Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Ergani Devlet Hastanesi Eğitim Birimi LABORATUAR –KLİNİK İŞBİRLİĞİNİN ORGANİZASYONU LABORATUAR –KLİNİK İŞBİRLİĞİNİN ORGANİZASYONU Uzm.Dr. Eyüp ÖZER (Biyokimya.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Ergani Devlet Hastanesi Eğitim Birimi LABORATUAR –KLİNİK İŞBİRLİĞİNİN ORGANİZASYONU LABORATUAR –KLİNİK İŞBİRLİĞİNİN ORGANİZASYONU Uzm.Dr. Eyüp ÖZER (Biyokimya."— Sunum transkripti:

1 Ergani Devlet Hastanesi Eğitim Birimi LABORATUAR –KLİNİK İŞBİRLİĞİNİN ORGANİZASYONU LABORATUAR –KLİNİK İŞBİRLİĞİNİN ORGANİZASYONU Uzm.Dr. Eyüp ÖZER (Biyokimya Lab)

2 GİRİŞ Uygun şekilde alınmış örnekler laboratuar testleri için çok önemli bir adımı oluşturur

3 KAN ÖRNEKLERİ  Flebotomi  Kapiller  Arteriyel

4 Örneklerin Alınması  Örneğin bütünlüğü  Örnek alma tekniği  Örneğin uygun şekilde alınması KÖTÜ ALINAN ÖRNEK KÖTÜ LABORATUAR SONUCU

5 KAN ÖRNEĞİ ÇEŞİTLERİ

6 Örnek Tipi TANIMKULLANIM Pıhtılı Kan Antikoagulansız Serumu ayırmak için Serum Pıhtılı kan 20 dakika bekletilip santrifüj edilir Biyokimya, Hormon, Seroloji, Saklanacak kanlar TAM Kan Antikoagulanlı, Hücre ve plazma içerir, İyi karıştırılmalıdır Hematolojik hücre sayımı, plazmayı kullanmak için Hb A1c Plasma Tam kanın santrifüj edilmesi, Fibrinojen içerir Koagülasyon, Plasma kimyası için kullanılır Kapiller Kan Venöz, arteriyel kan ve doku sıvısının karışımıdır Yenidoğan ve çocuklarda flebotomi mümkün değilse, Buffy Coat Plasma ve kırmızı küreler arasındaki beyaz küre ve trombosit içeren kısım Hematolojik çalışmalar ve özel testler için kullanılır

7 Kan Örneği Çeşitleri  Örneğin tipi  Yapılacak testin tipine  Laboratuar departmanında çalışılacak teste göre değişir.  Tüplerin kapaklarının rengine göre değişik tüplere kan örnekleri alınır.

8 LÜTFEN HER BİYOKİMYA DEPARTMANI İÇİN AYRI TÜPLERDE ve UYGUN KAN ÖRNEKLERİ ALINIZ

9 BİYOKİMYA LABORATUARI DEPARTMANLARI  BİYOKİMYA ( Serum )  HORMON ( Serum )  KARDİYAK PANEL ( Serum )  HEMOGRAM ( T.kan)  SEDİM (T.Kan tüpü ile)  Hb A1c ( T. KAN İLE ÇALIŞILIR)  KOAGULOMETRE ( PT, APTT, Fibrinojen)  SEROLOJİ ( Hepatik markerler, VDRL, Tifo-Brucella)  NEFELOMETRİ ( ASO,CRP,RF)

10  İDRAR  MANUEL TESTLER  Kanama-Pıhtılaşma zamanı ( Hasta başında veya Laboratuarda çalışılacaktır)

11 ÖRNEK TÜPLERİ

12 SARI KAPAKLI TÜP • Jel Seperatör içerir • 30 dakika bekletilip santrifüj edilir. • Serum Elde Edilir

13 SARI kapaklı TÜP  BİYOKİMYA  HORMON  SEROLOJİ ( Hepatit markerleri, VDRL, Brucella,Tifo)  NEFELOMETRİ ( ASO,CRP, RF,)  KARDİYAK MARKER ( Troponin, myoglobine,CK- MB)  ALDOSTERON

14  Hb A1c  RENİN testi -Serumda çalışılmaz. -MOR KAPAKLI (Tam kan)tüpünde çalışılır DİKKAT

15 MOR KAPAKLI TÜP

16 MOR kapaklı TÜP  EDTA içerir  6-8 defa alt-üst ederek karıştırılır  T.Kan ve Plazm a Elde Edilir

17  KULLANIM ALANI  Tam Kan ( Hemogram)  Hb A1c  RENİN MOR kapaklı TÜP

18

19 AÇIK MAVİ KAPAKLI TÜP Sodyum Sitrat içerir İşaret Çizgisine kadar kan alınır 6-8 defa alt-üst edilir

20 AÇIK MAVİ kapaklı Tüp  İlk alınan kan bu tüpe boşaltılmamalıdır  Kan: Sitrat oranı ( 9:1) olmalıdır.

21 AÇIK MAVİ kapaklı Tüp Koagulasyon testleri:  PT  aPTT

22 MANUEL TESTLER  KANAMA ve PIHTILAŞMA ZAMANI TESTLERİ

23 KAN ÖRNEĞİ ALMA İŞLEMİ

24 KAN ALMA DÜZENİ

25 RUTİN KAN ALMADA ( Vacutainer Adaptörü-Holder- ile) Varsa KAN KÜLTÜRÜ 1.SERUM 2.KOAGULASYON *(Çizgiye dikkat, karıştır) 3.T.KAN-SEDİM (Karıştır) (diğer additive içeren tüpler) (diğer additive içeren tüpler)

26 KAN ÖRNEKLERİNİN LABORATUAR TARAFINDAN REDDEDİLME KRİTERLERİ

27 REDDEDİLECEK ÖRNEKLER  Etiketlenmemiş örnekler  Hemolize örnekler  Lipemik örnekler  Talep formu ile örnek tüpü arasındaki çelişkiler  Antikoagulanlı tüp içerisinde pıhtı olması  Yanlış tüpe alınan örnekler ( Hb A1c, Renin, Aldosteron)  Tüp içerisinde yetersiz örnek olması ( Koagulasyon)  Tüp içerisinde gereğinden fazla örnek olması (Koagulasyon)  Tarihi geçmiş donanım ve tüpler  Taşıma esnasında dikkatsizlik; ( Çalkalama, ışığa maruz kalma)  Yanlış zamanda alınmış örnekler (ilaç düzeyleri)  Örneklerin kontaminasyonu  Beklemiş Örnekler

28 KABUL EDİLMEYEN ÖRNEKLER ÖRNEK TİPİ TANIMSONUÇ Lipemik Bulanık,bulutsu bir örnek, tokluk durumu Kolorimetrik testler, Hb Hemoliz İntravasküler hastalık ve travmatik flebotomi sonucu hemoglobinin seruma ve plazmaya geçmesi POTASYUM ve Enzim düzeyleri Kısmen doldurulmuş Tüp Antikoagulan ve kan oranın uyumu için vakum tükenene kadar kan alınmalıdır. Koagulasyon testleri için önemlidir. Örnek Kontaminasyonu Uygun olmayan antiseptik ile temizlik, povidine iodine’in deri deliğinde bırakılması Kan kültürü için aseptik koşullar önemlidir. İodine; Potasyum ve ürik asit sonuçlarını etkiler

29 ÖRNEK ALMADA UYULMASI GEREKLİ HUSUSLAR

30 GEREKLİLİKTANIMÖRNEK Açlık 8-12 saat açlık Glukoz,Lipid Zaman Kaydı Örneğin alınma zamanı kaydedilmeli Kardiak Panel, OGTT Pik En yüksek ilaç düzeyi uygulamadan dakika sonra İlaç düzeyleri Alçak düzey En düşük ilaç düzeyi bir sonraki ilaç dozundan hemen önce İlaç düzeyleri Buzlu Soğutmak, örnek alımından sonra devam eden metabolik süreçleri yavaşlatır Amonyak, Kan gazları, Koagülasyon testleri Sıcak Örnek 37 C derecede tutulmalıdır Soğuk aglütininler Işıktan Koru Alüminyum foil veya kontainer ile ışıktan koru Bilirubin, Vit-B12, Karoten Adli Gün, zaman, kimlik bilgileri şahit gözetiminde alınır test bitene kadar gözetim sürer. Uyuşturucu madde

31 Örneklerin Toplanmasında Kalite Güvencesi Laboratuar testinin  Doğru  Güvenilir  Zamanında Örneklerin  Uygun tüplere alınması  Kan alma sırasının doğru olması  Örneklerin uygun zaman içerisinde laboratuara transferi

32 Laboratuar testinin kalitesi= Örnek kalitesi

33 KAN ALMADA KARŞILAŞILABİLECEK SORUNLAR

34 KOMPLİKASYONNEDENİDÜZELTME Vaso-Vagal Senkop Aşırı korku Gerginlik Kan tutması Turnikeyi serbestle İğneyi çıkar Hastayı Yatır; Başını dizlerinin arasına yaklaştır HEMATOM Kanın damardan doku arasına akması Turnikeyi serbestle İğneyi çıkar Kanama duruncaya kadar basınç uygula ÖDEM Deri altında sıvı birikmesi O bölgeden uzak dur; başka yerden kan al

35 KOMPLİKASYONNEDENİDÜZELTME OBEZİTE Venlere girilemeyebilir Tansiyon manşonu ile venler görünür olana dek basınç uygula. IV-SIVI TEDAVİSİ Serum giden koldan örnek almayınız İnfüzyonu durdur 2 dakika bekle Diğer koldan örneği al. O koldan alınan örneği mutlaka bildir. HEMOKONSANTRASYON Uzun süre turnike takma, masaj uygulama; analit seviyelerini yükseltir Turnikeyi 1 dakikadan fazla uygulama

36 KOMPLİKASYONNEDENİDÜZELTME HEMOLİZ Kırmızı kürelerin parçalanarak Hb açığa çıkarması Uygun iğne kullanın Nazikçe karıştırın Alkolün kuruduğundan emin olun SKARLI veya SKLEROZE VEN Uzun süre aynı yerden ponksiyon yapılması, kemoterapi Başka bir yerden kan alın MASTEKTOMİ Meme dokusu ile lenf nodları da çıkarılır, infeksiyon O taraftan kan almayın ve o tarafa turnike uygulamayın

37 KOMPLİKASYONNEDENİDÜZELTME KUSMA Emosyonel nedenler Derin nefes aldır, Başına soğuk kompres uygula KOLLABE Olan Ven Vakumun emici etkisi ile ince venlerden kan akışı durabilir Enjektör veya kelebek ile kan almayı deneyin. Emici basıncı kontrollü uygulayın

38 LABORATUAR TESTLERİ TETKİK SÜRELERİ • Sabah saat 11:30’a kadar laboratuara ulaştırılan örnekler: Ayni Gün saat 1 4 : 3 0 • Saat 11:30’dan sonra laboratuara ulaştırılan örnekler: Ertesi Gün saat 10:00 Neticelendirilir • HASTALARI veya YAKINLARINI LABORATUARA GÖNDERMEYİNİZ

39 Kalite Güvencesi Programının Önemi  Reddedilen örneklerin çeşitleri ve sayısı  Tekrar alınan örnek sayıları  Kan alma girişimi sayısı  Vakitsiz alınan örnek tekrarı  Hasta şikayetleri Bir kalite güvencesi programının gerekliliğini gösteren işaretlerdir.

40 SABRINIZ İÇİN TEŞEKKÜRLER


"Ergani Devlet Hastanesi Eğitim Birimi LABORATUAR –KLİNİK İŞBİRLİĞİNİN ORGANİZASYONU LABORATUAR –KLİNİK İŞBİRLİĞİNİN ORGANİZASYONU Uzm.Dr. Eyüp ÖZER (Biyokimya." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları