Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

DİYALİZ Dr. Mehmet KOÇ Marmara Üniversitesi Nefroloji Bilim Dalı.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "DİYALİZ Dr. Mehmet KOÇ Marmara Üniversitesi Nefroloji Bilim Dalı."— Sunum transkripti:

1 DİYALİZ Dr. Mehmet KOÇ Marmara Üniversitesi Nefroloji Bilim Dalı

2 Yarı geçirgen bir zar aracılığı ile iki solüsyonu karşı karşıya getirmek, hedef solüsyondan istenmeyen maddeleri uzaklaştırmak veya eksik maddeleri o solüsyona eklemek işlemidir. Diyalizin amacı kanı ideal solüsyona benzetmektir. HemodiyalizatPeritoneal diyalizat Diyaliz: Tanım

3

4 DİYALİZ ENDİKASYONLARI

5 Acil Diyaliz Endikasyonları •Medikal tedaviye dirençli overvolemi •Medikal tedaviye dirençli metabolik asidoz •Medikal tedaviye dirençli hiperkalemi •Üremik semptomlar ( bulantı-kusma, iştahsızlık, GIS kanaması, üremik ensefalopati, üremik trombosit fonksiyon bozukluğuna bağlı kanama diyatezi) •Üremik perikardit

6 Acil Diyaliz Endikasyonları •İlaç entoksikasyonu (bazı ilaçlar için hemoperfüzyon) •Hiperkalsemi •hiperürisemi

7 Kronik Hemodiyalize ne zaman başlanmalı? •Kreatinin klirensi < 10 ml/dk •Ancak overvolemi, hiperkalemi, halsizlik, kognitif fonksiyon bozukluğu gibi üremik semptomlar varlığında daha erken alınabilir.

8 Pre-Dx K + >7 mEq/L  diyalizat K + : 2mEq/L (saatlik K takibi) Pre-Dx K + 3,5–4,5 mEq/L  diyalizat K + :4 mEq/L Pre-Dx K + >5,5 mEq/L  Diyalizat K + : 2 mEq/L (Aritmi riski varsa  2,5 – 3 mEq/L) Pre-Dx K + 3 mEq/L  diyalizat K: 4,5 mEq/L Akut Diyaliz Reçetesi (Ağır Asidoz)

9 Kronik Diyaliz Reçetesi Stabil bir diyaliz hastası (Pre-Dx K + >4,5 – 5); Digital kullanmıyor  Digital kullanmıyor  Pre-Dx K + < 6 mEq/L tutmak için Pre-Dx K + < 6 mEq/L tutmak için Diyalizat K + 2 mEq/L Diyalizat K + 2 mEq/L Hasta Digital kullanıyor (PreDx K + <4,5 – 5) Diyalizat K + 3 mEq/L Yüksek K + ’lu diyalizat sonucu hiperkalemi  Kayexalate

10 ABYve KBY’de Diyaliz Hedefleri ABYKBY AmaçOrgan yetmez Üreminindüzeltilmesi SonuçSağkalım, Uzun dönem sağkalım BF geri dönüşümü yaşam kalitesi BelirleyiciDiğer organ işlev.Böbrek işlevi Diyaliz Böbrek işlevlerini Böbrek işlevlerini desteklemeyerine koyma

11 Diyaliz Başlatma Kriterleri •Oligüri (idrar çıkışı < 200ml/12 saat) •Anüri (idrar çıkışı < 50 ml/12 saat) •Ağır asidemi (pH < 7.1) •Azotemi ( ure> 30 mmol/l) •Hiperkalemi (K + > 6.5 mEq/l) •Üremik organ tutulumu (perikardit, ensefalopati, miyopati, nöropati)

12 •Ağır disnatremi (Na > 160 veya < 115 mmol/l) •Hipertermi (>39.5 ºC) •Akciğer ödemi •İlaç zehirlenmesi •Kanama bozukluğu nedeniyle kan ürünü alacak hastalar (akciğer ödemi/ARDS riski olanlarda) Diyaliz Başlatma Kriterleri

13 Akut diyaliz modalitesi seçimi •Halen ABY tedavisinin en sık uygulanan şekli hemodiyalizdir. •Hızlı düzelme sağlar •Ancak TA düşük olan, hemodinamisi bozuk hastalarda uygun değildir. •Periton diyalizi, hemodiyalize göre solut değişimi açısından 1/8 oranında; sıvı çekilmesi açısından 1/4 oranında etkilidir. Ancak tüm gün uygulanabilir.

14 Akut diyaliz modalitesi seçimi •Solüt ve sıvı değişiklikleri daha yavaş gerçekleşir. Hemodinamik yönden stabil olmayan hastalar için daha iyidir. •Ancak periton diyalizinin uygulanamayacağı hastalar: karın cerrahisi geçirmiş, intraabdominal yapışıklıkları olan hastalardır. •Yavaş sürekli tedaviler uygulandığında hemodinamik stabilite daha kolay sağlanır. Hastada plazma solut kompozisyonu daha yavaş değişir.

15 Akut diyaliz modalitesi seçimi •En önemli dezavantajı: hemşirelerin yoğun bakım ünitelerinde özel olarak eğitimine gerek duyulması, güvenlik sebebiyle ekstrakorporeal dolaşımın sürekli izlenmesi gerekliliği, yüksek maliyet, aletin bozulması/pıhtılaşmasıdır. •Akut diyaliz seçiminde bu 3 metod arasında belirgin bir fark yoktur.

16 ATN Hemodializ tedavisi •Akut olarak tedaviye alınan olguların –20-50 semptomatik Hipotansiyon –% 5-10 tedaviyi sonlandırmak •Solez ve Cogner Diyaliz hipotansiyonunun renal zedelenmeyi arttırdığını –50 ABY olgusunda –Hastaların tümünde her gün veya gün aşırı HD uygulanmış –KB mm Hg altında geçiçi düşmeler –Böbrek biopsisinde taze tübüler nekroz odakları

17 ATN Tedavi Prensipleri •Fizyolojik bozuklukların derecesini tayin etmek •Renal Replasman tedavisine erken başlamak •Hiperkalemi, Asidoz, Elektrolit bozukluğu ve Pulmoner Ödem başlamadan •Diğer artifisyel organ tedavilerinin yeterli olmasına dikkat etmek •Tedavilerin hastalardaki organ hasarını arttırmamasına dikkat etmek

18 Tedavi Seçenekleri •Basit ABYAHD, PD •Elektrolit bzkAHD, SHD •Sıvı uzaklaştırmakYSUF, SHD •ABY+ÇOYAHD, SHD, SHDF •ABY+SepsisSHD, SHDF •ABY+KİBASSHD, SHDF •ABY+YanıkSHD, SHDF •ZehirlenmelerHemoperfüzyon, AHD

19 YSUF (Yavaş Sürekli Ultrafiltrasyon) YSUF (Yavaş Sürekli Ultrafiltrasyon) •Diyalizat yok •Yerine koyma sıvısı yok

20 S Damar yolu Dönüş Ultrafiltrat Diyalizat SHD (Sürekli Hemodiyaliz) •Diyalizat akım hızı = ml/dk (~1- 3 L/saat) •KAH = ml/dk •Yerine koyma sıvısı yok •Üre klirensi L/gün veya ml/dk

21 Yerine koyma sıvısı (pre /post dilüsyon ) Damar yolu dönüş Ultrafiltrat SH (Sürekli Hemofiltrasyon) •KAH= ml/dk •UF =1-2 L/saat •Diyalizat yok •Üre klirensi L/gün veya ml/dk

22 SHDF (Sürekli HemoDiaFiltrasyon) •UF hızı 1- 2L/saat •Yerine koyma sıvısı •KAH = ml/dk • DAH = ml/dk • Üre klirensi L/gün veya ml/dk

23 Diyalizat •Laktatlı Ringer Solüsyonu •Glu,- •Na, 130mEq/L •K, 4 mEq/L •Cl, 109 mEq/L •Ca, 1.7 mEq/L •Mg, - •Laktat, 28 mEq/L Periton Diyaliz Sıvısı •Glu,1,360 mg/dL •Na, 132 mEq/L •K, - •Cl, 96 mEq/L •Ca, 3.5 mEq/L •Mg, 0.5 mEq/L •Laktat, 40 mEq/L

24 Aralıklı Hemodiyaliz •Bilindik tedavi •Hemen yapılabilir •Hızlı sıvı çekilmesi •Birim zamanda etkili solüt klirensi

25 Aralıklı Hemodiyaliz •%20-30 hastada ciddi hipotansiyon •Sabit solüt konsantrasyonu sağlayamama •Kafaiçi basınçta artış •Yapılması istenen/yapılan diyaliz arasındaki farklar

26 Diyaliz Dozu

27 Uzatılmış Günlük Diyaliz (SLED, EDD) •AHD ve CRRT karışımı, SRRT ile aynı tedavi amaçlarına sahip •AHD gibi aralıklı tedavi olanağı sağlıyor •Yavaş diyalizle başlanır •Diyalizat akım hızı: ml/dk •Kan akım hızı: ml/dk •6-8 saat

28 Periton Diyalizi •Yüksek enfeksiyon riski •Kötü ve yetersiz solüt temizlenme •Diafragma hareketlerini kısıtlayarak akciğer ve kalp fonksiyonlarını bozma •Yüksek glukoz varlığı

29 Periton Diyalizi •Bilinen tedavi •Kolay uygulanabilir •Antikoagülasyon gereksiz •24 saat temizleme •Yavaş UF-daha az hipotansion •“OMAM” temizlenmesi

30 Neden YSDT? •Böbreğin çalışmasına benzer bir tedavi sunar •Hemodinamik olarak kötü olan hastalar tarafından daha iyi tolere edilir •Büyük miktarda sıvı çekilmesi mümkün •Daha iyi klirens •Orta ve büyük moleküler ağırlıklı maddelerin daha iyi uzaklaştırılması

31 •İnflamatuar mediatörlerin uzaklaştırılması •Ek böbrek hasarı olasılığının düşük olması •Böbrek işlevlerinin geriye dönüşünün daha hızlı olması •Diğer destek tedavilerine imkan vermesi (beslenme) Neden YSDT?

32

33 Olumsuz Yanlar •Sürekli antikoagülasyon/koagülasyon •Hastanın yatağa bağlı kalması •Yoğun hemşire izlemi •Maliyet •Hipotermi

34 HD Sırasında Oluşan Komplikasyonlar

35 Sık görülen komplikasyonlar •HipoTA % •Kramplar % 5-20 •Bulantı-kusma % 5-15 •Başağrısı % 5 •Göğüs ağrısı % 2-5 •Sırt ağrısı % 2-5 •Kaşıntı % 5 •Titreme ve ateş < % 1

36 Hipotansiyon •Hastadan çok hızlı ve gereğinden fazla sıvı çekilmesine bağlı hipoTA •Hasta fazla interdiyalitik kilo alımından sakınmalı (<1 kg/gün), gıda alımını azaltmayacak kadar tuz kısıtlanmalı •Hasta kuru ağırlığının altına indirilmeye çalışılmamalı •Diyalizat Na, plazma Na’dan düşük olmamalı •Hastada kan volumu azalırsa, periferik vasküler direnç azalır ve hipoTA gelişir

37 •Diyalizat ısısı azaltılabilir (normal diyalizat ısısı ). Diyalizat ısısını yapmak, vazodilatasyona engel olarak hipoTA azaltabilir. •HipoTA’a meyilli hastalar HD sırasında gıda almamalıdır (gıda alımıyla splanknik kan akımı artar, efektif kan volumu azalır) •Otonom nöropati (diyabetiklerde volum azalmasına yanıt olarak oluşan arteriyel vazokonstrüksiyon bozulmuştur. Bu nedenle kalp debisi düştüğünde KB idamesi mümkün olamamaktadır). HipoTA olmaması için neler yapılabilir?

38 Hipotansiyon •Kardiak faktörler: -Diyastolik disfonksiyon -Sol ventrikül hipertrofisi -Beta blokör kullanımı -Üremik otonom nöropati Kardiak pompa fonksiyon bozukluğuna bağlı hipoTA düşünülüyorsa 1.75’lik Ca diyalizatını deneyin (kardiak kontraktiliteyi arttırıyor)

39 HipoTA tedavisinde ne yapalım? •UF kapatılması ( vital bulgular stabilize olduktan sonra tekrar başlanabilir) •Trandelenburg pozisyonu •Sf infüzyonu – 250 cc veya daha fazla •SF yerine hipertonik solüsyonlar, glukoz, mannitol veya albümin verilebilir)

40 Önlemek için neler yapalım? ─ -UF kontrollü cihaz kullanın ─ -Hastaya diyalizler arasında kilo alımın azaltacak ve ideal olarak kilo artışını günde 1 kg’nun altına düşürecek tuz kısıtlaması önerin ─ -Hastada kuru ağırlığın altına düşecek şekilde sıvı çekmeyin ─ AntiHT ilaçların günlük dozlarını HD sonrası verin

41 Önlemek için neler yapalım? •Diyalizat Na düzeyini plazma düzeyi ile aynı veya daha yüksek tutun •HCO3 içeren diyaliz solüsyonu kullanın •Seçilmiş hastalarda diyalizat ısısını ‘ ya indirmeyi deneyin •HipoTA’a meyilli hastalarda HD sırasında gıda ve oral glukoz vermeyin •Htc > 33 olmasını sağlayın •Hiçbir önleme yöntemi ile başarı sağlanamıyorsa HD’den önce midodrin kullanın

42 Kas Krampları •Sebep olan faktörler: -HipoTA -Kuru ağırlığın altına inme -Düşük Na diyalizat •Diyaliz arası dönemlerde kramp nedeni net bilinmiyor •HipoTA ve kramp saptandığında SF veya serum sale verilebilir.

43 Kas Krampları •Serum sale kaslardaki kan damarlarını dilate eder. Ayrıca çevre dokulardan damar içine osmotik olarak sıvı çeker. •Krampları önlemek için diyalizat Na: 145 yapılabilir. Ancak bu, susuzluk hissine ve interdiyalitik kilo alımına neden olur. •Tedavi: yüksek Na diyalizat, 400 IU E vit, kinin, karnitin, oksazepam, germe eksersizi

44 Bulantı-kusma •Nedenleri: -HipoTA -Disequilibrium sendromu belirtisi -Tip A diyalizer reaksiyonu -Tip B diyalizer reaksiyonu

45 Kateter yerleştirme bölgeleri yeravantajdezavantaj Femoral ven Yerleştirmesi kolay, riski az Hareketlilik sınırlanır, enf riski yüksek Subklavian ven Hasta konforu iyi, uzun süre kullanım Ven stenozu, yerleştirme ile ilgili komplikasyon riski İnt juguler ven Uzun süre kullanım Yerleştirmek zor

46 Santral ven kateterizasyon komplikasyonları Erken komplikasyonGeç komplikasyon Arter ponksiyonutromboz pnömotoraksenfeksiyon hemotoraksVasküler striktür aritmilerAV fistül Hava embolisiKomşu yapılarda yaralanma Ven perforasyonuBrakial pleksus Perikard tamponadıtrakea Rekküren laringeal sinir

47 Venöz katater bakım ve kullanımı •Enfeksiyon: Kateter kaybına neden olan en sık etken enfeksiyondur Önlemek için kateter süresinin kısa tutulması önerilir (femoral kateter için 1 hafta, juguler kateter için 2 hafta)

48 Kateter enfeksiyon tanı ve tedavisi •Kateter çıkış yerinde hiperemi - -> antibiyotik •Hastada septik tablo varsa, tünelden pürülan akıntı geliyorsa ve/veya enfeksiyon antibiyotiklere dirençli ise çıkarılmalıdır •Tünel enfeksiyonu: •Tünel üzerinde ağrı, kızarıklık ve sıcaklık •Kateter çekilmelidir •En az 2 hafta a.b verilmelidir

49 Kateter enfeksiyon tanı ve tedavisi •Hastada sistemik enfeksiyon bulguları varsa; - ateş + lökositoz - başka enfeksiyon odağı aranmalıdır - kateter kültürü alınmalıdır - başka enfeksiyon odağı yoksa 2-3 hafta kateter enfeksiyonu tedavisi verilmelidir - ateş yanıtı alınamazsa kateter çıkarılır

50 Kateter enfeksiyonu komplikasyonları •Tedavinin gecikmesi veya enfekte keçeli kateter çıkarma işleminin uzaması sonucu gelişebilir •Endokardit •osteomiyelit •Süpüratif tromboflebit

51 Disequilibrium Sendromu •Bulantı-kusma, huzursuzluk, başağrısı, konvülsiyon, şuur bulanıklığı, koma •Nedeni: beyin su içeriğinin artması (HD sırasında plazma solut düzeyi düşer, plazma beyin hücrelerine göre hipotonik kalacağından su plazmadan beyine gider) •Tedavi: hafif formunda kan akım hızını azaltın

52 Disequilibrium Sendromu -Diyalizi planlanandan önce sonlandırın -Serum sale veya glukoz gerekirse verilebilir •Ağır formunda: -Diyalizi hemen sonlandır -Konvülsiyon tedavisi -İv mannitol

53 Disequilibrium Sendromu •Akut HD’de DQ Sendromu: -Agresif diyaliz yapmayın -Düşük Na’lu diyaliz yapmayın ( serebral ödemi arttırır) •Kronik HD’de DQ Sendromu: - Diyalizat Na: 140 başlanır, giderek azaltılarak intradiyalitik semptomlar azaltılır.

54 Diğer Komplikasyonlar •Hemoliz •Hava Embolisi

55 Teşekkürler


"DİYALİZ Dr. Mehmet KOÇ Marmara Üniversitesi Nefroloji Bilim Dalı." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları