Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Mesleki Akciğer Hastalıkları Prof. Dr. İbrahim AKKURT CÜTF Göğüs Hastalıkları AD SİVAS.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Mesleki Akciğer Hastalıkları Prof. Dr. İbrahim AKKURT CÜTF Göğüs Hastalıkları AD SİVAS."— Sunum transkripti:

1 Mesleki Akciğer Hastalıkları Prof. Dr. İbrahim AKKURT CÜTF Göğüs Hastalıkları AD SİVAS

2 2 Görev yerleriniz ? a) Eğitim Hastanesi b) Sağlık Bakanlığı-hizmet c) SSK-hizmet d) Diğer

3 3 Tahminen ortalama ayda kaç MAH hastası izliyorsunuz ? a) Hiç b) 1-5 c) 6-10 d) > 10

4 4 İş yeri hekimliği(İYH) yapıyor musunuz ? a) Evet b) Hayır

5 5 İYH olarak hiç MAH tanısı-ön tanısı koydunuz mu ? a) 0 b) 1-5 c) 6-10 d) > 10

6 6 Yasal MAH tanısı konulan hastanız oldu mu ? a) 0 b) 1-5 c) 6-10 d) > 10

7 7 Amaçlar 1)Meslek Hastalığı kavramını 2)Maruziyet ajanlarını 3)MAH’nın fizyopatolojisini 4)Mesleki anamnez ve FM önemi 5)Sık görülen MAH’da tanı – takip kriterleri 6)MAH’nın önlenmesinde anahtar stratejiler Konu başlıkları 1)Tarihçe 2)MH kavramı - gerçeği /pratiği 3)Epidemiyoloji 4)Tıbbi tanımlama - fizyopatoloji 5)MAH genel yaklaşım ilkeleri 6)Sık görülen MAH - Tanı-tedavi- takip kriterleri 7)Korunma-önlem 8)Olgular

8 8 Dünya -Tarihsel süreç 18. yüzyılda yer altı maden işçilerinde pnömokonyoz-silikoz epidemileri Avrupa’da 1842’de kadın ve çocukların madenlerde çalışması yasaklandı 1844’de ise fabrikalarda işyeri hekimi bulundurulması zorunluluğu getirildi 1919’da ILO kuruldu ’de WHO sağlık-çalışan sağlığı tanımları... Bernardino Ramazzini ( ) De Morbis Artificum Diatriba Ne iş yapıyorsun ? “Hayret ve tereddüt ediyorum. Acaba, ilaç ve sinameki kokan muayenehane ve eczanelerde oturan bu azametli ve şık görüntülü doktorların burnuna işyerlerindeki pis kokulu şeyleri mi soksam, yoksa onları bu çukurları görmeye mi davet etsem?”

9 9 Ülkemizde - Tarihsel süreç Umumi Hıfzısıhha Kanunu İş kazaları ve MH sigortası İSGÜM ’de MH ve iş kazasının yasal tanımı - MH ve iş kolları listesi Ankara ve İstanbul MHH TTB “İş yeri hekimliği” - Temmuz 2003’den beri : -Yeni iş kanunu, yönetmenlikler... -İşyeri Hekim yönetmeliği... -SSK Hast...SB devri...MHH’de devredildi!

10 10 Dünyada Ülkemizde Mesleki = Çalışanlar Mesleki = İşçi/Çalışanlar ?? Dünyada: MH yasal yaklaşım bazı farklılıklar gösterse de temel mentalite hemen benzerdir... Meslek Hastalığı Kavramı - Pratiği (?) Dünya-Türkiye

11 11 Değişik ülkelerde MH(M.Astım) yasal yaklaşım Evet352 (1991) Çok K.Uzm.EvetİşverenU.BüroFinland. Evet  100 Değişir EvetİşverenEyalet Bürosu Kanada Evet?Çok K.Uzm. Kurulu EvetİşverenU.BüroBulgar. Evet?Çok K.U.B. Hekimi Evetİşveren- devlet U.BüroBrezilya Evet?Çok K.Uzm. Kurulu EvetİşverenU.BüroBelçika Evet?Çok Kadem Uzm.EvetÖ. Sigorta Mahk.Avustralya Kalıcı malul. varmı? Olgu sayısı (yılda) Tanı nasıl konur Kim muay. eder Tazmin edilir mi? Kim öder ? Kim idare eder ? Eur Respir J 1994; 7:

12 12 Kalıcı malul. varmı? Olgu sayısı (yılda) Tanı nasıl konur Kim muay. eder Tazmin edilir mi? Kim öder Kim idare eder Evet ??? 13/83 (1998) Çok K.Uzm.EvetSSK- İşveren SSK MHH TÜRKİYE ??Değişir EvetİşverenNo- fault sig.sis. ABD Evet293 (1991) DeğişirMeslek H.Uzm. EvetGenel vergi U.Büroİngiltere Hayır?Çok K.Uzm.Hayırİşveren- işçi Değişi k Hollanda Evet146 (1990) Çok K.HeyetEvetİşverenU.Büroİspanya Hayır?Çok Kadem UzmanlarEvetİşverenU.BüroG.Kore

13 13 SSK Sosyal SİGORTALAR Kurumu Hastalık Sigortası Analık Malüllük Yaşlılık Ölüm İş kazaları ve Meslek Hastalıkları Sigortası Şimdi ???

14 14 Meslek Hastalığı “Yasal Tanım” Sigortalının çalıştırıldığı işin niteliğine göre tekrarlanan bir sebeple veya işin yürütüm şartları yüzünden uğradığı geçici veya sürekli hastalık, sakatlık veya ruhi arıza halleridir Ne oldu ???

15 15 MESLEK HASTALIĞI İŞ KAZASI İş yerlerinde Sağlık ve Güvenlik patolojileri Meslek Hastalığı Epidemiyolojik veriler Dünya-Türkiye

16 16 YILDA : 160 MİLYON MESLEK HASTALIĞI 125 MİLYON İŞ KAZASI WHO-1997 %44 %56 %99 %1 MESLEK HASTALIKLARI İŞ KAZALARI DÜNYA TÜRKİYE

17 17 Son 5 yıl Kayıtlı sigortalı Beklenen MH (%04) Saptanan MH Saptanamayan MH BEKLENİLEN MESLEK HASTALIĞI SAYISI ? Ülkeler arasında değişmekle birlikte, yılda her bin çalışan için 4-12 yeni MH olgusu beklenmeli...

18 18 Son 5 yıl

19 19 Doç.Dr. Kayıhan Pala – UÜTF-HSAD

20 20 Doç.Dr. Kayıhan Pala – UÜTF-HSAD

21 21 AVRUPA AVRUPA DUY SESİMİZİ İŞTE BU TÜRKLERİN AYAK SESLERİ... SSK son istatistiklerine göre Meslek Hastalıklar sayısı hızla düşüyor... Bu trend devam ederse AB' ne girdiğimiz gün tüm vatan sathında sıfır meslek hastalığı başarısıyla tarihe geçeceğiz. Bu başarıda emeği geçen bakanlık bürokratlarına,müfettişlere, hekimlere,mühendislere, tüm işletme yöneticilerine şükranlarımızı sunmamız gerekir... Bu tablo karşısında ne denilebilir ???

22 22 S.Ocağı Devlet Hast. Ünv. Özel MESLEKİ şüphesi SSK – (Disp.-Hast. Sigorta müdürlüğü) Bölge Meslek Hastalıkları Hastanesi İş yeri Müf. Tah. Raporu Kesin tanı + yasal getiri Kliniklerimizde veya bilimsel çalışmalarda saptadığımız MH, Meslek Hastalıkları yasal havuzuna Girmedikçe Meslek Hastalığı sayılamazlar...

23 23 Balıkesir Bilecik Bursa Çanakkale Edirne İstanbul İzmir Kırklareli Kocaeli Sakarya Tekirdağ Yalova Geri kalan tüm iller + Yurt dışı Sigortalıları + Mahkemeler + Mesleki Ölüm kararları Zonguldak Bartın Karabük İSTANBUL MESLEK H.H. ZONGULDAK MESLEK H.H. ANKARA MESLEK H.H. Olası mı ???

24 24 Yasal MH tanısı gerekli mi ? Yeni olgu –Ö NLEM Tedavi...İKMH sigr. Tazmin Maluliyet tayini Doğru veri-kayıt

25 25 Fiziksel özellikler Tip: toz, gaz, sis, duman, buhar Aerosollerin şekil ve çapları Suda çözünürlükleri Kimyasal özellikler irritanlar (tozlar, dumanlar) allerjik (isosiyanatlar) toksik (nitrojen dioksid) fibrojenik (asbestos, silika) karsinojenik (asbestos, radon) Biyolojik özellikler  infeksiyöz (TB)  allerjik (sedir ağacı tozu)  toksik (MFF-ODF) Maruziyet ajanları İnhalasyon MAH Tıbbi tanımlama - Fizyopatoloji

26 26

27 27

28 28

29 29

30 30 Çap (  m) SisBuğu Yağmur damlası Sülfirik asit Duman Plaj kumu BuharToz Kil Balçıkİnce kum Kaba kum Çakıl Yağ duman Kül Sigara dumanıKömür tozu Siyah karbon Polenler Çekirdekçik Akc.hasarlı tozlar Bitki sporları BakterilerVirüsler İnsan tüyü

31 31 Çaplarına göre partiküllerin solunum sistemine birikimi % birikim Trakea ve bronşlar Akciğer parankimi Burun Partikül çapı(  m)

32 32 SeviyeMekanizmaÖrnek Hava yolları İrritasyon-hasarBHR, Trakeobronşit, bronşit, RADS, BO İmmunolojikB.Astım(IgE-nonIgE) KarsinojenBronş ca Parankimal İrritasyon/fibrozisİnert nodüler-kömür Nodüler fibrosis-silika Diffüz fibrozis-asbestos İmmünolojikHSP İnfeksiyözTB Direkİnhalasyon ateşleri-kimyasal pnömoniler Plevral hast. İrirtasyon/fibrosisPlevral plaklar KarsinojenMezotelyoma Maruziyet tiplerine göre etkilenme

33 33 Mesleki Akciğer Hastalıkları Katılar - partikül büyüklüğüGazlar - suda çözünebilirlik - > 10 ...Nasal ....Trakeobronş ... Perif. SY. ve Alveoller - Suda çözünenler (NH3, SO2..)...ÜSY - Suda çözünmeyenler (NO2, Fosgen)... Alt sol.Y. ve alv YANIT AKUT - ÜSY irritasyonu, obst. - Bronkokonstruksiyon - RADS - Alveolit-P.Ödem-ARDS -Fume fever -Akut HSP KRONİK - B.Astım - KOAH - Fibrozisler -Pnömokonyozlar -Maligniteler -Kronik HSP

34 34 -Öykü -Semp. -İş-meslek -FM -Tetkik -PA Akciğer gr. -SFT vb Akut: ani yoğun inhalasyon....acil servis Sub-akut: progresif dispne, öksürük, balgam, göğüs ağrısı vb. semptomlarla...poliklinik Kronik: genellikle semptomsuz, fakat SFT veya PA akciğer grafisi anormalliği Akut: ani yoğun inhalasyon....acil servis Sub-akut: progresif dispne, öksürük, balgam, göğüs ağrısı vb. semptomlarla...poliklinik Kronik: genellikle semptomsuz, fakat SFT veya PA akciğer grafisi anormalliği MAH - genel yaklaşım

35 35 Sık görülen MAH Tanı-tedavi- takip kriterleri A. PNÖMOKONYOZLAR - KİP - Silikosis - Asbestosis - Silikat pnömokonyozları - Berilyum hastalığı -Diğerleri:Aluminyum, antimon,baryum, Kobalt,Siderosis, Miks toz Pnömokonyozları, vb. B. Mesleki astım C. HSP D.KOAH(kr.bronşit- amfizem) E. Bissinosis F.Toksik ajanlara bağlı patolojiler: Amonyak, Kadmiyum, Klorin, Metal- Polymer-Organik tozların ateşi(MFF-PFF-ODF) G. Akciğer kanserleri H. İnfeksiyöz hastalıklar

36 36 MESLEKİ AKCİĞER HASTALIKLARI

37 37 Pnömokonyozlar Diğerleri Radyolojik tanı-takip Klinik/fonksiyonel tanı-takip

38 38 Pnömokonyoz Akciğerlerde toz birikimi ve buna karşı gelişen doku reaksiyonunun genel adı (ILO ) Benign Pnömokonyoz Kollajenöz Pnömokonyoz Basit Pnömokonyoz Komplike Pnömokonyoz Doku reak. Radyoloji

39 39 Kömür İşçisi Pnömokonyozu (KİP) Kömür madenleri... Siyah karbon, grafit, karbon elektrolit endüstrisi... Pigmente lezyonlar –Kömür makülü- nodül-PMF –Silikotik nodül Amfizem Bronşit İş kollarıPatoloji ilk radyolojik değişiklikler çoğunlukla <1.5 mm ve mm çapındaki yuvarlak “p”,”q” tipi opasiteler

40 40 Silikosis Serbest kristal silikaya maruziyet sonucu oluşan akciğerin kronik-diffüz-interstisyel- fibrotik- granülomatöz hastalığı...  Taş ocakları  Kuvars değirmenleri  Kum püskürtme işleri  Madenciler  Tünel kazıcıları  Dökümcüler  Cam sanayii.  Seramik,vitray yapımı.  Çimento üretimi.  Çanak- çömlek yapımı.  Kiremit, tuğla, balçık üretimi..... ilk radyolojik değişiklikler çoğunlukla ve mm yuvarlak “q”,”r” tipi opasiteler

41 41 Silikosis Hastalık proçesi başladıktan sonra; –Hastalığın gelişim hızına –Si’nın temizlenme derecesine bağlı olarak proçes ilerler... –Ancak progresyonu önlemek için yinede erkenden maruziyetin sonlandırılması... 1.Kronik-klasik 2.Akselere 3.Akut silikosis (silikoproteinosis)

42 42

43 43 Partikül birikimi Toz ve fibrozis

44 44

45 45 Parankimal toz birikimi

46 46 Kömür tozu makülü

47 47 Silikotik nodül

48 48 Progressif Massif Fibrosis

49 49 Progressif Massif Fibrosis

50 50 ASBESTOS - MMF Tekrarlayan plevral effüzyonlar Plevral kalınlaşma Plevral kalsifikasyonlar Rounded atelektazi Asbestosis Mezotelyoma Kanserler İzolasyon malzemeleri başta olmak üzere bir çok iş kolunda... Asbestosis Öncelikle akciğerlerin bazallerinde lineer-retiküler (s-t) infiltrasyonlarla başlar zamanla Diffüz İnterstisyel Fibrozis(DİF) tablosuna dönüşür...

51 51

52 52 Asbestos Cisimcikleri

53 53 Asbestosis Diffüz İnterstisyel Fibrozis

54 54 Asbestosis

55 55

56 56 Plevral kalsifikasyon

57 57 Pnömokonyozlarda Tanı Kriterleri: 1.Meslek öyküsü 2.Uygun radyolojik görünüm 3.Bu görünüme yol açabilecek başka patolojinin  Zorunlu olmadıkça invaziv tanı yöntemine gerek yoktur... Tanıda Semptomatoloji ve klinik bulguların önemi ??? Bu nedenle;

58 58 -ILO’nun 1930’da Güney Afrikanın Johannesburg.... pnömokonyoz radyografilerini okuma esasları , 1958, 1968, 1971 ve 1980’de bu esaslar gözden geçirilerek.... erkenden saptanması için uluslararası ortak dil ve yöntem oluşturulması amaçlanmıştır Japonya/Kyoto revizyon ’de resmileşti Dünyada 1900’lerin başından itibaren yoğun pnömokonyoz epidemileri sonucu PMF ile bir çok olgu kaybedilmiştir. Bunun üzerine erken tanı için her ülkede ulusal önlemler...

59 59 Pnömokonyoz yapıcı işlerde çalışan kişilerin çalıştıkları ortamdaki nonsp. toz, silika, asbest gibi spesifik toz konsant. göre belli aralıklarla standart PA grafi... Bu filmlerin “ILO Pnömokonyozlu Filmleri değerlendirme sınıflaması” esaslarına göre değerlendirilmesi... Patolojiler : Parankimal Küçük-Büyük opasiteler Plevral: Plevral kalınlaşma, plaklar ve KF açı obliterasyonu Semboller Diğerleri

60 60 Yuvarlak mm Düzensiz ILO Klasifikasyonu 1- Standart grafi seti 2- Metin A, B, C

61 61

62 62

63 63

64 64

65 65

66 66

67 67

68 68

69 69

70 70

71 71

72 72 Sınıflamanın esası, basit tekrarlanabilir bir yöntemle radyografik anormallikleri kodlamaktır. Sınıflama ne patolojik oluşumları tanımlar ne de çalışma kapasitesini hesaplayabilir.

73 73 Opasitelerin yoğunluk kategorileri 0. Kategori: 0/- 0/0 0/1 1. Kategori:1/01/11/2 2. Kategori2/12/22/3 3. Kategori 3/2 3/3 3/+ Amaç, riskli işlerde çalışan kişilerde etkileme başladığı an (1.kategori) uygun koşullarda iş değişikliği sağlayarak...

74 74 Dünyada Ulusal Pnömokonyoz Kontrol Programları : Kurul (eşdeğer -2/3) sistemi Kademeli okuma sistemi (A-B okuyucu) İşçi İşveren Devlet

75 75 KURUL SİSTEMİ arası dönemde 6 PDK: (İstanbul-2, Ankara, İzmir, Adana, Zonguldak)  SSK -1  Sağlık Bakanlığı-1  ÇSGB(İSGÜM)-1 (Atama?, Uzmanlık?, Koşullar ?) Ülkemizde; MTOİ ve tünel yapımında tozla mücadele ile ilgili yönetmelik. Resmi Gazete No:20635, tarih arasıdönemde en az 200 bin kişinin 4- 5 defa grafilerinin değerlendirilmesi gerekirdi... ?

76 76 Bu süre içinde bu kurullar tarafından; ~ 25 bin akciğer grafisi okunmuş: Grafilerin %24’ü kalite – 4 (u/r): değerlendirilmemiş Geri kalanların %22’sinde patoloji saptanmış Pnömokonyoz prevalansı(???) : %7.4 Maden ve Taş Ocakları İşletmelerinde ve tünel yapımında tozla mücadele ile ilgili yönetmelikte değişiklik yapılmasına dair yönet. RG. No:23976, tarih: 26 Şubat 2000

77 77 Standart Göğüs filmi: 35 x 35 cm veya daha büyük boyutta ILO sınıflandırılmasına göre 1 ve 2. Kalitede göğüs radyografisi MTİTY- RG. No:23976, tarih: 26 Şubat 2000 A – okuyucusu: ILO Uluslararası pnömokonyoz radyografisi sınıflandırması konusunda eğitim görmüş tercihan işyeri hekimi B – okuyucusu : ILO Uluslararası pnömokonyoz radyografisi sınıflandırması seminerine katılarak film değerlendirme sınavını başarmış... Göğüs hast. veya Radyoloji Uz.

78 78 “A” okuyucusu “B” okuyucusu İSGÜM İŞYERİ İSGÜM MHH Geçen ~ 5 yıllık süre içinde ???

79 79 Pnömokonyozda tıbbi tedavi-takip Komp: obstrüksiyon, solunum enf., TB, hipoksemi, solunum yet., kor pulmonale, aritmiler, pnx... Sigaranın bıraktırılması, Kategori B ve C’ye giren ileri, komplike pnömokonyozda hipoksemi ve onun komp. USOT, İnfluenza ve pnömokok aşıları,NİMV KİP’te prognozu etkileyen faktörler : Maruziyet süresi/yoğunluğu,Maruziyet yaşı, Radyolojik bulgular ?

80 80 Maluliyet almış KİP ve Silikosisli kişilerde yaşam süresini etkileyen faktörler Maluliyet almış, ölümü saptanmış KİP ve silikosisli olgularda yaşam süresi...ilk tanı konulduğundaki fonksiyonel etkilenme derecesi ile kuvvetli negatif ilişkilidir r: , p < Akkurt İ ve ark. Toplum ve Hekim 1997; 12(77): 17-21

81 81 ASBESTOZİS - Primer Korunma: çevresel, bireysel maruziyetin önlenmesi - Sekonder korunma: Erken tanı - Tersiyer korunma : Progresyonun önlenmesi, komplikasyonların tedavisi - SFT’de erken etkilenme, erkenden efor dispnesinin varlığı - Radyolojik parankimal ve plevral fibrozis, (ILO yoğunluk kategorisi mortalite-SFT etkilenme Derecesi ile koreledir) Prognoz: Tedavi: İzlem Akciğer grafisi, SFT (3-5 yılda bir) – (HRCT ?).....ATS 2004 Asbestos’a bağlı radyolojik değişiklikler: bilateral-diffüz-bazallerde düzensiz opasiteler(s,t), plevral kalınlaşma -kalsifikasyon Bu değişiklikler malign dejenerasyonun da habercisi

82 82 MESLEKİ ASTIM Giderek sıklığı artan MAH : – M. Astım /Mesleğin ortaya çıkardığı astım/ RADS....irritan astımı Mesleki Astım prevalansı... MA yapıcı madde sayısı > 250  Kağıt üretimi işçiler  Buğday öğütücüler  Ağaç işçileri  Değirmenciler  Fırıncılar  Veterinerler  Hayvan besleyiciler  Çiftçiler  Laboratuvar çalışanları  Elek. elektronik end.  Kaynakçılar  Kozmetikçiler  Bitkisel yağ üretenler  Deterjan endüstrisi  Gıda katkı maddesi ür  Kahve işçileri  Hastane çalışanları  İlaç üretenler  Lehimciler  Elbise üretenler  Platin arıtanlar  Metal işçileri vb...

83 83 Semptomatoloji ve Klinik bulgular Meslek(maruziyet) anamnezi SFT-reverzibilite Nonspesifik ve spesifik BPT PEF takibi İş öncesi-sonrası FEV1 Cilt Testleri/Spesifik ve total IgE MA’da TANI

84 84 Reaktif Havayolu Disfonksiyonu Sendromu (RADS) * Daha önce her hangi bir solunumsal yakınması olmayan bir kişide ani ve yoğun maruziyet sonrası gelişen astım benzeri tablo... * Klinik ve fonksiyonel incelemedeki bulgular astım ile benzerdir... * Tanı-tedavi-takip kriterleri....B.Astım gibidir * Yanıt vermeyen bazı olgularda İrritanlara bağlı B.Astım gelişir...

85 85 - Medikal tedavi mesleki olmayan astım tedavisi gibidir: basamak tedavisi - Çift kartuşlu respiratörler, yüz maskeleri ? MA - Tedavi - takip Maruziyetin mutlak sonlandırılmaması ani atakla exitus’a yol açabilir

86 86 MA-Prognoz Maruziyetin sonlandırılması ile olguların %50’sinde birkaç ayda düzelme... MA da kötü prognostik göstergeler * Uzun süreli maruziyet, * Uzun süren semptomlar, * Tanı sırasında hastalığın şiddetinin ağır olması, * BPT’ne dual yanıt, * BAL’da eozinofil varlığı, * TDI(toluen diisosiyanat)’a yüksek dozda akut maruziyet

87 87 Hipersensitivite pnömonileri (EAA, Çiftçi akciğeri vb) Tekrarlayan antijenik maddelerin inhalasyonu ile duyarlı kişilerde alveollerde ve interstisyel aralıktaki inflamatuvar-granülomatöz reaksiyonla karakterize klinik... AKUTKRONİK

88 88 HSP Tekrarlayan maruziyet Organik tozMesleksel allerjenik kimyasallar İnterstisyel- Alveoler hastalık

89 89 HSP TİPLERİ Hastalık Ag kaynağıOlası Ag Çiftçi AcKüflü saman T.Aktinomiçes Aspergillus sp. BagassosisKüflü şekerkamışı TA Mantar işçisi Küflü gübre ve mantarTA Hast.Aspergillus sp. Mantar sporları SuberosisKüflü şişe mantarıPenicillium Malt işçisi Hast.Kontamine arpaAspergillus

90 90 HSP - TANI KRİTERLERİ ANA KRİTERLER – ALLERJİK ALVEOLİT İLE UYUMLU SEMPTOMLAR VE LATENT PERİYOT – ETKEN ANTİJENE MARUZİYET (ÖYKÜ, PRESİPİTAN AB. ÖLÇÜMÜ) – ALLERJİK ALVEOLİT İLE UYUMLU AKCİĞER GRAFİSİ EK KRİTERLER – BAZAL KREPİTAN RALLER – DİFFÜZYONDA DÜŞME – İSTİRAHAT VE EGZERSİZDE pO 2 DE DÜŞME – RESTRİKTİF AKCİĞER BULGULARI – ALLERJİK ALVEOLİTLE UYUMLU HİSTOPATOLOJİ – POZİTİF BPT (İŞYERİ YADA DENEYSEL)

91 91

92 92

93 93 3

94 94 HSP NİN AYIRICI TANISI

95 95 HSP - Tedavi – Sorumlu etkenden uzaklaşma, – Hava temizleme sistemleri, – Çevre düzenlenmesi, – Endüstriyel tekniklerin değiştirilmesi, – Kişisel koruyucu ekipmanlar – Tıbbi tedavi....Steroid

96 96 HSP- Prognoz İzlem Rad., SFT(DLCO dahil) ve AKG... Erken tanı ve maruziyetten uzaklaşmayla prognoz çok iyi ayda düzelme HP tipine ve coğrafik lokalizasyona göre de prognoz anlamlı olarak değişmektedir...

97 97 BİSİNOSİS İlk defa 1705’de İtalyan B.Ramazzini pamuk işçileri Astım... Pamuk, keten, kenevir tozlarına maruz kalanlarda hafta sonu veya izin dönüşü göğüste sıkışma hissi, öksürük, zamanla balgam çıkarma ve nefes darlığı semptomları... Prevalans....%1-80

98 98 Ülkemizde Resmi tanı konulabilen Bissinosis: ~10-20/yıl Bissinosis yapıcı işlerde çalışan aktif sigortalı: ~ 600 bin

99 99 BİSİNOSİS-KLİNİK SINIFLAMASI Grade-2 semp. + ventilatuar kapasitede  Grade-3 Tüm çalışma günlerinde göğüste sıkışma Grade-2 Her ilk çalışma gününde göğüste sıkışma Grade-1 Bazı ilk çalışma günleri göğüste sıkışma ve/veya öksürük Grade-1/2 semptom yokGrade-0 Schilling RSF, 1956

100 100 Göğüs hastalığının alevlenmesiyle toza maruz kalmakla ortaya çıkan ya da kötüleşen inatçı balgam. Evre SYİ3 Toza maruz kalındığında yeni ortaya çıkan ya da tetiklenen inatçı balgam (yılın 3 ayı boyunca günlerin çoğunda) Evre SYİ2 Toza maruz kalındığında öksürük. Evre SYİ1 İlk çalışma gününde ve sonraki günlerinde göğüste sıkışıklık ve/veya nefes darlığı. Evre B2 İşe döndüğü ilk çalışma günlerin çoğunda göğüste sıkışıklık hissi ve/veya nefes darlığı Evre B1 Belirti yokEvre 0 WHO

101 101 Fonksiyonel etkilenme > %20Ağır Etki %10-20Orta Etki %5-10Hafif Etki < %5Etki yok WHO Vardiya boyunca FEV 1 değişikliği

102 102 Bissinosis-Takip NIOSH Basal FEV1Vardiya boyunca FEV1 değişkliği Evre < %60F-3 % 60-70F-2 > %80 BELİRGİN (> %20)F-1 > %80 HAFİF (%6-20)F-1/2 > %80 YOK < %5F-0

103 103 Bissinosis -Tedavi - Birincil korunma önlemleri - Semptomatik: bronkodilatatörler, antiinflamatuarlar, USOT Maruziyetin sonlandırılması

104 104 Prognoz Pamuk işçilerindeki FEV 1 azalmasının daha çok kümülatif endotoksin maruziyetine bağlı... SFT etkilenmesinin şidetini belirleyen faktörler: – Maruziyet süresi, – Bissinosis semptomlarının şiddeti ve süresi...

105 105 MAH - Control of Air Contaminants dispersion salınımmaruziyet yayılım MÜHEND İ SL İ K İ DAR İ K İŞİ SEL KORUYUCU üretiminhalasyon Korunma-önlem

106 106

107 107

108 108

109 109 Kullanılan zamanla solunumsal korunmanın etkinliği arasındaki ilişki Kul. zamanın %’desi etkinlik % 100%100 98%34 95%17 90%9 75%4

110 110

111 111 Olgu y, erkek, saat 15.00’de acil servise getirildi: Birkaç saattir giderek artan halsizlik-ateş-miyalji ve nonproduktif öksürük... Öyküde başka hangi bilgiler önemlidir ? Son 2 yıldır kullanılmış metal malzeme eritme işinde çalışmaktadır... FM - Ateş: 38.5 C - Farengial hafif kızarıklık -Göğüs muayenesi normal, solunum distresi-takipne yok - Nabız: 90/dk, kalb sesleri doğal Lab. - Hafif lökositoz - SFT normal - PA akciğer grafisi normal - AKG normal

112 112 İnhalasyon ateşi Genellikle maruziyetlerden 4-6 saat sonra hafif ateş, lökositoz, miyalji ile başlayan; saatte de kendiliğinden geçen bir sendrom... Genellikle kalıcı patolojik ve fonksiyonel değişiklik bırakmaz... Metal dumanlarıÇinko, bakır, manganese Organik tozlarTahıl tozları vb. PlastiklerTeflon vb. EndotoksinlerKontamine nemlendiriciler TANI ? Tedavi: Maruziyetten uzaklaştırma, semptomatik.. Olgu - 1

113 113 Olgu y, emekli, erkek; 3 aydır progressif dispne +; öksürük,balgam yok 30 paket-yıl sigara + Gençliğinde İstanbul’da tersanelerde gemi yapım/söküm işinde çalışmış... Göğüs ekspansiyonunda azalma, bibasiller ince raller Restriksiyon bulguları: - volümlerde azalma,DLCO’da azalma MESLEK ? Fizik Muayene ? SFT ? PA akciğer grafisi ?

114 114 TANI ?Asbestosis Olgu -2

115 115 OLGU 3 S.G. - 50y, E - Zara/Sivas Sırt ağrısı, nefes darlığı 8 yıldır eforla gelen ND, son 20 günde , Öksürük + balgam + İştahsızlık (20gün) – kilo kaybı 5kg/hafta Halsizlik-yorgunluk Sigara: 80 paket yıl Çevr. asbest maruziyeti:  Soy geçmiş: -Baba: AC TB + -Çocuğu: AC TB FM : Normal LABORATUVAR ESR: 64 mm/st BK: 9230 Hb: 14.4 Htc: 37.0 KK: 4.50 Plt: AKG:N Biyokimya: N

116 116 OLGU 3

117 117 OLGU 3

118 118 OLGU 3

119 119 OLGU 3

120 120 OLGU 3 MESLEK ANAMNEZİ TÜNEL KAZICILIĞI (20 yıl) YASAL TANI SİLİKOZİS (1994) KOMPLİKASYON SİLİKOTÜBERKÜLOZ (2003)

121 121 B.S. 33 y, E, Cam İşleme ustası-8 yıl - Silikosis OLGU 4

122 doğumlu,E, Kum püskürtme-Silikosis OLGU 5

123 123 OLGU 5

124 124 OLGU 5

125 125 M.K. 58 y, E, 18 yıl antimon madeni-antimon pnömokonyozu OLGU 6

126 126 OLGU 6

127 127 OLGU 6

128 128 Z.S. 52 y, E, 20 yıl mozaik işçiliği-Silikosis OLGU 7

129 129 OLGU 7

130 130 OLGU 7

131 BİOMASS AKCİĞERİ ? 1.Demirtaş N, Seyfikli Z, Topçu S. Sivas bölgesinden hastanemize başvuran kadın hastalarda geleneksel biomass kullanımı ile KOAH arasındaki ilişki. Solunum Hastalıkları Gani H, Seyfikli Z, Çelik VK, Akkurt İ, Abadoğlu Ö. The effects of biomass exposure on lipid peroxidation and antioxidant activities on Turkish female groups. Eur Respir J 2000; 16(Suppl 31) (Toraks Dergisi 2001) 3. Süngü YS, Çınar Z, Akkurt İ, Özdemir Ö, Seyfikli Z. Sister-chromatid exchange frequency in women who exposed to biomass in a village of Central Anatolia.Turkish Respir J Kara M, Bulut S, Taş F, Akkurt İ, Seyfikli Z. Evaluation of pulmonary changes due to biomass fuels using high-resolution computed tomography. Eur Radiol 2003; 13(10): (EDITORIAL: Diederich S. Respiratory disease caused by exposure to biomass fuels. Eur Radiol 2003; 13(10): ) 5. Arslan M, Akkurt I, et al. Biomass exposure and the high resolution computed tomographic and spirometric findings. European Journal of Radiology 2004; 52: Sezer H, Akkurt I, et al. A Case-Control Study on the Effect of Exposure to Different Substances on the Development of COPD. Annals of Epidemiology(yayında) MESLEK ? Sigara içmeyen, uzun zamandır KOAH tanısıyla izlediğiniz bayan hastada kombine tip SFT etkilenmesi ile beraber YRBT çektirdiniz... EV HANIMI (Kırsal kesimde)

132 Fibrotik bantlar ve bronşektazik değişiklikler(a-Sİ, b-SE,c-.Pİ, d-PE)

133 133 Fibrotik bantlar, PBV kalınlaşmalar, buzlu cam görünümü, hava kistleri ve büller a-Sİ, b-SE, c-d-Pİ, e-f-PE

134 134 PBV kalınlaşma, nodüler opasiteler, körvilineer dansiteler ve buzlu cam görünümü a-Sİ, b-SE, c-Pİ, d-PE

135 135 Bronşektazik değişiklikler, buzlu cam görünümü, körvilineer dansiteleri a-Sİ, b-SE, c-Pİ, d-PE

136 136 SON SÖZ ETYOLOJİ MESLEKİ RİSK ERKEN TANI KORUNMA

137 137 Klinik Danışma Merkezi DEĞİL Cep:

138 138 Teşekkürler...


"Mesleki Akciğer Hastalıkları Prof. Dr. İbrahim AKKURT CÜTF Göğüs Hastalıkları AD SİVAS." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları