Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Dr. Özlem Döğerlioğlu IŞIKSUNGUR Yaşar Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Endüstri Mühendisliği-Ders Notları 1

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Dr. Özlem Döğerlioğlu IŞIKSUNGUR Yaşar Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Endüstri Mühendisliği-Ders Notları 1"— Sunum transkripti:

1 Dr. Özlem Döğerlioğlu IŞIKSUNGUR Yaşar Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Endüstri Mühendisliği-Ders Notları 1

2

3  Marka kaliteyi simgeler  Tüketici tercihlerini etkiler  Ürünlere olan talebi artırır  Tüketici bağlılığı sağlar 3

4  Ayırdecicilik ve farklılaştrma  Orijin veya kaynak gösterme  Kalite  Reklam ve Tanıtım 4

5  Paris Sözleşmesi  TRIPs Anlaşması  Madrid Protokolü  Marka Kanunu Anlaşması  Viyana Anlaşması  Nice Sözleşmesi 5

6 6 MARKALARIN KORUNMASIYLA İLGİLİ ULUSLARARASI ANTLAŞMALAR •Sınai Mülkiyetin Korunması için Paris Sözleşmesi (Katılım 1925) •Dünya Ticaret Örgütü Kuruluş Antlaşması Eki Ticaretle Bağlantılı Fikri Mülkiyet Hakları Antlaşması (TRIPs) (Katılım 1995) •Markaların Tescilinde Malların ve Hizmetlerin Uluslararası Sınıflandırılmasıyla ilgili Nicé Antlaşması (Katılım 1996) •Markaların Figüratif Unsurlarının Sınıflandırılmasıyla ilgili Viyana Antlaşması (Katılım 1996) •Markaların Uluslararası Tesciliyle ilgili Madrid Protokolü (Katılım 1999) •Marka Kanunu Antlaşması (Katılım 2005) •Singapur Antlaşması (Türkiye tarafından imzalanmış, ancak henüz yürürlüğe girmemiştir)

7 7  556 Sayılı Markaların Korunması Hakkında KHK  556 Sayılı KHK’nın Uygulanmasına Dair Yönetmelik Yürürlükteki Mevzuat

8 Adalet Divanı, Case C-39/97, Canon Kabushiki Kaisha v Metro-Goldwyn-Mayer Inc., formerly Pathe Communications Corporation: “… according to the settled case-law of the Court, the essential function of the trade mark is to guarantee the identity of the origin of the marked product to the consumer or end user by enabling him, without any possibility of confusion, to distinguish the product or service from others which have another origin.” 8

9 Trips Article 15 - Protectable Subject Matter 1. Any sign, or any combination of signs, capable of distinguishing the goods or services of one undertaking from those of other undertakings, shall be capable of constituting a trademark. Such signs, in particular words including personal names, letters, numerals, figurative elements and combinations of colours as well as any combination of such signs, shall be eligible for registration as trademarks. Where signs are not inherently capable of distinguishing the relevant goods or services, Members may make registrability depend on distinctiveness acquired through use. Members may require, as a condition of registration, that signs be visually perceptible.

10 89/104 sayılı Direktif: Article 2 - Signs of which a trade mark may consist A trade mark may consist of any sign capable of being represented graphically, particularly words, including personal names, designs, letters, numerals, the shape of goods or of their packaging, provided that such signs are capable of distinguishing the goods or services of one undertaking from those of other undertakings.

11  Marka, bir teşebbüsün mal veya hizmetlerini bir başka teşebbüsün mal veya hizmetlerinden ayırt etmeyi sağlaması koşuluyla, kişi adları dahil, özellikle sözcükler, şekiller, harfler, sayılar, malların biçimi veya ambalajları gibi çizimle görüntülenebilen veya benzer biçimde ifade edilebilen, baskı yoluyla yayınlanabilen ve çoğaltılabilen her türlü işaret 11

12 Buna göre;  Kişi adları ve sözcükler  Şekiller  Harfler ve Sayılar  Renk kombinasyonları 12

13  Ticaret markası  Hizmet markası  Ortak marka  Garanti markası  Topluluk markası  Coğrafi işaretler marka olarak tescil edilemez.  Belirgin niteliği, ünü veya diğer özellikleri itibariyle kökenin bulunduğu bir yöre, alan, bölge veya ülke ile özdeşleşmiş bir ürünü gösteren işaretler  Çorum leblebisi, şile bezi 13

14  Bir işletmenin imalatını ve/veya ticaretini yaptığı malları, diğer işletmelerin mallarından ayıran bir işarettir.  “Mal” satılan ve dolayısıyla tüketiciye bir seçim olanağı sağlayan herhangi bir üründür.  Malların üzerinde veya ambalajlarında kullanılan marka  Migros, Tansaş vb. 14

15  Bir işletmenin hizmetlerini diğer işletmelerin hizmetlerinden ayırt etmeye yarayan işaretlerdir.  Turizm, sağlık, bankacılık hizmetleri vb...  Türkiye’de koruma 1995 yılından itibaren  Metro Seyahat, İş Bankası, Şifa Hastanesi 15

16  Ortak Marka, üretim veya ticaret veya hizmet işletmelerinden oluşan bir grup tarafından kullanılan işarettir  Gruptaki işletmelerin mal/hizmetlerini diğer işletmelerinkinden ayırt etmeye yarar  Teknik yönetmelik (tescil için yapılacak başvuruya markanın kullanılma ve şeklini gösteren teknik yönetmeliğin eklenmesi gerekir)  Ör. Tariş 16

17  Garanti markası, marka sahibinin kontrolü altında birçok işletme tarafından o işletmelerin ortak özelliklerini, üretim usullerini, coğrafi menşelerini ve kalitesini garanti etmeye yarayan işarettir  Garanti markasının marka sahibinin veya marka sahibine iktisaden bağlı olan bir işletmenin mal veya hizmetlerinde kullanılması yasaktır  Teknik yönetmelik 17

18 18

19  AB çerçevesinde hüküm ifade eden bir marka türü  Tek başvuru  Tüm Topluluk ülkelerinde geçerli marka  Türkiye’ den başvuru 19

20  Paris Sözleşmesi  Herkesce bilindiği mütalaa edilen markalar  Coca Cola, Arçelik, Ülker vb. 20

21 Yeni Ticaret Kanunu 39. Maddesine göre ticaret unvanı, her tacirin ticari işletmesine ilişkin iş ve işletmelerde kullandığı addır, taciri tanıtır.  Oysa marka, taciri değil, belirli bir mal veya hizmeti tanıtır. 21

22  Ayırt edicilik  Yanıltıcı nitelikte olmama  Kamu düzeni ile genel ahlaka aykırı olmama 22

23  Mutlak Red Nedenleri  Nisbi Red Nedenleri 23

24  Marka tescilinde red için mutlak nedenler  Madde 7 - Aşağıda yazılı işaretler marka olarak tescil edilemez:  a) 5 inci madde kapsamına girmeyen işaretler,  b) (Değişik: /m.13) Aynı veya aynı türdeki mal veya hizmetle ilgili olarak tescil edilmiş veya daha önce tescil için başvurusu yapılmış bir marka ile aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzer markalar,  c) Ticaret alanında cins, çeşit, (Ek ibare: / m.5) "vasıf", kalite, miktar, amaç, değer, coğrafi kaynak belirten veya malların üretildiği, hizmetlerin yapıldığı zamanı gösteren veya malların ve hizmetlerin diğer karakteristik özelliklerini belirten işaret ve adlandırmaları münhasıran veya esas unsur olarak içeren markalar,  d) Ticaret alanında herkes tarafından kullanılan veya belirli bir meslek, sanat veya ticaret grubuna mensup olanları ayırt etmeye yarayan işaret ve adları münhasıran veya esas unsur olarak içeren markalar,  e) Malın özgün doğal yapısından ortaya çıkan şeklini veya bir teknik sonucu elde etmek için zorunlu olan, kendine malın şeklini veya mala asli değerini veren şekli içeren işaretler,  f) Mal veya hizmeti niteliği, kalitesi veya üretim yeri, coğrafi kaynığı gibi konularda halkı yanıltacak markalar,  g) Yetkili mercilerden kullanmak için izin alınmamış ve dolayısıyla Paris Sözleşmesinin 2 nci mükerrer 6 ncı maddesine göre reddedilecek markalar,  h) Paris Sözleşmesinin 2 nci mükerrer 6 ncı maddesi kapsamı dışında kalan ancak kamuyu ilgilendiren, tarihi, kültürel değerler bakımından halka mal olmuş ve ilgili mercilerin tescil izni vermediği diğer armalar, amblemler veya nişanlar içeren markalar,  ı) Sahibi tarafından izin verilmeyen Paris Sözleşmesinin 1 inci mükerrer 6 ncı maddesine göre tanınmış markalar,  j) Dini değerleri ve sembolleri içeren markalar,  k) Kamu düzenine ve genel ahlaka aykırı markalar.  (Değişik 2. fıkra: / m.13) Bir marka tescil tarihinden önce kullanılmış ve tescile konu mallar veya hizmetlerle ilgili olarak bu kullanım sonucu ayırt edici bir nitelik kazanmış ise (a), (c) ve (d) bentlerine göre tescili reddedilemez. 24

25 556 sayılı KHK’ nın 7/1. Maddesine göre; a. Ayırt edici niteliği bulunmayan işaretler b. Tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış marka ile aynı veya ayırtedilemeyecek kadar benzer olan markalar (Relax- Relaks) c. Tanımlayıcı işaretler d. Ticaret alanında herkes tarafından kullanılan veya belirli bir meslek, sanat vb. grubuna mensup olanları ayırt etmeye yarayan işaretler-Ör. Sanayi e. Malın özgün doğal yapısından ortaya çıkan şeklini veya bir teknik sonucunu elde etmek için zorunlu olan, kendine malın şeklini veya mala asli değerini veren şekli içeren işaretler 25

26 f) Mal veya hizmetin niteliği, kalitesi veya üretim yeri, coğrafi kaynağı gibi konularda halkı yanıltacak markalar g) Yetkili mercilerden kullanmak için izin alınmamış ve dolayısıyla Paris Sözleşmesi hükümlerine göre reddedilecek markalar 26

27 h) Halka mal olmuş, t arihi, kültürel değerler içeren markalar 27

28 ı) Sahibi tarafından izin verilmeyen Paris Sözleşmesi hükümlerine göre tanınmış markalar 28

29 j) Dini değerleri ve sembolleri içeren markalar KUR’AN-I KERİM k) Kamu düzenine ve genel ahlaka aykırı markalar  Yasa dışı örgüt adları, işaretleri  Genel ahlaka aykırı kelimeler, semboller 29

30  Marka tescilinde red için nispi nedenler  Madde 8 - Tescil edilmiş veya tescil için başvuru yapılmış bir markanın sahibi tarafından itiraz yapılması durumunda, aşağıdaki hallerde marka tescil edilemez:  a) Tescil için başvurusu yapılan marka, tescil edilmiş veya tescil için daha önce başvurusu yapılmış bir marka ile aynı ise ve aynı mal veya hizmetleri kapsıyorsa,  b) Tescil için başvurusu yapılan marka, tescil edilmiş veya tescil için daha önce başvurusu yapılmış bir marka ile aynı veya benzer ise ve tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış bir markanın kapsadığı mal veya hizmetlerle aynı veya benzer ise, tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış markanın halk tarafından karıştırılma ihtimali varsa ve bu karıştırılma ihtimali tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış bir marka ile ilişkili olduğu ihtimalini de kapsıyorsa.  Marka sahibinin ticari vekili veya temsilcisi tarafından markanın kendi adına tescili için, marka sahibinin izni olmadan ve geçerli bir gerekçe gösterilmeden yapılan başvuru, marka sahibinin itirazı üzerine red edilir.  Tescilsiz bir markanın veya ticaret sırasında kulanılan bir başka işaretin sahibinin itiraz etmesi üzerine, tescili istenen marka, aşağıdaki hallerde tescil edilmez.  a) Markanın tescili için yapılan başvuru tarihinden önce veya markanın tescili için yapılan başvuruda belirtilen rüçhan tarihinden önce bu işaret için hak elde edilmiş ise,  b) Belirtilen işaret, sahibine daha sonraki bir markanın kullanımını yasaklama hakkını veriyorsa.  Marka, tescil edilmiş veya tescil için başvurusu daha önce yapılmış bir markanın aynı veya benzeri olmakla birlikte, farklı mallar veya hizmetlerde kullanılabilir. Ancak, tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış markanın, toplumda ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarına zarar verebileceği veya tescil için başvurusu yapılmış markanın ayırt edici karakterini zedeleyici sonuçlar doğurabileceği durumda, tescil edilmiş veya tescil için başvurusu daha önce yapılmış bir marka sahibinin itirazı üzerine, farklı mal veya hizmetlerde kullanılacak olsa bile, sonraki markanın tescil başvurusu reddedilir.  Tescil için başvurusu yapılmış markanın, başkasına ait kişi ismi, fotoğrafı, telif hakkı veya herhangi bir sınai mülkiyet hakkını kapsaması halinde, hak sahibinin itirazı üzerine tescil başvurusu reddedilir.  Ortak ve garanti markalarının sona ermesinden itibaren üç yıl içinde ortak marka veya garanti markası ile aynı veya benzeri olan marka tescil başvurusu itiraz üzerine reddedilir.  Bir markanın yenilenmeme nedeniyle koruma süresinin dolmasından sonra iki yıl içerisinde aynı veya benzer markanın, aynı veya benzer mal ve hizmetler için yapılan tescil başvurusu itiraz üzerine reddedilir. 30

31  İtiraz üzerine (tescil edilmiş veya tescili için başvuruda bulunulmuş markanın sahibi tarafından)  Nispi ret nedenleri; 1. Aynı ya da ayırt edilemeyecek kadar aynı markalara yapılan itiraz 2. Ticari temsilci veya vekil adına yapılan başvuruya itiraz 3. Tescilsiz kullanılan marka sahibinin itirazı (geçmişe dayalı kullanım) 4. Farklı mal veya hizmetler için itiraz hakkı 5. Kişilik hakkı kapsamında itiraz 6. Ortak ve garanti marka sahiplerinin itiraz etme hakkı 7. Yenilenmeyen marka sahibinin itiraz hakkı 31

32  Gerçek ve tüzel kişiler, veya bunların vekilleri  Marka tescil başvurusu için aşağıda belirtilen unsurlar ile başvuruda bulunulması şarttır;  Başvuru dilekçesi  Marka örneği  Markanın kullanılacağı malların veya hizmetlerin listesi  Marka başvuru ücretinin ödendiğini gösterir belge  Her marka tescili için ayrı başvuru yapılması zorunludur. 32

33 1) Şekli İnceleme 2) Esasa Dair İnceleme 3) İtiraz Süreci 4) Tescil 33

34  Tescil  556 Sayılı KHK ve ilgili Yönetmelik hükümlerine göre başvuru şartlarını sağlamış, süresi içinde hakkında itiraz yapılmamış veya yapılan itiraz kesin olarak reddedilmiş bir başvuru tescil edilerek sicile kaydedilir.  Başvuru sahibine “Marka Tescil Belgesi” verilir  Sicil kaydında tescilli markaya ilişkin bilgiler yer alır  Marka sicili alenidir 34

35 35

36  Bir markayı tescil ettiren kişi o markanın sahibi olur ve 556 sayılı özel korumadan yararlanır. Tescil kurucu etkiye sahiptir.  Markanın sağladığı haklar, üçüncü kişilere karşı marka tescilinin yayım tarihi itibariyle hüküm ifade eder. 36

37 556 sayılı KHK hükümlerine göre marka korumasından;  Türkiye Cumhuriyeti sınırları içerisinde ikametgahı olan veya sınai veya ticari faaliyette bulunan gerçek veya tüzel kişiler ile  Paris Sözleşmesi veya Dünya Ticaret Örgütü Kuruluş Anlaşması hükümlerince başvuru yapma hakkına sahip kişiler  Karşılıklılık ilkesi 37

38  Marka koruması tescil yoluyla elde edilir  Markanın sağladığı haklar, üçüncü kişilere karşı marka tescilinin yayın tarihi itibariyle hüküm ifade eder  Marka sahibinin, izni alınmadan markasının kullanılmasının önlenmesini talep etme yetkisi 38

39  Hakları  (556 sayılı KHK m. 9/I)  a) Markanın tescil kapsamına giren aynı mal ve/veya hizmetlerle ilgili olarak, tescilli marka ile aynı olan herhangi bir işaretin  b) Tescilli marka ile aynı veya benzer olan ve tescilli markanın kapsadığı mal ve/veya hizmetlerin aynı veya benzeri mal ve/veya hizmetleri kapsayan ve bu nedenle halk tarafından, işaret ile tescilli marka arasında ilişkilendirilme ihtimali de dahil, karıştırılma ihtimali bulunan herhangi bir işaretin  c) Tescilli marka ile aynı veya benzer olan ve tescilli markanın kapsamına giren mal ve/veya hizmetlerle benzer olmayan, ancak Türkiye'de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle  tescilli markanın itibarından dolayı haksız bir yarar elde edecek veya tescilli markanın itibarına zarar verecek veya tescilli markanın ayırt edici karakterini zedeleyecek nitelikteki herhangi bir işaretin kendisinden izin alınmadan kullanılmasının yasaklanmasını talep edebilir.  39

40  556 sayılı KHK m.9/II)  İşaretin mal veya ambalajı üzerine konulması.  b) İşareti taşıyan malın piyasaya sürülmesi veya bu amaçla stoklanması, teslim edilebileceğinin teklif edilmesi veya o işaret altında hizmetlerin sunulması veya sağlanması.  c) İşareti taşıyan malın gümrük bölgesine girmesi, gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulması.  d) İşaretin, teşebbüsün iş evrakı ve reklamlarında kullanılması.  e) İşareti kullanan kişinin, işaretin kullanımına ilişkin hakkı veya meşru bir bağlantısı olmaması koşuluyla, işaretin aynı veya benzerinin internet ortamında ticari etki yaratacak biçimde, alan adı, yönlendirici kod, anahtar sözcük veya benzeri biçimlerde kullanılması. 40

41  Süre bakımından sınırlı bir hak  Başvuru tarihinden itibaren 10 yıl  10ar yıllık dönemler halinde yenileme  Marka sahibinin taleb  Yenileme ücretinin ödenmesi  Koruma süresinin sona erdiği ayın son gününden önceki altı ay içinde (6 ay içinde yenilenmeyen markalar hükümsüz)  Yenileme süresi mevcut tescilin sona erdiği gün başlar ve yenileme sicile kaydedilerek yayımlanır. 41

42  Marka sahibinin tescil ettirdiği markasını aralıksız kullanma yükümlülüğü  Markanın kullanılması, markanın mal veya ambalaj üzerine konulmasını ifade eder. 42

43 43 Markanın Kullanılması Markanın mutlaka mal sahibi tarafından kullanılması gerekmez. 14üncü maddeye göre; •Tescilli markanın ayırt edici karakterini değiştirmeden markanın farklı unsurlarla kullanılması, •Ör. Renksiz tescil edilen markanın renkli kullanılması • Markanın yalnız ihracat amacıyla mal ya da ambalajlarında kullanılması, • Markanın, marka sahibinin izni ile başkası tarafından (ör. Lisans alan) kullanılması, •Markayı taşıyan malın ithalatı,markanın kullanılması olarak kabul edilir. 19/31

44 44 Markanın Kullanılması Tescil Edilmiş Markaların Kullanılması Zorunluluğu •14üncü madde; “Markanın, tescil tarihinden itibaren beş yıl içinde, haklı bir neden olmadan kullanılmaması veya bu kullanıma beş yıllık bir süre için kesintisiz ara verilmesi halinde, marka iptal edilir.” •Markanın kullanılmama nedeniyle hükümsüz kılınması yetkisi 42nci maddeye göre yetkili Mahkemeler’e aittir. •Birçok modern sınai mülkiyet sisteminde öngörülenin aksine 556 sayılı KHK ile getirilen sistemde, TPE’nin kullanılmama nedeniyle markaları hükümsüz kılma yetkisi bulunmamaktadır. 18/31

45  Tescilli bir marka;  Devrolunabilir  Miras yolu ile intikal edebilir  Lisansa konu olabilir  Rehin edilebilir  İşletmeden bağımsız olarak haciz edilebilir  Teminat olarak gösterilebilir  Bu işlemler yazılı şekle tabidir  Marka başvurularına da uygulanır 45

46  Marka, tescil edildiği mal veya hizmetlerin tümü veya bir kısmı için devredilebilir  Markanın devri yazılı olarak yapılır ve devir sözleşmesi taraflarca imzalanır  Devir taraflardan birinin talebi üzerine sicile kaydedilir ve yayınlanır. Devir sicile kaydedilmediği sürece taraflar tescilden doğan yetkilerini üçüncü kişilere karşı ileri süremezler. Sicile kayıt--BİLDİRİCİ 46

47 47 Markalarla ilgili Çeşitli Talepler •Tescilli veya başvuru halinde bulunan markalar; devir, lisans, adres / unvan / nevi değişikliği, mal / hizmet listesinde sınırlandırma, feragat, bölünme, birleşme vb. işlemlere tabii olabilirler. •Belirtilen işlemlerin tamamı talep üzerine TPE tarafından sicile kaydedilir. 23/31

48  Tescilli bir markanın kullanım hakkı, tescil edildiği mal veya hizmetlerin bir kısmı veya tamamı için lisans sözleşmesine konu olabilir  Sözleşme yazılı  Lisans söz. İyiniyetli 3. kişiye karşı ileri sürülebilmesi için marka siciline kayıt gerekli  Sicile kayıttan sonra marka sahibinin hakkını 3.kişiye devri– yeni malik lisans söz. Hükümleriyle bağlı  İnhisari lisans  İnhisari olmayan lisans 48

49  Lisans sahipleri lisanstan doğan haklarını üçüncü kişilere devredemez veya alt lisans veremez  İnhisari lisansa sahip lisans alanın dava açma hakkı İnhisari olmayan lisans sahiplerinin dava açma hususu? 49

50  Marka sahibi, lisans alan tarafından üretilen malın veya sunulacak hizmetin kalitesini garanti edecek önlemleri alır  Sözleşme şartlarının lisans alan tarafından ihlali halinde, tescilli markadan doğan haklar lisans alana karşı dava yoluyla ileri sürülebilir  Lisans sicile kayıt edilmediği sürece, iyiniyetli üçüncü kişilere karşı ileri sürülemez 50

51  Tescilli marka işletmeden bağımsız olarak devredilebilir  Devir sözleşmesi yazılı olmalıdır.  Rehnin 3. kişilere karşı ileri sürülebilmesi için sicile kaydedilmesi gerekir  Ticari işletme üzerinde rehin hakkı kurulursa kural olarak marka da kural olarak ticari işletme rehni kapsamına dahildir. Ancak aksi kararlaştırılabilir 51

52  Tescilli markanın işletmeden bağımsız olarak haczedilmesi mümkündür.  Haciz sicile kaydedilerek yayımlanır  Garanti markasının haczedilip edilemeyeceği 556 sayılı KHKde gösterilmemiştir. 52

53  Marka veya başvuru sahibinin unvan, adres veya nev’inin değiştiği durumlarda talep üzerine değişikliklerin sicile kaydı gerçekleşir  Sicile kayıt için; • Talep dilekçesi • Gerekli ücretin ödendiğini gösterir belge • Vekaletname 53

54 54 Marka Hakkının Koruma Süresi ve Yenileme •40ıncı maddeye göre tescilli markaların koruma süresi 10 yıldır. •41inci maddeye göre tescilli markaların koruma sürelerinin dolmasını takiben (KHK’de belirtilen süre şartlarına uygun olarak) 10’ar yıllık periyotlarla yenilenmeleri mümkündür. 22/31

55 Marka hakkı;  Koruma süresinin dolması ve süresi içinde yenilenmemesi  Marka sahibinin marka hakkından vazgeçmesi (feragat)  Markanın hükümsüzlüğüne (iptaline) karar verilmesi hallerinde sona erer 55

56  Markanın hükümsüzlüğünü, ilgili mahkemeden; zarar gören kişiler, Cumhuriyet savcıları veya ilgili resmi makamlar isteyebilir  İptal sebepleri  Mutlak ve nisbi ret sebeplerinin varlığı  Markanın tescilden itibaren 5 yıl içinde kullanılmaması veya kullanıma 5 yıllık süre için kesintisiz olarak ara verilmesi  Marka sahibinin davranışları nedeniyle markanın mal ve hizmetler için yaygın ad haline gelmesi (Bu halde ayırtetme özelliği yok)  Hak sahibi veya yetkili kıldığı kişi tarafından kullanım sonucunda tescil edildiği mal ve hizmetlerin niteliği, kalitesi, üretim yeri ve coğrafi kaynağı konusunda halkta yanlış anlama ihtimali var ise  Marka sahibinin garanti markasının veya ortak markanın teknik yönetmeliğine aykırı kullanılmasına göz yumması ve bu durumun mahkemece tanınan süre içinde düzeltilmemesi  Tescil başvurusunun kötü niyetle yapılmış olması 56

57  Markanın hükümsüzlüğüne ilişkin karar geçmişe etkilidir.  Ör. Hükümsüzlüğüne karar verilen markanın konu oluşturduğu 5 yıllık lisans sözleşmesiyle ilgili lisans ücreti tamamen ödenmiş ancak sözleşme markanın hükümsüzlüğü nedeniyle 3. yılda iptal edildiyse, ücretin bir kısmının iptali istenebilir. 57

58  Gerçek veya tüzel kişiler  Marka vekilleri  İkametgahı yurt dışında bulunan kişiler ancak marka vekilleri vasıtasıyla temsil edilir  Marka vekili tayin edilmesi halinde tüm işlemler vekil vasıtasıyla yapılır 58

59 556 sayılı KHK Madde:61 Aşağıda sayılan fiiller marka hakkına tecavüz sayılır:  a) Marka sahibinin izni olmaksızın, markayı 9 uncu maddede belirtilen biçimlerde kullanmak.  Madde 9 gereğince Markanın tescil kapsamına giren aynı mal ve/veya hizmetlerle ilgili olarak, tescilli marka ile aynı olan herhangi bir işaretin kullanılması.  b) Tescilli marka ile aynı veya benzer olan ve tescilli markanın kapsadığı mal ve/veya hizmetlerin aynı veya benzeri mal ve/veya hizmetleri kapsayan ve bu nedenle halk tarafından, işaret ile tescilli marka arasında ilişkilendirilme ihtimali de dahil, karıştırılma ihtimali bulunan herhangi bir işaretin kullanılması.  c) Tescilli marka ile aynı veya benzer olan ve tescilli markanın kapsamına giren mal ve/veya hizmetlerle benzer olmayan, ancak Türkiye'de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle tescilli markanın itibarından dolayı haksız bir yarar elde edecek veya tescilli markanın itibarına zarar verecek veya tescilli markanın ayırt edici karakterini zedeleyecek nitelikteki herhangi bir işaretin kullanılması.  b) Marka sahibinin izni olmaksızın, markayı veya ayırt edilmeyecek derecede benzerini kullanmak suretiyle markayı taklit etmek.  c) Markayı veya ayırt edilmeyecek derecede benzerini kullanmak suretiyle markanın taklit edildiğini bildiği veya bilmesi gerektiği halde tecavüz yoluyla kullanılan markayı taşıyan ürünleri satmak, dağıtmak veya bir başka şekilde ticaret alanına çıkarmak veya bu amaçlar için gümrük bölgesine yerleştirmek, gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutmak veya ticari amaçla elde bulundurmak.  d) Marka sahibi tarafından lisans yoluyla verilmiş hakları izinsiz genişletmek veya bu akları üçüncü kişilere devretmek.” 59

60  Hukuki Sorumluluk  Açılacak Davalar  Davacı ve Davalı Sıfatı  Görevli ve yetkili mahkeme  Zamanaşımı  Cezai Sorumluluk 60

61  Açılacak Davalar- 556 sayılı KHK m. 62  Men (önleme)Davası  Ref Davası (Eski halin iadesi)  Tespit Davası  Tazminat Davası 61

62  Davacı ve Davalı sıfatı  Davacı: Marka sahibi Aksi lisans sözleşmesinde kararlaştırılmadıkça inhisari lisansa sahip olan kişi(kendi adına)  Lisans Sözleşmesi  İnhisari Lisans- Basit Lisans( İnhisari Olmayan Lisans)  Basit Lisans Sahibinin durumu: Noterden marka sahibine bildirim (dava açma talebi), bildirim kabul edilirse davayı marka sahibi açar. Marka sahibi talebi kabul etmez veya bildirimden iibaren 3 ay içinde dava açmazsa lisans alan kendi adına dava açabilir. Markayı rehin alan  Davalı: Tecavüzde bulunan (fail)  Tazminat davası: taklit markalı malı üreten,satan, dağıtan veya başka bir şekilde ticaret ünvanına çıkaran veya bu amaç için ithal eden ya da ticari amaçla elinde bulunduran kişi aleyhine açılır  Tecavüz, hizmet veya işlerini gördükleri sırada müstahdemler tarafından yapılmışsa, istihdam eden aleyhine açılabilir.  ÖNEMLİ: Marka sahibi, neden olduğu zarardan dolayı kendisine tazminat ödemiş kişi tarafından piyasaya sürülmüş malları kullanan kişilere (tüketici) karşı dava açamaz. 62

63  Taraflar:  Lisans Veren  Lisans Alan  Marka sahibinin yani lisans verenin markasını belirli bir bedel karşılığında lisans alana kullanma yetkisi verdiği iki taraflı yazılı sözleşme  Lisans Türleri  İnhisari Lisans:  İnhisari Olmayan Lisans (Basit Lisans) 63

64  Sözleşmede tersi kararlaştırılmadığı takdirde, lisanslar inhisari değildir. Bu durumda lisans veren markayı kendi kullanabileceği gibi, üçüncü kişilere aynı marka için başka lisanslar da verebilir." Mc Donald' s"," Pizza Hut"," Tatlıses Lahmacun" gibi franchise işletmeleri için marka sahiplerince yapılan lisans sözleşmeleri, inhisari olmayan sözleşmelere örnek olarak verilebilir. Bu durumda, lisans alan kişiler, lisans veren tarafından belirtilen ortak özellikleri de korumak zorundadır. 64

65  Lisans veren lisans sözleşmesi süresince bir başkasıyla lisans sözleşmesi yapamaz  Aksine sözleşmede hüküm yoksa, kendi dahi kendi markasını kullanamaz 65

66  Görevli ve Yetkili Mahkeme  Görevli Mahkeme– ihtisas mahkemeleri (hukuk- ceza)  Yetkili mahkeme—tecavüz halinde marka sahibi, ikametgahının bulunduğu veya tecavüzün işlendiği ya da tecavüz fiilinin etkilerinin görüldüğü yerdeki mahkemede dava açabilir. 66

67  Zamanaşımı:  Özel hukukta: 2 ve 10 yıllık zamanaşımı Yeni Borçlar Kanunu m. 72 “Tazminat istemi, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yılın ve her hâlde fiilin işlendiği tarihten başlayarak on yılın geçmesiyle zamanaşımına uğrar.”  Tecavüzün durdurulması davası hakkında zamanaşımı sözkonusu değildir. Zira tecavüz devam ettiği sürece zamanaşımı işlemeye başlamaz. 67

68  556 sayılı KHK Madde 61/A – (Değişik: / m. 3) Başkasına ait marka hakkına iktibas veya iltibas suretiyle tecavüz ederek mal veya hizmet üreten, satışa arz eden veya satan kişi bir yıldan üç yıla kadar hapis ve yirmibin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır.  Marka koruması olan eşya veya ambalajı üzerine konulmuş marka koruması olduğunu belirten işareti yetkisi olmadan kaldıran kişi hakkında bir yıldan üç yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adli para cezasına hükmolunur.  Yetkisi olmadığı halde başkasına ait marka hakkı üzerinde satmak, devretmek, kiralamak veya rehnetmek suretiyle tasarrufta bulunan kişi iki yıldan dört yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır.  Yukarıdaki fıkralarda tanımlanan suçların bir tüzel kişinin faaliyeti çerçevesinde işlenmesi halinde ayrıca bunlara özgü güvenlik tedbirlerine hükmolunur.  Yukarıdaki fıkralarda tanımlanan suçlardan dolayı cezaya hükmedebilmek için markanın Türkiye’de tescilli olması şarttır.  Yukarıdaki fıkralarda tanımlanan suçların soruşturulması ve kovuşturulması şikayete bağlıdır.  Üzerinde başkasının hak sahibi olduğu marka taklit edilerek üretilmiş malı satışa arz eden veya satan kişinin bu malı nereden temin ettiğini bildirmesi ve bu suretle üretenlerin ortaya çıkarılmasını ve üretilmiş mallara elkonulmasını sağlaması halinde hakkında cezaya hükmolunmaz.” 68

69  Gösterilen suçtan dolayı cezaya hükmedebilmek için markanın Türkiye’de tescil edilmesi gereklidir.  Soruşturma, kovuşturma yapılması şikayete bağlıdır.  Ceza davası ihtisas mahkemesinde görülür.  Asliye ceza mahkemelerinden hangisinin ihtisas mahkemesi olarak görevlendirileceğini Adalet Bakanlığının teklifi üzerine Hakimler Savcılar Yüksek Kurulu belirler. 69


"Dr. Özlem Döğerlioğlu IŞIKSUNGUR Yaşar Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Endüstri Mühendisliği-Ders Notları 1" indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları