Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Doç. Dr. Özge ALTUN KÖROĞLU EÜTF Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Neonatoloji Bilim Dalı BEBEK BESLENMESİ VE ANNE SÜTÜ.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Doç. Dr. Özge ALTUN KÖROĞLU EÜTF Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Neonatoloji Bilim Dalı BEBEK BESLENMESİ VE ANNE SÜTÜ."— Sunum transkripti:

1 Doç. Dr. Özge ALTUN KÖROĞLU EÜTF Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Neonatoloji Bilim Dalı BEBEK BESLENMESİ VE ANNE SÜTÜ

2 Anne sütü pretermler ve hasta yenidoğanlar da dahil olmak üzere tüm bebekler için tercih edilen besindir.

3 Anne sütü Gerekli besin öğeleriyle yenidoğanda büyüme ve gelişmeyi sağlayan karmaşık biyolojik bir sıvıdır. Aynı zamanda Birçok biyoaktif enzim, Hormon, Büyüme etmeni ve Bağışıklık öğelerini içeren yapısıyla eşsiz bir besindir.

4 Emzirmenin yararları Anne sütüEmzirme Besleyicidir, Kolaylıkla sindirilir, Enfeksiyonlara karşı korur. Duygusal gelişmeye yardımcıdır Yeni bir hamileliği geciktirir, Anne sağlığını korur.

5 Antropometrik standartlara uygun gelişirler. Solunum sistemi enfeksiyonlarının sıklığı azalır. İnsüline bağımlı diyabet görülme riski azalır. Nekrotizan enterokolit görülme riski 10 kat daha azalır. Şişmanlık görülme riski azalır. Apandisit,invajinasyon, hipertrofik pilor stenozu görülme riski azalır Büyüme ilişkisi Astım ilişkisi Diyabet ilişkisi Cerrahi durumlar Şişmanlık ilişkisi Nekrotizan enterokolit ANNE SÜTÜ

6 Emzirmenin psikolojik yararları: duygusal bütünleşme Anne ve çocuk arasinda yakin sevgi dolu ilişki sağlar. Annenin duygusal açidan tatminini sağlar Bebek daha az ağlar. Bebeği terk etme veya hirpalama olasılığı daha düşüktür.

7 Ülkemizdeki durum nedir? Emzirme oranı %95 Emzirme süresi ~ 12 ay

8 Ülkemizdeki durum nedir? İlk bir ay sonunda; %9 tek başına anne sütü %8 hiç anne sütü almıyor %83 karışık besleniyor

9 Neden ? Gebelikte emzirme eğitimi eksikliği Doğum ve yenidoğan döneminde yetersiz eğitim ve denetim Erken süt çocukluğu dönemindeki yetersiz eğitim, yanlış yönlendirme Ulusal tanıtım yetersizliği

10

11 Bebek Dostu Hastane Yazılı bir politika Tüm çalışanların eğitimi Gebelerin eğitimi

12 Doğumdan sonra; İlk 1/2 - 1 saat içinde emzirmeye başlanmalidir.

13 Annelere eğitim Nasıl emzirecek? Bebekten ayrı kaldığında laktasyon nasıl sürdürülecek?

14 Yenidoğan bebeklere; Tıbben gerekli görülmedikçe, anne sütünden başka bir yiyecek yada içecek verilmemelidir.

15 Anne ve bebek; 24 saat birarada kalmalı…

16 Emzirme nasıl oluyor?

17 Memenin Anatomisi Destek ve yağ dokusu Alveol Montgomeri bezleri Areola Meme başı Laktifer sinüsler - süt havuzları (Süt burada birikir) Süt kanalları Süt salgılayan hücreler (Prolaktin süt salgısını uyarır) Kas hücresi (Oksitosin kasılmayı sağlar)

18 PROLAKTİN SALGISI Meme Kandaki PROLAKTİN hücrelerden süt salgılanmasını sağlar Emme ile meme başı uyarılır Meme başından gelen duygusal ileti hipofize ulaşır Bebek ne kadar fazla emerse, meme o kadar fazla süt yapar.

19 PROLAKTİN Geceleri prolaktin salgısı daha fazladır Süt üretimini artırmak için gece emzirmek özellikle yararlıdır Prolaktin anneyi gevşetir, rahatlatır Anne bebeği gece emzirse bile genellikle iyi dinlenir Prolaktinle ilgili hormonlar ovulasyonu baskılar Emzirme yeni bir gebeliği önelemeye yardımcıdır

20 OKSİTOSİN SALGISI Meme Kandaki OKSİTOSİN kas hücrelerinin kasılmasını sağlar, alveollerdeki süt kanallara akar Emme ile meme başı uyarılır Meme başından gelen duygusal ileti hipofize ulaşır Oksitosin memedeki sütün akmasını sağlar (boşalma refleksi) Uterusun kasılmasını sağlar

21 OKSİTOSİN SALGISINI ETKİLEYEN FAKTÖRLER Bebeğiyle mutlu olmak, sevgiyle onu düşünmek, Sütünün onun için en iyi besin olduğunu düşünmek, Bebeğini görmek, dokunmak, sesini duymak Ağrı Endişe Sütünün yeterli olmadığı ile ilgili kaygılar Stres

22 Aktif Oksitosin Refleksinin Belirti ve Bulguları Emzirmeden hemen önce ya da tam emzirirken memelerinde karıncalanma hissi olması Bebeğini düşününce ya da ağladığını duyunca memeden süt akması Bebek meme emerken diğer memeden süt damlaması

23 Aktif Oksitosin Refleksinin Belirti ve Bulguları Emerken bebek memeden ayrılırsa ince ince süt akması İlk haftalarda emzirmelerde uterus kasılmasıyla ağrı ve bazen kan boşalması Sütün ağzına aktığını gösterir şekilde bebeğin yavaş ve derin emmesi yutkunması

24 Anne sütündeki inhibitör maddeler (önleyiciler) Memede fazla süt varsa, Bebek bir memeden emmeyi durdurursa, Bebek bir memeden daha fazla emerse, Eğer meme, süt ile tamamen dolarsa, Süt boşalmazsa, inhibitörler süt yapımını durdururlar Bir memenin süt yapmaya devam etmesi için, sütün boşalması gerekir

25 Bebeğin memeye yerleşmesi BEBEK MEME BAŞINDAN DEĞİL MEMEDEN EMİYOR

26 Bebeğin memeye yerleşmesi Areola ve alttaki dokunun çoğunu ağzına almış Meme dokusu, uzun bir memebaşı çıkıntısı oluşturmak üzere gerilmiş Bebek emme hareketini meme dokusunu çekip meme başı ucu oluşturmak ve meme dokusunu ağzında tutabilmek için kullanıyor. Dilin hareketi sütü laktifer sinüslerden ağıza doğru itiyor

27 Memeye iyi yerleşmiş bebek Bebeğin ağzı geniş, iyice açık, Dilini öne doğru uzattığı için alt dudağı dışa dönük, Çenesi anne memesine değiyor, Alttan areolanın büyük bir kısmı bebeğin ağzı içinde kaldığı için areolanın çok azı görülüyor ETKİN EMME GERÇEKLEŞİR

28 Memeye iyi yerleşmiş bebek

29 ve 2. resim arasında ne fark var ? Bebeğin ağzı geniş, iyice açık, Alt dudağı dışa dönük, Çenesi anne memesine değiyor, Alttan areolanın çok azı görülüyor Bebeğin ağzı geniş, iyice açık, Alt dudağı dışa dönük, Çenesi anne memesine değiyor, Alttan areolanın çok azı görülüyor Bebeğin ağzı geniş açık değil, dudakları ileriye doğru uzanmış Alt dudağı dışarı dönük değil Bebeğin çenesi memeye dokunmuyor Areola ağzın altından ve üstünden eşit miktarda görülüyor Bebeğin ağzı geniş açık değil, dudakları ileriye doğru uzanmış Alt dudağı dışarı dönük değil Bebeğin çenesi memeye dokunmuyor Areola ağzın altından ve üstünden eşit miktarda görülüyor

30 Memeye uygun yerleşmemiş bebek Bebek yalnızca meme ucunu ağzına almış. Laktifer sinüsler dilin ulaşamayacağı yerde, bebeğin ağzının dışında. MEME UCUNU EMİYOR

31 Memeye uygun yerleşmemiş bebek Bebek yalnızca memebaşını ağzına almış. Memedeki sütü tam olarak boşaltamaz

32 Memeye uygun yerleşmemenin sonuçları Meme başında hasar ve ağrı Acıyan meme başları ve çatlaklar Memede apse Acıyan meme başları ve çatlaklar Memede apse

33 Memeye uygun yerleşmemenin sonuçları Anne sütü tam olarak boşaltılamaz Gerginlik Yetersiz süt kaynağı Bebek doymaz, daha fazla beslenmek ister Bebek emmeyi reddeder Süt yapımı azalır Bebek kilo alamaz

34 Memeye uygun şekilde yerleşmeme nedenleri Biberon kullanma: oEmzirme düzenine alışmadan önce, su veya süt için biberon kullanma oEmme şaşkınlığı - Meme başı şaşkınlığı Deneyimsiz anne oİlk bebek oDaha önceki bebeklerin biberonla beslenmesi

35 Memeye uygun şekilde yerleşmeme nedenleri İşlevsel zorluk oKüçük ve zayıf bebek oMeme başı küçük veya meme dokusunun esnekliği azsa oMemelerin sütle çok dolu olması (memede tıkanıklık) oEmzirmeye başlamada bir gecikme olması Yardım eksikliği Geleneksel yardımın ve sosyal desteğin yokluğu Doktor, ebe ve hemşirede danışmanlık bilgisi eksikliği

36 BECERİ: Anne bebeğe uygun pozisyon vermeyi öğrenir. Bebek memeyi nasıl alacağını öğrenir. ARAMA REFLEKSİ: Bir şey dudaklarına değince bebek ağzını açar ve dilini aşağı ve öne doğru uzatır. ARAMA REFLEKSİ: Bir şey dudaklarına değince bebek ağzını açar ve dilini aşağı ve öne doğru uzatır. EMME REFLEKSİ: Damağa bir şey değdiğinde bebek emer. EMME REFLEKSİ: Damağa bir şey değdiğinde bebek emer. YUTMA REFLEKSİ: Ağız sütle dolunca bebek yutar. YUTMA REFLEKSİ: Ağız sütle dolunca bebek yutar. Bebeğin refleksleri

37

38 Bebek Aydın 23 yaşında sağlıklı anneden miadında NSVY ile 3300 gr doğan kız bebek; Ilk yarım saat içinde emzirilmiş, Peki ya sonra ne yapalım?

39 Bebek Aydın ne sıklıkla emzirilsin? Her istediğinde! İlk haftalarda; daha sık isteyebilir Ortalama 2-3 saat

40 Bebek Aydın’ın annesi Fatma soruyor: ne kadar emsin? Ilk günlerde memeyi boşaltmak daha uzun sürebilir. Ortalama 30 dakika Her memede yaklaşık dk

41 Her iki memeden de emmeli mi? İlk günlerde: evet! Hem “önsüt” hem de “sonsüt” gerekli Sonraki günlerde; Bir memeyi tamamen boşalttıktan sonra hala emmek istiyorsa diğeri de verilebilir.

42 Fatma sütünün gelmediğinden endişeli, acaba mama vermesi gerekir mi? Bebek Aydın; hemen ilk gününde mekonyum çıkartmış. Bezleri hep ıslak, bol idrar yapıyor… Ama ikinci gün tartıldığında 50 gram zayıflamış…

43 Anne sütünün yeterliliği Idrar miktarı: Günde 5-6 defa, açık renkli, kokusuz Daha az sayıda, koyu renkli, keskin kokulu Ürat kristalleri Vücut ağırlığı: Fizyolojik tartı kaybı Fizyolojik olmayan tartı kaybı: >%10, (günde >%3) Ikinci hafta sonunda doğum kilosunun altında

44 Yetersiz süt belirtileri (olası) Emzirmeden sonra tatmin olmuyorsa Bebek sık sık ağlıyorsa Çok sık meme emiyorsa Çok uzun süre emiyorsa Bebek emmeyi reddediyorsa Bebek sert ya da yeşil dışkı yapıyorsa Bebek az sayıda, küçük miktarlarda dışkı yapıyorsa Memeler büyümemişse ( hamilelikte) Süt hiç gelmiyorsa (doğumdan hemen sonra)

45 BEBEĞİN ANNE SÜTÜ ALAMAMASININ NEDENLERİ Emzirme ile ilgili faktörler Annenin psikolojik durumu Annenin fiziksel durumu Bebeğe bağlı nedenler

46 BEBEĞİN YETERLİ ANNE SÜTÜ ALAMAMASININ NEDENLERİ EMZİRME İLE İLGİLİ FAKTÖRLER Geç başlama Sık emzirmeme Gece emzirmeme Kısa emzirme Memeye kötü yerleşme Biberon, Yalancı emzik verme Ek besinler verme

47 BEBEĞİN YETERLİ ANNE SÜTÜ ALAMAMASININ NEDENLERİ ANNENİN PSİKOLOJİK DURUMU Özgüven azlığı Kaygı,Stres Emzirmeden hoşlanmama Bebeği kabulleneme Yorgunluk

48 BEBEĞİN YETERLİ ANNE SÜTÜ ALAMAMASININ NEDENLERİ ANNENİN FİZİKSEL DURUMU Ağır malnütrisyon Hamilelik Kontraseptif haplar, diüretikler Alkol, Sigara Plasenta parçası kalması Meme gelişiminde bozukluk

49 Emziren anne ne yemeli? Günlük besin gereksinimi kcal’dir. Proteinli gıdalar, meyve, sebze, süt ve süt ürünleri Günde ~3 litre su tüketilmelidir. Lactamil: 1 su bardağı (180 ml) ılık suya yaklaşık 3 kaşık (40 g), 1-3 defa/g

50 BEBEĞİN YETERLİ ANNE SÜTÜ ALAMAMASININ NEDENLERİ BEBEKLE İLGİLİ DURUMLAR HASTALIK (Güçlü ememez) ANOMALİ -KALP ANOMALİSİ (Kilo almada güçlük çeker) -NÖROLOJİK PROBLEMLER

51 BEBEĞİ YETERİNCE ANNE SÜTÜ ALAMAYAN ANNEYE YARDIM ÖNCELİKLE BİR NEDEN ARAYIN Dinleyin ve öğrenin Öykü alın Emzirmeyi değerlendirin Bebeği muayene edin Anneyi ve memeleri muayene edin

52 BEBEĞİ YETERİNCE ANNE SÜTÜ ALAMAYAN ANNEYE YARDIM ÖZGÜVEN KAZANDIRIN VE DESTEK VERİN Kabul edin Övün Pratik yardım yapın Geçerli bilgi verin Basit bir dil kullanın Uygun önerilerde bulunun

53 BEBEĞİ YETERİNCE ANNE SÜTÜ ALAMAYAN ANNEYE YARDIM DAHA NADİR NEDENLER KONUSUNDA YARDIM EDİN Bebek hasta ise tedavi edin ya da SEVK EDİN Bebek hasta değilse: İZLEYİN Bebek tartı alana ve anne özgüvenini kazanana kadar önce günlük sonra haftalık aralarla izleyin

54 Anne sütünü artıran gıdalar: Galaktagoglar Halk arasında; Isırgan otu, börülce, çemen otu, keçi sedef otu, boğa dikeni, anoson, fesleğen, kusal diken, rezene tohumu, lokuma benzer şekerlemeler, maltlı içecekler Bitki çayları; Humana Still Tee: 1 su bardağına 2 kaşık, günde 3-4 defa

55 Herşeye rağmen anne sütü yetersiz… Formula: Anne sütüne enyakın ve anne sütü yokluğunda yerine kullanılabilecek en doğru ürün. 30 ml ye 1 ölçek. Başlangıç formulaları ( 0-6 ay ) Devam formulaları (6 ay sonrası) Nişastası bol, pirinç unlu ürünlerden kaçının!

56 Mecbur kalmadıkça 1 yaşa kadar inek sütü vermeyin… İnek sütü vermek zorundaysanız; Her 100cc’ye; 1 tatlı kaşığı şeker, 1 çay kaşığı zeytinyağı ilavesi önerilmektedir. İnek sütünün sulandırılması: İlk ay yarıyarıya, daha sonra 4. aya kadar 2 kısım süt, 1 kısım su olarak sulandırılmalıdır

57 Diğer süt ürünleri Anne sütünün olmadığı durumlarda 4. aydan itibaren Yoğurt* Muhallebi* Peynir * Sütden veya formuladan

58 Bebeğin mide hacmi Yeni doğan bebeklerde ml günde ml., 3. ayda 150ml., 6.ayda 200 ml. çıkar. Bir yaşına geldiğinde 300 ml. hacme ulaşır.

59 Yaşa göre miktar ve öğün sayısı MiktarÖğün sayısı 1-2 hafta50-70 ml hafta ml6-7 2 ay ml5-6 3 ay ml5 6 ay ml4

60 Anne ve bebek ayrı ise… Anne sütünün sağılması Elle Mekanik pompa Elektrikli pompa Sağılan anne sütünün saklanması

61 Tamamlayıcı beslenme 6 aya kadar sadece anne sütü yeterli! Daha önce katı gıda verilmez. Geçiş döneminde anne sütüne devam… Genel prensipler; Acele etmeden Teker teker 3-5 aralarla Az miktarda başlanır

62 6-12 ay arası Her istediğinde emzirmeye devam Tüm besin gruplarını içeren çeşitlilikte, Besin değeri yüksek ve sade yemekler, Mide kapasitesine uygun Mevsiminde meyze ve sebze

63 Tamamlayıcı beslenme başlarken Bir gün içinde birden fazla yeni besin başlama, Ufak miktarlarda,azar azar başla, yavaş yavaş artır Bebek aç iken, az miktarlarda dene, Alerji yapıp yapmadığının takip edilmesi,

64 Tamamlayıcı beslenme verilirken Bebeğin yatar pozisyonda değil!!! desteklenerek hafif oturur pozisyonda veya bebek sandalyesinde beslenmesi, Bebeğe biberonla değil!!! Kaşık yardımıyla verilmesi, Yeterli ve güvenli su desteği sağlanması,

65 Nelerden kaçınalım? Şeker, reçel,bal gibi tatlı besinleri, Muhallebi, pirinç unu mamaları ve bebek bisküvileri: kaçınılması veya mümkün olduğunca az Salça, tuz, baharat kullanılmaması Tek başına et-tavuk suyunun öğün olarak kullanılmaması Çilek ve kivi gibi alerjik olabilecek besinler, aile öyküsü!!! Hazır gıdalar(hazır meyve suyu ya da çorba, meyveli yoğurtlar vs.) Soya Protein fazlalılığına dikkat!

66 Tamamlayıcı besinlerin kıvamı nasıl olmalı? 6 -7 aylık püre 7 aylık pütürlü (çatalla ezilmiş) 8 aylık “parmak besinleri” ile kendini besleyebilir 9 aylık küçük parçalara bölünmüş aile besinleri 12 aylık aile besinleri

67

68

69 Ne verelim? Hangi ay ?Ne verelim? 6-7. ayMeyve-sebze püresi, yoğurt, yumurta sarısı 8-9 ayÇeşitleri artır, pirinç, et- tavuk, Yumurta beyazı (>9 ay), baklagiller (>9ay) 9-12 aySofra yemeklerinden uygun olanlar (tarhana, dolma gibi) Yaşanılan coğrafi şartlara, ailenin sosyoekonomik-kültürel durumuna, alışkanlıklarına göre bebeğe ve aileye en uygun besinler

70 Teşekkürler…


"Doç. Dr. Özge ALTUN KÖROĞLU EÜTF Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Neonatoloji Bilim Dalı BEBEK BESLENMESİ VE ANNE SÜTÜ." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları