri almak.  Bütçede yoksul ve muhtaçlar için ayrılan ödene ğ i kullanmak,  Özürlülere yönelik hizmetleri yürütmek ve özürlüler merkezini olu ş turmak. 28

29 Başkanlığın Sona Ermesi Vefat ve istifa dı ş ında, a ş a ğ ıdaki durumlarda, İ çi ş leri Bakanlı ğ ının ba ş vurusu üzerine Danı ş tay kararıyla Belediye Ba ş kanının ba ş kanlık sıfatı sona erer:  Mazeretsiz ve kesintisiz olarak yirmi günden fazla görevini terk etmesi ve bu durumun mahallin mülkî idare amiri tarafından belirlenmesi,  Seçilme yeterli ğ ini kaybetmesi, 29

30 Başkanlığın Sona Ermesi  Görevini sürdürmesine engel bir hastalık veya sakatlık durumunun yetkili sa ğ lık kurulu ş u raporuyla belgelenmesi,  Meclisin feshine neden olan eylem ve i ş lemlere katılması.  Ancak acil durumlarda İ çi ş leri Bakanı da belediye ba ş kanını geçici olarak görevden uzakla ş tırabilir. 30

31 Seçilme Koşulları Olumlu ko ş ullar;  Türk vatanda ş ı olmak  En az ilkokul mezunu olmak,  25 ya ş ını bitirmi ş olmak  Askerlik hizmetini yapmı ş olmak (erkekler için) 31

32 Seçilme Koşulları Olumsuz ko ş ullar; Kısıtlı ve Kamu Hizmetlerinden Yasaklı Olmamak,  Bir yıldan fazla hapis cezası veya süresi ne olursa olsun a ğ ır hapis cezası almamı ş olmak,  Yüz kızartıcı suçlardan mahkum olmamı ş olmak,  Devletin ki ş ili ğ ine kar ş ı i ş lenen suçlardan mahkumiyeti bulunmamak,  Halkı kin ve dü ş manlı ğ a te ş vik suçundan mahkum olmamak. 32

33 Belediyenin Görevleri 1/5 Belediye, mahallî mü ş terek nitelikte olmak ş artıyla; İ mar, su ve kanalizasyon, ula ş ım gibi kentsel alt yapı; co ğ rafî ve kent bilgi sistemleri; çevre ve çevre sa ğ lı ğ ı, temizlik ve katı atık; zabıta, itfaiye, acil yardım, kurtarma ve ambulans; ş ehir içi trafik; 33

34 Görevleri 2/5 defin ve mezarlıklar; a ğ açlandırma, park ve ye ş il alanlar; konut; kültür ve sanat, turizm ve tanıtım, gençlik ve spor; sosyal hizmet ve yardım, nikâh, meslek ve beceri kazandırma; ekonomi ve ticaretin geli ş tirilmesi hizmetlerini yapar veya yaptırır. 34

35 Görevleri 3/5 Devlete ait her derecedeki okul binalarının in ş aatı ile bakım ve onarımını yapabilir veya yaptırabilir, her türlü araç, gereç ve malzeme ihtiyaçlarını kar ş ılayabilir; sa ğ lıkla ilgili her türlü tesisi açabilir ve i ş letebilir; kültür ve tabiat varlıkları ile tarihî dokunun ve kent tarihi bakımından önem ta ş ıyan mekânların ve i ş levlerinin korunmasını sa ğ layabilir; bu amaçla bakım ve onarımını yapabilir, korunması mümkün olmayanları aslına uygun olarak yeniden in ş a edebilir. 35

36 Görevleri 4/5 Belediye, kanunlarla ba ş ka bir kamu kurum ve kurulu ş una verilmeyen mahallî mü ş terek nitelikteki di ğ er görev ve hizmetleri de yapar veya yaptırır. Hizmetlerin yerine getirilmesinde belediyenin malî durumu ve hizmetin ivedili ğ i dikkate alınarak belirlenir. Gerekti ğ inde, ö ğ rencilere, amatör spor kulüplerine malzeme verir ve gerekli deste ğ i sa ğ lar, her türlü amatör spor kar ş ıla ş maları düzenler, yurt içi ve yurt dı ş ı müsabakalarda üstün ba ş arı gösteren veya derece alan sporculara belediye meclisi kararıyla ödül verebilir. Gıda bankacılı ğ ı yapabilir. 36

37 Görevleri 5/5 Belediye hizmetleri, vatanda ş lara en yakın yerlerde ve en uygun yöntemlerle sunulur. Hizmet sunumunda özürlü, ya ş lı, dü ş kün ve dar gelirlilerin durumuna uygun yöntemler uygulanır. Belediyenin görev, sorumluluk ve yetki alanı belediye sınırlarını kapsar. Belediye meclisinin kararı ile mücavir alanlara da belediye hizmetleri götürülebilir sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu hükümleri saklıdır. 37

38 Teşkilat ve personeli Belediye Hizmet Birimleri Belediye te ş kilâtı, norm kadroya uygun olarak yazı i ş leri, malî hizmetler, fen i ş leri ve zabıta birimlerinden olu ş ur. Beldenin nüfusu, fizikî ve co ğ rafî yapısı, ekonomik, sosyal ve kültürel özellikleri ile geli ş me potansiyeli dikkate alınarak, norm kadro ilke ve standartlarına uygun olarak gerekti ğ inde sa ğ lık, itfaiye, imar, insan kaynakları, hukuk i ş leri ve ihtiyaca göre di ğ er birimler olu ş turulabilir. Bu birimlerin kurulması, kaldırılması veya birle ş tirilmesi belediye meclisinin kararıyla olur. 38

39 Norm Kadro ve personel istihdamı Belediye personeli, belediye ba ş kanı tarafından atanır. Birim müdürlü ğ ü ve üstü yönetici kadrolarına yapılan atamalar ilk toplantıda belediye meclisinin bilgisine sunulur. Belediye ve ba ğ lı kurulu ş larında, norm kadroya uygun olarak çevre, sa ğ lık, veterinerlik, teknik, hukuk, ekonomi, bili ş im ve ileti ş im, plânlama, ara ş tırma ve geli ş tirme, e ğ itim ve danı ş manlık alanlarında avukat, mimar, mühendis, ş ehir ve bölge plâncısı, çözümleyici ve programcı, tabip, uzman tabip, ebe, hem ş ire, veteriner, kimyager, teknisyen ve tekniker gibi uzman ve teknik personel yıllık sözle ş me ile çalı ş tırılabilir. Avukat, mimar, mühendis (in ş aat mühendisi ve harita mühendisi olmak kaydıyla) ve veteriner kadrosu bulunmayan veya i ş lerin azlı ğ ı nedeniyle bu unvanlarda kadrolu personel istihdamına ihtiyaç duyulmayan belediyelerde, bu hizmetlerin yürütülmesi amacıyla, haftanın ya da ayın belirli gün veya saatlerinde kısmi zamanlı olarak sözle ş me ile personel çalı ş tırılabilir. 39

40 Zabıta ve itfaiye Zabıta Belediye zabıtası, beldede esenlik, huzur, sa ğ lık ve düzenin sa ğ lanmasıyla görevli olup bu amaçla, belediye meclisi tarafından alınan ve belediye zabıtası tarafından yerine getirilmesi gereken emir ve yasaklarla bunlara uymayanlar hakkında mevzuatta öngörülen ceza ve di ğ er yaptırımları uygular. Görevini yaparken zabıtaya kar ş ı gelenler, kolluk kuvvetlerine kar ş ı gelenler gibi cezalandırılır. İ tfaiye İ tfaiye te ş kilâtının çalı ş ma usûl ve esasları, çalı ş anların görev ve yetkileri, memurlu ğ a alınması için ta ş ımaları gereken nitelikler, alacakları meslek içi e ğ itim, görevde yükselme, meslekten çıkarılma, giyecekleri kıyafet ve savunma amaçlı olarak kullanacakları aletler ile itfaiye te ş kilâtında hizmet gereklerine göre olu ş turulacak birimler, İ çi ş leri Bakanlı ğ ı tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir. 40

41 Denetim kapsam ve türleri Belediyelerde iç ve dı ş denetim yapılır. Denetim, i ş ve i ş lemlerin hukuka uygunluk, malî ve performans denetimini kapsar. İ ç ve dı ş denetim 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu hükümlerine göre yapılır. Ayrıca, belediyenin malî i ş lemler dı ş ında kalan di ğ er idarî i ş lemleri, hukuka uygunluk ve idarenin bütünlü ğ ü açısından İ çi ş leri Bakanlı ğ ı tarafından da denetlenir. Belediyelere ba ğ lı kurulu ş ve i ş letmeler de yukarıdaki esaslara göre denetlenir. Denetime ili ş kin sonuçlar kamuoyuna açıklanır ve meclisin bilgisine sunulur. Mali denetim Sayı ş tay tarafından yürütülür. 41

42 Faaliyet raporu Belediye ba ş kanı, 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununun 41 inci maddesinin dördüncü fıkrasında belirtilen biçimde; stratejik plân ve performans programına göre yürütülen faaliyetleri, belirlenmi ş performans ölçütlerine göre hedef ve gerçekle ş me durumu ile meydana gelen sapmaların nedenlerini ve belediye borçlarının durumunu açıklayan faaliyet raporunu hazırlar. Faaliyet raporu Nisan ayı toplantısında belediye ba ş kanı tarafından meclise sunulur. Raporun bir örne ğ i İ çi ş leri Bakanlı ğ ına gönderilir ve kamuoyuna da açıklanır. 42

43 Hizmetlerde aksama Belediye hizmetlerinin ciddi bir biçimde aksatıldı ğ ının ve bu durumun halkın sa ğ lık, huzur ve esenli ğ ini hayati derecede olumsuz etkiledi ğ inin İ çi ş leri Bakanlı ğ ının talebi üzerine yetkili sulh hukuk hâkimi tarafından belirlenmesi durumunda İ çi ş leri Bakanı, hizmetlerde meydana gelecek aksamanın giderilmesini, hizmetin özelli ğ ine göre makul bir süre vererek belediye ba ş kanından ister. Aksama giderilemezse, söz konusu hizmetin yerine getirilmesini o ilin valisinden ister. Bu durumda vali, aksaklı ğ ı öncelikle belediyenin araç, gereç, personel ve di ğ er kaynaklarıyla giderir. Mümkün olmadı ğ ı takdirde di ğ er kamu kurum ve kurulu ş larının imkânlarını da kullanabilir. Ortaya çıkacak maliyet vali tarafından İ ller Bankasına bildirilir ve İ ller Bankasınca o belediyenin müteakip ay genel bütçe vergi gelirleri tahsilâtı toplamı üzerinden belediyeye ayrılan paydan valilik emrine gönderilir. 43

44 Bütçesi Belediyenin stratejik plânına ve performans programına uygun olarak hazırlanan bütçe, belediyenin malî yıl ve izleyen iki yıl içindeki gelir ve gider tahminlerini gösterir. Bütçeye ayrıntılı harcama programları ile finansman programları eklenir. Bütçe yılı Devlet malî yılı ile aynıdır. Bütçe dı ş ı harcama yapılamaz. Belediye ba ş kanı ve harcama yetkisi verilen di ğ er görevliler, bütçe ödeneklerinin verimli, tutumlu ve yerinde harcanmasından sorumludur. 44

45 Bütçenin hazırlanması ve kabulü Belediye ba ş kanı tarafından hazırlanan bütçe tasarısı Eylül ayının birinci gününden önce encümene sunulur ve İ çi ş leri Bakanlı ğ ına gönderilir. İ çi ş leri Bakanlı ğ ı belediye bütçe tahminlerini konsolide eder ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu uyarınca merkezi yönetim bütçe tasarısına eklenmek üzere Eylül ayı sonuna kadar Maliye Bakanlı ğ ına bildirir. Encümen, bütçeyi inceleyerek görü ş üyle birlikte Kasım ayının birinci gününden önce belediye meclisine sunar. Meclis bütçe tasarısını yılba ş ından önce, aynen veya de ğ i ş tirerek kabul eder. Ancak, meclis bütçe denkli ğ ini bozacak biçimde gider artırıcı ve gelir azaltıcı de ğ i ş iklikler yapamaz. Kabul edilen bütçe, malî yılba ş ından itibaren yürürlü ğ e girer. 45

46 Diğer kuruluşlarla ilişkiler 1/2 Belediye, belediye meclisinin kararı üzerine yapaca ğ ı anla ş maya uygun olarak görev ve sorumluluk alanlarına giren konularda; Mahallî idareler ile di ğ er kamu kurum ve kurulu ş larına ait yapım, bakım, onarım ve ta ş ıma i ş lerini bedelli veya bedelsiz üstlenebilir veya bu kurulu ş lar ile ortak hizmet projeleri gerçekle ş tirebilir ve bu amaçla gerekli kaynak aktarımında bulunabilir. Mahallî idareler ile merkezî idareye ait aslî görev ve hizmetlerin yerine getirilmesi amacıyla gerekli aynî ihtiyaçları kar ş ılayabilir, geçici olarak araç ve personel temin edebilir. 46

47 Diğer kuruluşlarla ilişkiler 2/2 Kamu kurumu niteli ğ indeki meslek kurulu ş ları, kamu yararına çalı ş an dernekler, özürlü dernek ve vakıfları, kendilerine vergi muafiyeti tanınmı ş vakıflar ve Esnaf ve Küçük Sanatkârlar Kanunu kapsamına giren meslek odaları ile ortak hizmet projeleri gerçekle ş tirebilir. Kendilerine ait ta ş ınmazları, aslî görev ve hizmetlerinde kullanılmak üzere bedelli veya bedelsiz olarak mahallî idareler ile di ğ er kamu kurum ve kurulu ş larına devredebilir veya süresi yirmibe ş yılı geçmemek üzere tahsis edebilir. Kamu kurum ve kurulu ş larına belediyeler, ba ğ lı kurulu ş ları ve belediye ş irketlerince devir veya tahsis edilen ta ş ınmazlar, kamu konutu ve sosyal tesis olarak kullanılamaz. 47

48 Hizmetlere gönüllü katılım Belediye; sa ğ lık, e ğ itim, spor, çevre, sosyal hizmet ve yardım, kütüphane, park, trafik ve kültür hizmetleriyle ya ş lılara, kadın ve çocuklara, özürlülere, yoksul ve dü ş künlere yönelik hizmetlerin yapılmasında beldede dayanı ş ma ve katılımı sa ğ lamak, hizmetlerde etkinlik, tasarruf ve verimlili ğ i artırmak amacıyla gönüllü ki ş ilerin katılımına yönelik programlar uygular. 48

49 Tasarrufundaki yerler Di ğ er kanunlarla getirilen hükümler saklı kalmak üzere, mezarlıklar ile belediye sınırları içinde bulunan ve sahipsiz arazi niteli ğ inde olan seyrangâh, harman yeri, koruluk, dinlenme yerleri, meydanlar, bataklık, çöp döküm sahaları, yıkılmı ş kale ve kulelerin arsaları ve enkazı ve benzeri yerler belediyenin tasarrufundadır. Belediye tarafından deniz, akarsu ve gölden doldurma suretiyle kazanılan alanlar, Kıyı Kanunu ve ilgili mevzuata uygun olarak kullanılmak ş artıyla Maliye Bakanlı ğ ı tarafından belediyelerin, büyük ş ehirlerde büyük ş ehir belediyelerinin tasarrufuna bırakılır. 49

50 Özel terminal ve akaryakıt istasyonları Belediye sınırları ve mücavir alanları içinde, kara yolu ile yolcu ta ş ıma hakkına sahip gerçek ve tüzel ki ş ilerin ş ehirlerarası otobüs terminali kurmalarına ve i ş letmeleri ile her türlü akaryakıt ile sıvıla ş tırılmı ş petrol gazı (LPG) ve sıvıla ş tırılmı ş do ğ al gaz (LNG) istasyonlarına nazım imar ve uygulama imar plânına uygun olmak kaydıyla belediye tarafından izin verilebilir. Akaryakıt istasyonlarına izin verilmesi için nazım imar plânında akaryakıt istasyonu olarak gösterilmesi ş arttır. Bu istasyonlara çalı ş ma ruhsatı büyük ş ehirlerde büyük ş ehir belediyesi tarafından verilir. 50

51 Büyükşehir Belediyeleri 51

52 GENEL B İ LG İ LER 52

53 Tanım Büyük ş ehir belediyesi; sınırları il sınırları olan ve sınırları içindeki ilçe belediyeleri arasında koordinasyonu sa ğ layan; idarî ve malî özerkli ğ e sahip olarak kanunlarla verilen görev ve sorumlulukları yerine getiren, yetkileri kullanan; ve karar organı seçmenler tarafından seçilerek olu ş turulan kamu tüzel ki ş isi Toplam nüfusu ’den fazla olan illerin il belediyeleri kanunla büyük ş ehir belediyesine dönü ş türülebilir. 53

54 Kurulması 1982 Anayasası’nın 127. maddesi “büyük yerle ş im birimleri için özel yönetim biçimleri olu ş turulabilir” dedi ğ i için bu belediyeler kuruldu. İ lk kez 1984 yılında kanunla kuruldu. Belediye sınırları içindeki yerle ş im birimlerinin son nüfus sayımına göre toplam nüfusu 'den fazla olan il belediyeleri, fizikî yerle ş im durumları ve ekonomik geli ş mi ş lik düzeyleri de dikkate alınarak, kanunla büyük ş ehir belediyesine dönü ş türülebilir. Türkiye’de toplam 30 B Ş B’si bulunmaktadır. 54

55 Büyükşehir olan iller (toplam 30 adet) Adana* Ankara * Aydın* Tekirda ğ Antalya* Bursa* Balıkesir* Trabzon Diyarbakır* Erzurum* Denizli* Ş anlıurfa Eski ş ehir* Gaziantep* Hatay* Van Mersin* İ stanbul* Malatya* Manisa İ zmir* Kayseri* Mardin* Ordu Kocaeli* Konya* Mu ğ la *Kahramanmara ş Sakarya* Samsun 55

56 Büyükşehir Belediyeleri Türkiye’deki ilk büyük ş ehir belediyeleri 1984 yılı Ocak ayında çıkarılan 2972 sayılı yasa ve Mart ayında çıkarılan 195 sayılı kanun hükmünde kararname uyarınca üç büyük kentte (Ankara, İ stanbul, İ zmir) kuruldu. Aynı yılın Temmuz ayında çıkarılan 3030 sayılı yasa ile Büyük ş ehir ve ilçe belediyeleri statüleri netle ş ti. 56

57 Büyükşehir Belediyeleri döneminde be ş büyük ş ehir belediyesi daha kuruldu yılında Adana, 1987 yılında Bursa, Gaziantep ve Konya, 1988 yılında ise Kayseri büyük ş ehir statüsüne geçirildiler yılında yedi büyük ş ehir belediyesi daha kuruldu. Bu belediyeler; Antalya, Diyarbakır, Eski ş ehir, Erzurum, Mersin, İ zmit ve Samsun’dur. 57

58 6 Aralık 2012 tarihli değişiklikler 13 ilde daha Büyük ş ehir Belediyesi kuruldu – toplamda 29 tane oldu 13 ilde 26 İ lçe kuruldu Büyük ş ehir belediyelerinde hizmet sınırı mülki sınırlar oldu Bu illerde İ l Özel İ dareleri kapatıldı Belde belediyeleri kapatıldı Köyler la ğ vedildi Bucaklar kaldırıldı 22 Mart 2013 tarihli Kanunla Ordu ili B Ş B oldu. Bir ilçe kuruldu 58

59 GÖREVLER VE H İ ZMETLER 59

60 BŞB’nin görevleri 1/10 İ lçe belediyelerinin görü ş lerini alarak belediyenin stratejik plânını, yıllık hedeflerini, yatırım programlarını ve bunlara uygun olarak bütçesini hazırlamak. Çevre düzeni plânına uygun olmak kaydıyla, büyük ş ehir belediye sınırları içinde 1/5.000 ile 1/ arasındaki her ölçekte nazım imar plânını yapmak, yaptırmak ve onaylayarak uygulamak; Sınırları içindeki belediyelerin nazım plâna uygun olarak hazırlayacakları uygulama imar plânlarını, bu plânlarda yapılacak de ğ i ş iklikleri, parselasyon plânlarını ve imar ıslah plânlarını aynen veya de ğ i ş tirerek onaylamak ve uygulanmasını denetlemek; 60

61 BŞB’nin görevleri 2/10 Kanunlarla kendilerine verilmi ş görev ve hizmetlerin gerektirdi ğ i proje, yapım, bakım ve onarım i ş leriyle ilgili her ölçekteki imar plânlarını, parselasyon plânlarını ve her türlü imar uygulamasını yapmak ve ruhsatlandırmak, Büyük ş ehir belediyesi tarafından yapılan veya i ş letilen alanlardaki i ş yerlerine büyük ş ehir belediyesinin sorumlulu ğ unda bulunan alanlarda i ş letilecek yerlere ruhsat vermek ve denetlemek. Büyük ş ehir ula ş ım ana plânını yapmak veya yaptırmak ve uygulamak; 61

62 BŞB’nin görevleri 3/10 Ula ş ım ve toplu ta ş ıma hizmetlerini plânlamak ve koordinasyonu sa ğ lamak; kara, deniz, su ve demiryolu üzerinde i ş letilen her türlü servis ve toplu ta ş ıma araçları ile taksi sayılarını, bilet ücret ve tarifelerini, zaman ve güzergâhlarını belirlemek; Durak yerleri ile karayolu, yol, cadde, sokak, meydan ve benzeri yerler üzerinde araç park yerlerini tespit etmek ve i ş letmek, i ş lettirmek veya kiraya vermek; Kanunların belediyelere verdi ğ i trafik düzenlemesinin gerektirdi ğ i bütün i ş leri yürütmek. Büyük ş ehir belediyesinin yetki alanındaki meydan, bulvar, cadde ve ana yolları yapmak, yaptırmak, bakım ve onarımını sa ğ lamak; 62

63 BŞB’nin görevleri 4/10 Co ğ rafî ve kent bilgi sistemlerini kurmak. Sürdürülebilir kalkınma ilkesine uygun olarak çevrenin, tarım alanlarının ve su havzalarının korunmasını sa ğ lamak; a ğ açlandırma yapmak; hafriyat topra ğ ı, moloz, kum ve çakıl depolama alanlarını, odun ve kömür satı ş ve depolama sahalarını belirlemek, bunların ta ş ınmasında çevre kirlili ğ ine meydan vermeyecek tedbirler almak; büyük ş ehir katı atık yönetim plânını yapmak, yaptırmak; katı atıkların kaynakta toplanması ve aktarma istasyonuna kadar ta ş ınması hariç katı atıkların ve hafriyatın yeniden de ğ erlendirilmesi, depolanması ve bertaraf edilmesine ili ş kin hizmetleri yerine getirmek, bu amaçla tesisler kurmak, kurdurmak, i ş letmek veya i ş lettirmek; 63

64 BŞB’nin görevleri 5/10 İ lân ve reklam asılacak yerleri ve bunların ş ekil ve ebadını belirlemek; meydan, bulvar, cadde, yol ve sokak ad ve numaraları ile bunlar üzerindeki binalara numara verilmesi i ş lerini gerçekle ş tirmek. Sanayi ve tıbbî atıklara ili ş kin hizmetleri yürütmek, bunun için gerekli tesisleri kurmak, kurdurmak, i ş letmek veya i ş lettirmek; Gıda ile ilgili olanlar dâhil birinci sınıf gayrisıhhî müesseseleri ruhsatlandırmak ve denetlemek, yiyecek ve içecek maddelerinin tahlillerini yapmak üzere laboratuarlar kurmak ve i ş letmek. 64

65 BŞB’nin görevleri 6/10 Büyük ş ehir belediyesinin yetkili oldu ğ u veya i ş letti ğ i alanlarda zabıta hizmetlerini yerine getirmek. Yolcu ve yük terminalleri, kapalı ve açık otoparklar yapmak, yaptırmak, i ş letmek, i ş lettirmek veya ruhsat vermek. Büyük ş ehrin bütünlü ğ üne hizmet eden sosyal donatılar, bölge parkları, hayvanat bahçeleri, hayvan barınakları, kütüphane, müze, spor, dinlence, e ğ lence ve benzeri yerleri yapmak, yaptırmak, i ş letmek veya i ş lettirmek; Gerekti ğ inde amatör spor kulüplerine malzeme vermek ve gerekli deste ğ i sa ğ lamak, amatör takımlar arasında spor müsabakaları düzenlemek, yurt içi ve yurt dı ş ı müsabakalarda üstün ba ş arı gösteren veya derece alan sporculara belediye meclis kararıyla ödül vermek. 65

66 BŞB’nin görevleri 7/10 Gerekti ğ inde sa ğ lık, e ğ itim ve kültür hizmetleri için bina ve tesisler yapmak, kamu kurum ve kurulu ş larına ait bu hizmetlerle ilgili bina ve tesislerin her türlü bakımını, onarımını yapmak ve gerekli malzeme deste ğ ini sa ğ lamak. Kültür ve tabiat varlıkları ile tarihî dokunun ve kent tarihi bakımından önem ta ş ıyan mekânların ve i ş levlerinin korunmasını sa ğ lamak, bu amaçla bakım ve onarımını yapmak, korunması mümkün olmayanları aslına uygun olarak yeniden in ş a etmek. Büyük ş ehir içindeki toplu ta ş ıma hizmetlerini yürütmek ve bu amaçla gerekli tesisleri kurmak, kurdurmak, i ş letmek veya i ş lettirmek, büyük ş ehir sınırları içindeki kara ve denizde taksi ve servis araçları dahil toplu ta ş ıma araçlarına ruhsat vermek. 66

67 BŞB’nin görevleri 8/10 Su ve kanalizasyon hizmetlerini yürütmek, bunun için gerekli baraj ve di ğ er tesisleri kurmak, kurdurmak ve i ş letmek; derelerin ıslahını yapmak; kaynak suyu veya arıtma sonunda üretilen suları pazarlamak. Her çe ş it toptancı hallerini ve mezbahaları yapmak, yaptırmak, i ş letmek veya i ş lettirmek, imar plânında gösterilen yerlerde yapılacak olan özel hal ve mezbahaları ruhsatlandırmak ve denetlemek. İ l düzeyinde yapılan plânlara uygun olarak, do ğ al afetlerle ilgili plânlamaları ve di ğ er hazırlıkları büyük ş ehir ölçe ğ inde yapmak; gerekti ğ inde di ğ er afet bölgelerine araç, gereç ve malzeme deste ğ i vermek; itfaiye ve acil yardım hizmetlerini yürütmek; patlayıcı ve yanıcı madde üretim ve depolama yerlerini tespit etmek, konut, i ş yeri, e ğ lence yeri, fabrika ve sanayi kurulu ş ları ile kamu kurulu ş larını yangına ve di ğ er afetlere kar ş ı alınacak önlemler yönünden denetlemek, bu konuda mevzuatın gerektirdi ğ i izin ve ruhsatları vermek. 67

68 BŞB’nin görevleri 9/10 Sa ğ lık merkezleri, hastaneler, gezici sa ğ lık üniteleri ile yeti ş kinler, ya ş lılar, engelliler, kadınlar, gençler ve çocuklara yönelik her türlü sosyal ve kültürel hizmetleri yürütmek, geli ş tirmek ve bu amaçla sosyal tesisler kurmak, meslek ve beceri kazandırma kursları açmak, i ş letmek veya i ş lettirmek, bu hizmetleri yürütürken üniversiteler, yüksek okullar, meslek liseleri, kamu kurulu ş ları ve sivil toplum örgütleri ile i ş birli ğ i yapmak. 68

69 BŞB’nin görevleri 10/10 Merkezî ısıtma sistemleri kurmak, kurdurmak, i ş letmek veya i ş lettirmek. Afet riski ta ş ıyan veya can ve mal güvenli ğ i açısından tehlike olu ş turan binaları insandan tahliye etmek ve yıkmak. Mezarlık alanlarını tespit etmek, mezarlıklar tesis etmek, i ş letmek, i ş lettirmek, defin ile ilgili hizmetleri yürütmek. 69

70 İlçe belediyelerinin görev ve yetkileri Kanunlarla münhasıran büyük ş ehir belediyesine verilen görevlerin dı ş ında kalan görevleri yapmak ve yetkileri kullanmak. Büyük ş ehir katı atık yönetim plânına uygun olarak, katı atıkları toplamak ve aktarma istasyonuna ta ş ımak. Sıhhî i ş yerlerini, 2. ve 3. sınıf gayrisıhhî müesseseleri, umuma açık istirahat ve e ğ lence yerlerini ruhsatlandırmak ve denetlemek. Otopark, spor, dinlenme ve e ğ lence yerleri ile parkları yapmak; ya ş lılar, özürlüler, kadınlar, gençler ve çocuklara yönelik sosyal ve kültürel hizmetler sunmak; mesleki e ğ itim ve beceri kursları açmak; sa ğ lık, e ğ itim, kültür tesis ve binalarının yapım, bakım ve onarımı ile kültür ve tabiat varlıkları ve tarihî dokuyu korumak; kent tarihi bakımından önem ta ş ıyan mekânların ve i ş levlerinin geli ş tirilmesine ili ş kin hizmetler yapmak. Defin ile ilgili hizmetleri yürütmek. 70

71 Altyapı hizmetleri 1/2 Büyük ş ehir içindeki altyapı hizmetlerinin koordinasyonu için büyük ş ehir belediye ba ş kanı ya da görevlendirdi ğ i ki ş inin ba ş kanlı ğ ında, yönetmelikle belirlenecek kamu kurum ve kurulu ş ları ile özel kurulu ş ların temsilcilerinin katılaca ğ ı alt yapı koordinasyon merkezi kurulur. Büyük ş ehir ilçe belediye ba ş kanları kendi belediyesini ilgilendiren konuların görü ş ülmesinde koordinasyon merkezlerine üye olarak katılırlar. Merkez kamu kurum ve kurulu ş ları ile özel kurulu ş lar tarafından büyük ş ehir içinde yapılacak alt yapı yatırımları için kalkınma plânı ve yıllık programlara uygun olarak yapılacak taslak programları birle ş tirerek kesin program hâline getirir. 71

72 Altyapı hizmetleri 2/2 Ortak programa alınan hizmetler için kamu kurum ve kurulu ş bütçelerinde yeterli ödene ğ in bulunmadı ğ ının bildirilmesi durumunda, büyük ş ehir belediyesi veya ilgisine göre ba ğ lı kurulu ş bütçelerinden bu hizmetler için kaynak ayrılabilir. Ortak programa alınmayan yatırımlar için bakanlıklar, ilgili belediye ve di ğ er kamu kurum ve kurulu ş ları alt yapı koordinasyon merkezi tarafından belirlenen programa göre harcamalarını kendi bütçelerinden yaparlar. Koordinasyon merkezleri tarafından alınan kararlar, belediye ve bütün kamu kurum ve kurulu ş larıyla ilgililer için ba ğ layıcıdır. 72

73 Ulaşım hizmetleri 1/2 Büyük ş ehir içindeki kara, deniz, su, göl ve demiryolu üzerinde her türlü ta ş ımacılık hizmetlerinin koordinasyon içinde yürütülmesi amacıyla, büyük ş ehir belediye ba ş kanı ya da görevlendirdi ğ i ki ş inin ba ş kanlı ğ ında, yönetmelikle belirlenecek kamu kurum ve kurulu ş temsilcilerinin katılaca ğ ı ula ş ım koordinasyon merkezi kurulur. Büyük ş ehir ilçe belediye ba ş kanları üye olarak katılırlar. Bu Kanun ile büyük ş ehir belediyesine verilen trafik hizmetlerini plânlama, koordinasyon ve güzergâh belirlemesi ile taksi, dolmu ş ve servis araçlarının durak ve araç park yerleri ile sayısının tespitine ili ş kin yetkiler ile büyük ş ehir sınırları dahilinde il trafik komisyonunun yetkileri ula ş ım koordinasyon merkezi tarafından kullanılır. 73

74 Ulaşım hizmetleri 2/2 Kararları, B Ş B ba ş kanının onayı ile yürürlü ğ e girer. Toplu ta ş ıma ile ilgili alınan kararlar, belediyeler ve bütün kamu kurum ve kurulu ş larıyla ilgililer için ba ğ layıcıdır. Merkezin çalı ş ma esas ve usulleri ile bu kurullara katılacak kamu kurum ve kurulu ş temsilcileri, İ çi ş leri Bakanlı ğ ı tarafından çıkarılacak yönetmelikle belirlenir. Büyük ş ehir belediyelerine bu Kanun ile verilen görev ve yetkilerin uygulanmasında, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun bu Kanuna aykırı hükümleri uygulanmaz. 74

75 BÜYÜK Ş EH İ R BELED İ YES İ N İ N ORGAN VE GÖREVL İ LER İ 75

76 Büyükşehir belediye meclisi Büyük ş ehir belediye meclisi, büyük ş ehir belediyesinin karar organıdır ve ilgili kanunda gösterilen esas ve usullere göre seçilen üyelerden olu ş ur. Büyük ş ehir belediye ba ş kanı büyük ş ehir belediye meclisinin ba ş kanı olup, büyük ş ehir içindeki di ğ er belediyelerin ba ş kanları, büyük ş ehir belediye meclisinin do ğ al üyesidir Büyük ş ehir ilçe belediye meclisleri ile bunların çalı ş ma usul ve esaslarına ili ş kin di ğ er hususlarda Belediye Kanunu hükümleri uygulanır. Belediyenin karar organıdır ve ilçe belediye meclisi üyelerinin seçili ş sırasına göre 1/5’inden olu ş ur 76

77 Meclis toplantısı Madde 13- Büyük ş ehir belediye meclisi, her ayın ikinci haftası önceden meclis tarafından belirlenen günde mutat toplantı yerinde toplanır (...) Bütçe görü ş mesine rastlayan toplantı süresi en çok yirmi, di ğ er toplantıların süresi en çok be ş gündür. Meclis kendi belirleyece ğ i bir ay tatil yapabilir. Mutat toplantı yeri dı ş ında toplanılmasının zorunlu oldu ğ u durumda üyelere önceden bilgi vermek kaydıyla belediye hudutları dahilinde meclis ba ş kanının belirledi ğ i yerde toplantı yapılır. Ayrıca, toplantının yeri ve zamanı mutat usullerle belde halkına duyurulur. Büyük ş ehir belediye ba ş kanı, acil durumlarda lüzum görmesi halinde belediye meclisini bir yılda üç defadan fazla olmamak ve her toplantı bir birle ş imi geçmemek üzere toplantıya ça ğ ırır. 77

78 Meclis kararlarının kesinleşmesi 1/3 B Ş B ba ş kanı, hukuka aykırı gördü ğ ü belediye meclisi kararlarını, yedi gün içinde gerekçesini de belirterek yeniden görü ş ülmek üzere belediye meclisine iade edebilir. Yeniden görü ş ülmesi istenilmeyen kararlar ile yeniden görü ş ülmesi istenip de büyük ş ehir belediye meclisi üye tam sayısının salt ço ğ unlu ğ uyla ısrar edilen kararlar kesinle ş ir. Büyük ş ehir belediye ba ş kanı, meclisin ısrarı ile kesinle ş en kararlar aleyhine on gün içinde idarî yargıya ba ş vurabilir. 78

79 Meclis kararlarının kesinleşmesi 2/3 Kararlar, kesinle ş ti ğ i tarihten itibaren en geç yedi gün içinde mahallin en büyük mülkî idare amirine gönderilir. Mülkî idare amirine gönderilmeyen kararlar yürürlü ğ e girmez. Mülkî idare amiri hukuka aykırı gördü ğ ü kararlar aleyhine on gün içinde idarî yargı mercilerine ba ş vurabilir. İ lçe belediye meclislerinin bütçe ve imarla ilgili olanlar dı ş ındaki kararları dayanak belgeleriyle birlikte büyük ş ehir belediye ba ş kanına gönderilir. Büyük ş ehir belediye ba ş kanı, yedi gün içinde, gerekçesini de belirterek hukuka aykırı gördü ğ ü kararların yeniden görü ş ülmesini isteyebilir. İ lgili meclis, üye tam sayısının salt ço ğ unlu ğ u ile kararında ısrar ederse karar kesinle ş ir. 79

80 Meclis kararlarının kesinleşmesi 3/3 Kesinle ş en kararlar yedi gün içinde büyük ş ehir belediyesine gönderilir. Belediye ba ş kanı, kesinle ş en kararın iptali için on gün içinde idarî yargı merciine ba ş vurabilir. Büyük ş ehir kapsamındaki ilçe belediye meclisleri tarafından alınan imara ili ş kin kararlar, kararın geli ş inden itibaren üç ay içinde büyük ş ehir belediye meclisi tarafından nazım imar plânına uygunlu ğ u yönünden incelenerek aynen veya de ğ i ş tirilerek kabul edildikten sonra büyük ş ehir belediye ba ş kanına gönderilir. 80

81 İhtisas komisyonları 1/2 B Ş B meclisi, her dönem ba ş ı toplantısında, üyeleri arasından seçilecek en az be ş, en çok dokuz ki ş iden olu ş an ihtisas komisyonları kurabilir. İ htisas komisyonları, her siyasî parti grubunun ve ba ğ ımsız üyelerin büyük ş ehir belediye meclisindeki üye sayısının meclis üye tam sayısına oranlanması suretiyle olu ş ur. İ mar ve bayındırlık komisyonu, çevre ve sa ğ lık komisyonu, plân ve bütçe komisyonu, e ğ itim, kültür, gençlik ve spor komisyonu ile ula ş ım komisyonunun kurulması zorunludur. Di ğ er komisyonlar meclis kararı ile kurulabilir. 81

82 İhtisas komisyonları 2/2 Komisyon çalı ş malarında uzman ki ş ilerden yararlanılabilir. Gündemdeki konularla ilgili olmak üzere; kurum temsilcileri, kamu kurumu niteli ğ indeki meslek kurulu ş ları, üniversitelerin ilgili bölümlerinin, sendikalar ve uzmanla ş mı ş sivil toplum örgütlerinin temsilcileri ile davet edilen uzman ki ş iler, oy hakkı olmaksızın ihtisas komisyonu toplantılarına katılabilir ve görü ş bildirebilir. İ htisas komisyonlarının görev alanına giren i ş ler bu komisyonlarda görü ş üldükten sonra büyük ş ehir belediye meclisinde karara ba ğ lanır. Komisyon raporları alenîdir, çe ş itli yollarla halka duyurulur ve isteyenlere büyük ş ehir belediye meclisi tarafından belirlenecek maliyet bedeli kar ş ılı ğ ında verilir. 82

83 Encümen B Ş B encümeni, belediye ba ş kanının ba ş kanlı ğ ında, belediye meclisinin her yılın ilk ola ğ an toplantısında kendi üyeleri arasından bir yıl için gizli oyla seçece ğ i be ş üye ile biri genel sekreter, biri malî hizmetler birim amiri olmak üzere belediye ba ş kanının her yıl birim amirleri arasından seçece ğ i be ş üyeden olu ş ur. Ba ş kanın katılamadı ğ ı toplantılarda, genel sekreter ba ş kanlık eder. 83

84 Büyükşehir belediye başkanı Ba ş kan, belediye idaresinin ba ş ı ve tüzel ki ş ili ğ inin temsilcisidir. Ba ş kan il sınırları içindeki seçmenler tarafından do ğ rudan seçilir. Ba ş kan vekili, Belediye Kanunundaki usullere göre belirlenir. Ancak, ilçe belediye ba ş kanları büyük ş ehir belediye ba ş kan vekili olamaz. Büyük ş ehir ve ilçe belediye ba ş kanları görevlerinin devamı süresince siyasi partilerin yönetim ve denetim organlarında görev alamaz; profesyonel spor kulüplerinin ba ş kanlı ğ ını yapamaz ve yönetiminde bulunamaz. 84

85 Büyükşehir belediyesi teşkilâtı Büyük ş ehir belediyesi te ş kilâtı; norm kadro esaslarına uygun olarak genel sekreterlik, daire ba ş kanlıkları ve müdürlüklerden olu ş ur. Birimlerin kurulması, kaldırılması veya birle ş tirilmesi büyük ş ehir belediyesi meclisinin kararı ile olur. Büyük ş ehir belediyesinde ba ş kan yardımcısı bulunmaz. Hizmetlerin etkili ve verimli bir ş ekilde yürütülebilmesi için, genel sekretere yardımcı olmak üzere, nüfusu üç milyonun üzerindeki büyük ş ehir belediyelerinde en fazla be ş, di ğ erlerinde en fazla üç genel sekreter yardımcısı atanabilir. 85

86 Personel istihdamı B Ş B personeli ba ş kan tarafından atanır. Müdür ve üstü unvanlı olanlar ilk toplantıda büyük ş ehir belediye meclisinin bilgisine sunulur. Genel sekreter, belediye ba ş kanının teklifi üzerine İ çi ş leri Bakanı tarafından atanır. Sözle ş meli ve i ş çi statüsünde çalı ş anlar hariç belediye memurlarına, ba ş arı durumlarına göre toplam memur sayısının % 10'unu ve Devlet memurlarına uygulanan aylık katsayının (30.000) gösterge rakamı ile çarpımı sonucu bulunacak miktarı geçmemek üzere hastalık ve yıllık izinleri dahil olmak üzere, çalı ş tıkları sürelerle orantılı olarak encümen kararıyla yılda en fazla iki kez ikramiye ödenebilir. 86

87 Şirket kurulması Büyük ş ehir belediyesi kendisine verilen görev ve hizmet alanlarında, ilgili mevzuatta belirtilen usullere göre sermaye ş irketleri kurabilir. Genel sekreter ile belediye ve ba ğ lı kurulu ş larında yöneticilik sıfatını haiz personel bu ş irketlerin yönetim ve denetim kurullarında görev alabilirler. Büyük ş ehir belediyesi, mülkiyeti veya tasarrufundaki hafriyat sahalarını, toplu ula ş ım hizmetlerini, sosyal tesisler, büfe, otopark ve çay bahçelerini i ş letebilir; ya da bu yerlerin belediye veya ba ğ lı kurulu ş larının % 50’sinden fazlasına ortak oldu ğ u ş irketler ile bu ş irketlerin % 50’sinden fazlasına ortak oldu ğ u ş irketlere, Devlet İ hale Kanunu hükümlerine tabi olmaksızın belediye meclisince belirlenecek süre ve bedelle i ş letilmesini devredebilir. 87

88 GÖZET İ M, DENET İ M VE D İĞ ER HUSUSLAR 88

89 Belediyeler arası ilişkiler ve koordinasyon 1/4 Büyük ş ehir kapsamındaki belediyeler arasında hizmetlerin yerine getirilmesi bakımından uyum ve koordinasyon büyük ş ehir belediyesi tarafından sa ğ lanır. Büyük ş ehir ve ilçe belediyeleri arasında hizmetlerin yürütülmesiyle ilgili ihtilâf çıkması durumunda, büyük ş ehir belediye meclisi yönlendirici ve düzenleyici kararlar almaya yetkilidir. Yeni kurulan büyük ş ehir belediyelerinde meydan, bulvar, cadde, yol, sokak, park, spor ve kültürel tesislerin büyük ş ehir belediyesi ile büyük ş ehir kapsamındaki di ğ er belediyeler arasında da ğ ılımına ili ş kin esaslar büyük ş ehir belediye meclisi tarafından belirlenir. 89

90 Belediyeler arası ilişkiler ve koordinasyon 2/4 Büyük ş ehir belediyesi, hizmetleri malî ve teknik imkânları çerçevesinde, nüfus ve hizmet alanlarını dikkate alarak, bu hizmetlerden yararlanacak büyük ş ehir kapsamındaki di ğ er belediyeler arasında dengeli olarak yürütmek zorundadır. İ lçe belediyelerine ait görevlerden bir veya birkaçı, bedeli kendileri tarafından kar ş ılanmak ve istekte bulunmak kaydıyla, büyük ş ehir belediye meclisinin kararına dayanarak, ortakla ş a veya bizzat büyük ş ehir belediyesi tarafından yapılabilir. 90

91 Belediyeler arası ilişkiler ve koordinasyon 3/4 Büyük ş ehir belediyesi ve ilçe belediyeleri ile ortak projeler geli ş tirebilir ve yatırım yapabilir. Büyük ş ehir belediyesi, kesinle ş mi ş en son yıl bütçe gelirinin % 3’ünü a ş mamak ve bütçede ödene ğ i ayrılmı ş olmak ş artıyla, ilgili belediyenin yatırım programında yer alan projelerin finansmanı için büyük ş ehir belediye ba ş kanının teklifi ve meclisin kararıyla ilçe ve ilk kademe belediyelerine malî ve aynî yardım yapabilir. Büyük ş ehir belediyesi ile ba ğ lı kurulu ş ları, belediye ba ş kanının onayı ile birbirlerinin nakit ihtiyacını kar ş ılayabilir. Bu ş ekildeki ödünç vermelerde faiz uygulanmaz. 91

92 Belediyeler arası ilişkiler ve koordinasyon 4/4 Yapılacak herhangi bir yatırımın büyük ş ehir belediyesi ile ba ğ lı kurulu ş larından bir veya birkaçını aynı anda ilgilendirdi ğ i ve tek elden yapılmasının maliyetleri dü ş ürece ğ inin anla ş ıldı ğ ı durumlarda, büyük ş ehir belediye meclisi, yatırımı kurulu ş lardan birinin yapmasına karar verebilir. Bu takdirde yatırımın ilgili di ğ er kurumu ilgilendiren kısmına ait harcama tutarı o kurumun hesabında borç, yatırımcı kurulu ş hesabında alacak olarak gösterilir. 92

93 Diğer hükümler Belediye Kanunu ve di ğ er ilgili Kanunların bu kanuna aykırı olmayan hükümleri ilgisine göre büyük ş ehir ve büyük ş ehir ilçe belediyeleri hakkında da uygulanır. 93

94 İl Özel İdareleri ve Köyler 94

95 İ L ÖZEL İ DARELER İ 95

96 İl Özel İdareleri Temel Kanunları 1864 Tarihli Vilayet Nizamnamesi 1870 Tarihli İ dare-i Umumiye-i Vilayet Nizamnamesi 1913 Tarihli İ dare-i Umumiye-i Vilayet Kanunu Muvakkati 1929 Tarihli ve 1426 Sayılı Vilayet İ daresi Kanunu 1949 Tarihli ve 5442 Sayılı İ l İ daresi Kanunu 1987 Tarihli ve 3360 Sayılı İ l Özel İ daresi Kanunu 2005 Tarihli ve 5302 Sayılı İ l Özel İ daresi Kanunu 96

97 İl Özel İdarelerinin Kuruluşu İ l yönetimiyle birlikte yasa ile kurulurlar. İ llerin büyüklükleri bakımından ise önemli farklılıklar vardır. Kanunla il ve il özel idaresi kurulabilse de bazı anayasal sınırlamalar vardır. Anayasanın 126. maddesine göre; co ğ rafi durum, ekonomik ş artlar ve kamu hizmetlerinin gerekleri göz önünde tutularak il kurulabilir ve mevcut bir il kaldırılabilir. 97

98 İl Özel İdaresinin Görevleri Kanunla ba ş ka kurum ve kurulu ş lara verilmeyen mahalli mü ş terek nitelikteki görevleri yapmak, kararları almak, uygulamak ve denetlemekle görevli bulunan İ l Özel İ darelerinin görevleri 5302 sayılı kanunu 6. maddesinde sayılmı ş ve önceki kanunlara göre bir çok yeni görevler ihdas edilmi ş tir. 98

99 İl Özel İdaresinin Görevleri İ l Sınırları İ çinde: Sa ğ lık, Tarım, Sanayi ve Ticaret, İ lin Çevre Düzeni, Bayındırlık ve İ skan, Topra ğ ın korunması, Erozyonun önlenmesi, Sosyal hizmet ve yardımlar, Yoksullara mikro kredi, Çocuk yuvaları ve yeti ş tirme yurtları, İ lk ve orta ö ğ retime arsa temini, bina yapımı, bakım ve onarımı. 99

100 İl Özel İdaresinin Görevleri Belediye Sınırları Dı ş ında: İ mar, Yol, su ve kanalizasyon, Katı atık, Çevre, Acil yardım ve kurtarma, Kültür, Turizm, Gençlik ve spor, Orman köylerinin desteklemesi, A ğ açlandırma, park ve bahçe tesisi Vd. 100

101 İl Özel İdaresinin Yetkileri ve İmtiyazları İ l özel idareleri kendilerine verilen görevleri yerine getirebilmek için 5302 sayılı kanunun 7. maddesinde sayılan bir kısım yetki ve imtiyazları ş unlardır: Kanunla verilen görev ve yetkileri yerine getirebilmek için her türlü etkinli ğ i yapmak, gerçek ve tüzel ki ş ilerin faaliyetleri için kanunla belirtilen izin ve ruhsat vermek ve denetlemek, Yönetmelik çıkarmak, emir vermek, yasal koymak, ceza vermek ve bunları uygulamak,… 101

102 İl Özel İdaresi Bütçesi İ l özel idaresinin bütçesi ve nasıl hazırlanaca ğ ı ile ilgili açıklamalar ilgili kanunun 44. maddesinde açıklanmı ş tır. - İ l özel idaresi bütçeleri İ çi ş leri Bakanlı ğ ı tarafından onaylanır. İ l genel meclisinde görü ş ülerek kabul edilen bütçe, o yılın programı da eklenerek toplantının sona ermesinden itibaren 15 gün içinde İ çi ş leri Bakanlı ğ ına gönderilir. - İ çi ş leri Bakanlı ğ ının onay süresi 30 gündür. Bu süre içinde onaylanmazsa kendili ğ inden onaylanmı ş sayılır. 102

103 İl Özel İdaresinin Organları Yerel yönetimlerdeki temel örgütlenme birimleri ba ş kan, meclis ve encümen ş eklindedir. Buna göre il özel idarelerinin organları ş u ş ekildedir: Vali, İ l genel meclisi ( her ilçeden ilçenin nüfusuna göre ’den azsa – 2; arası 3; arası 4; arası 5; artı herbir 100 bin için 1 üye bulunur) İ l encümeni (5 Meclis üyesi + 5 atanmı ş üye) 103

104 KÖYLER 104

105 Köyler Geleneksel yerle ş im yerleri olarak köyün tarihi insanlık tarihi kadar eskidir. Köy, insanların birlikte ya ş adı ğ ı en küçük yerle ş im birimidir. Ülkemizde de kurulu ş u çok eski zamanlara kadar gitmesine ra ğ men bir yerinden yönetim birimi ve tüzel ki ş ilik kazanabilmesi nispeten yakın zamanlarda olmu ş tur 105

106 Köyler Ülkemizde 1924 tarih ve 442 sayılı Köy Kanunu ile köy muhtarlıklarına tüzel ki ş ilik verilmi ş ve bu yerle ş im birimlerinin tüm düzenlemeleri bu yasayla yapılmı ş tır. Köylerin kurulması, il idare kurulu, il genel meclisi ve Bayındırlık Bakanlı ğ ının mütalaası ile İ çi ş leri Bakanının kararıyla kurulur. Köy Kanunun 2. maddesinde köy, ş u ş ekilde tanımlanmı ş tır: “Cami, mektep, otlak, yaylak, baltalık gibi ortak malları bulunan ve toplu veya da ğ ınık evlerde otura insanlar ba ğ, bahçe ve tarlalarıyla birlikte bir köy te ş kil ederler.” 106

107 Türkiye’de Yıllara Göre Köy Nüfusu ve Genel Nüfustaki Oranı Yıl K ö y Sayısı K ö y N ü fusu (Bin Kişi) T ü rkiye N ü fusu (Bin Kişi) Genel N ü fusa Oranı (%) , , , , , , , , , ,

108 Köy Organları Köy derne ğ i Köy ihtiyar heyeti Köy muhtarı 108

109 Te ş ekkür ederiz… Sorular… 109


"YEREL YÖNET İ MLER PROGRAMI - II Afyon, 14 Nisan 2013 Prof. Dr. Önder Kutlu Selçuk Üniversitesi, Kamu Yönetimi Bölüm Ba ş kanı Yerel." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları