Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Kocaeli - 24.09.2007 ANNE SÜTÜ VE BEBEK DOSTU HASTANE Prof.Dr.Ayşe Sevim Gökalp Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Kocaeli - 24.09.2007 ANNE SÜTÜ VE BEBEK DOSTU HASTANE Prof.Dr.Ayşe Sevim Gökalp Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim."— Sunum transkripti:

1 Kocaeli - 24.09.2007 ANNE SÜTÜ VE BEBEK DOSTU HASTANE Prof.Dr.Ayşe Sevim Gökalp Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Bebek beslenmesi

2 Kocaeli - 24.09.2007 ANNE SÜTÜNÜN TEŞVİKİ ve BDH PROGRAMI- 1991 den beri  BESLENME BOZUKLUKLARININ ÖNLENMESİ,  BEBEK ÖLÜMLERİNİN AZALTILMASI AMAÇLAR

3 Kocaeli - 24.09.2007 Beslenme: •Çocuklar zihinsel ve fiziksel büyüme potansiyellerine ancak yeterli ve dengeli beslenme ile ulaşabilirler.

4 Kocaeli - 24.09.2007 •Beyin yapısı ve nörolojik gelişme •Bilişsel fonksiyonlar, öğrenme •Kan basıncı, kan lipidleri •Barsak fonksiyonları •Obezite, insülin direnci •Kemik sağlığı •Atopik hastalıklar ERKEN BEBEKLİK DÖNEMİNDEKİ BESLENME BEBEĞİN YAŞAMINI PROGRAMLAR

5 Kocaeli - 24.09.2007 Bebeklerin yaşam pasaportu ANNE SÜTÜ

6 Kocaeli - 24.09.2007 Tarihçe •Sanayide kadın işçiler- 20. yy.- mamalar •1980 den sonra anne sütünün önemi •1990 İtalya- Floransa DSÖ/UNICEF • Innocenti bildirgesi (İtalya): Anne sütünü teşvik, bebek dostu hastaneler

7 Kocaeli - 24.09.2007 429 HASTANE BDH PLAKETİ ALDI (2005) •KONYA, •MANİSA, •BALIKESİR, •TRABZON, •ISPARTA, •BOLU, •YALOVA, •AYDIN BEBEK DOSTU 8 İL MANİSA SOMA İZMİR KEMALPAŞA BEBEK DOSTU 2 İLÇE

8 Kocaeli - 24.09.2007 PROGRAMIN UYGULANMASI DOĞUM ÖNCESİDOĞUM SIRASIDOĞUM SONRASI Anne Sütünün Önemi Meme Bakımı Anne Beslenmesi Emzirme Teknikleri Emzirme Sıklığı Laktasyonun Devamı Bilgilerin Uygulanması Uygulamanın Değerlendirilmesi

9 Kocaeli - 24.09.2007 Bebek beslenmesi •Yaşamın ilk iki yılı büyüme ve gelişmenin en hızlı olduğu dönemdir. •DSÖ anne sütü ile beslenmeyi 2 yaşına kadar önermektedir.. •Anne sütü 0-6 ay arasındaki süt çocuğunun ihtiyacı olan kalori ve besinlerin %100’ünü karşılayabilir. •6-12 ay arasında %35’ini karşılayabilmektedir ve bu nedenle 6. ayda ek besinlere geçilir. •İlk 6 ayda su dahil hiçbir ek besin verilmemesi önerilmektedir (Doğal beslenme).

10 Kocaeli - 24.09.2007 Anne Sütünün yararları 1.Bebek sağlığı yönünden anne sütü ile beslenmenin avantajları  İshal  Solunum yolları enfeksiyonları,otitis media  İdrar yolu enfeksiyonları  Nekrotizan enterokolit (6 kat)  Yenidoğan sepsisi, bakteriyemi ve menenjit  Mekonyum ileusu  Ani bebek ölümü sendromu  Aneljezik etki

11 Kocaeli - 24.09.2007 2.Anne sağlığı yönünden  Doğum sonrası kanama azalmaktadır (aneminin önlenmesi)  Kemik mineralizasyonunda gelişme (osteoporoz önlenmesi)  Kanserlere karşı koruyucu (meme, uterus)  Doğum öncesi kiloya daha kolay erişme Anne Sütünün yararları

12 Kocaeli - 24.09.2007 3.Besin içeriği ve beslenme avantajları  Anne sütünün biyolojik yapısındaki üstünlükler  Düşük böbrek solit yükü  Sindirim kolaylığı 4.İmmünolojik avantajlar  Antimikrobial ajanlar  Antiinflamatuar ajanlar  İmmünomodülatörler Anne Sütünün yararları

13 Kocaeli - 24.09.2007 5.Gelişimle ilgili avantajları  Anne-bebek arasındaki duygusal yaklaşım  Zihinsel gelişme ve yeteneklerde, okul başarısı, zeka düzeyinde 6.Ekonomik avantajlar  Bebek beslenmesinde en ucuz yöntem  Toplum sağlığı maliyetinde azalma 7.Çevresel avantajlar  Atık azaldığı için çevre dostu Anne Sütünün yararları

14 Kocaeli - 24.09.2007 8.Erişkin sağlığına etkisi  Büyüme – gelişme  Şişmanlığın önlenmesi  Kalb hastalıklarının önlenmesi  Diş sağlığı, çene-ağız gelişmesi  Otitis medianın azalması  Atopik hastalıklar ve astımda azalma,  Malign hast., çöliak, ülseratif kolit Anne Sütünün yararları

15 Kocaeli - 24.09.2007 Bebek beslenmesinde hedef: İlk 6 ay “sadece” anne sütü 2 yaşına kadar ek gıda+anne sütü

16 Kocaeli - 24.09.2007 Gerçekler: 19982003 Emzirilen% 95% 97 İlk 1saatte emzirme% 50 % 54 “Tek başına” anne sütü 0-1 ay%14%44 2-3 ay% 6% 16 4-5 ay% 2 % 11 6.ay% 1,8 Türkiye Nüfus ve Sağlık Araştırmaları Enstitüsü

17 Kocaeli - 24.09.2007 6 aydan küçük bebeklerin: Sadece % 11’i tek başına anne sütüyle besleniyor

18 Kocaeli - 24.09.2007 BAŞARILI EMZİRME ve BEBEK DOSTU HASTANE OLMAK İÇİN 10 ADIM 1.Yazılı emzirme politikası oluşturmak 2.Sağlık görevlileri için eğitim programı geliştirmek 3.Tüm hamile kadınları emzirme hakkında bilgilendirmek 4.Annelere doğum sonrası ilk yarım saatte emzirmeye başlamaları için yardım etmek 5.Annelere nasıl emzireceklerini göstermek, bebeklerinden ayrı kalsalar da emzirmeyi nasıl sürdüreceklerini öğretmek 6.Tıbbi bir gereksinme olmadıkça anne sütü dışında besin vermemek 7.Anne ve bebeğin 24 saat aynı odada kalmasını sağlamak 8.İsteğe bağlı emzirmeyi özendirmek 9.Biberon veya emzik vermemek 10.Emzirme destek gruplarının oluşmasını, annelerin hastaneden çıktıktan sonra bu organizasyonlara başvurmasını sağlamak

19 Kocaeli - 24.09.2007  Sağlık Kuruluşlarında mamayı özendirici afiş, broşür bulundurulmaması AYRICA;  Anne sütünün önemini vurgulayan afişlerin koridorlara ve annelerin görebileceği alanlara asılması  Emzirme odalarının veya bölümlerinin oluşturulması  Üzerinde mama reklamı olan büyüme eğrisi, aşı kartı, takvim, kalem, poster vb. araç ve gereçlerin kullanılmaması veya mama ismi ve firma adının kapatılarak kullanılması

20 Kocaeli - 24.09.2007 Neler yapmalıyız? •Eğitim –Anneler –Toplum –Doktorlar

21 Kocaeli - 24.09.2007 ANNE SÜTÜNDE ISRARCI OLMALIYIZ

22 Kocaeli - 24.09.2007  BDH Adayı Hastaneler Öncelikle Anne Sütünün Teşviki ve BDH Danışmanlık Eğitimine Alınır,  Eğitim Alan Hastaneler Kendi Hastanelerindeki Diğer Sağlık Personelini de Eğitirler ve uygulamalarını düzenlerler. NASIL BDH OLUNUR ?

23 Kocaeli - 24.09.2007  BDH Olmaya Hazır Hastaneler Sağlık Müdürlüğü Tarafından Değerlendirilerek Genel Müdürlüğe Bildirilir.  Bu Hastaneler Ulusal Değerlendirme Ekibi Tarafından Yeniden Değerlendirilerek 80 ve Üstünde Alanlar Üst Komitenin Onayına Sunulur. NASIL BDH OLUNUR ?

24 Kocaeli - 24.09.2007 BEBEK DOSTU İL KAVRAMI GEREKLİ KRİTERLER 1)İl merkezinde bulunan Çocuk Hastaneleri ile Doğum Yaptırılan Hastanelerin (Devlet Has.,Doğumevleri,SSK Has., Üniversite Has.,Askeri Has.,Özel Has. v.b) tamamının BDH olmasının sağlanması, 2)İlde mama kodu uygulamaları ile ilgili çalışmalar yapılması, 1)İlde 1.basamak sağlık hizmeti veren sağlık kuruluşlarının en az % 10 ‘unun Bebek Dostu olmasının sağlanması, 4) Topluma anne sütü uygulamalarını yaygınlaştırmak ve bilinçlendirmek için en az 3 faaliyette bulunulması.

25 Kocaeli - 24.09.2007 Hayvanlarda,

26 Kocaeli - 24.09.2007 Yavru memeye kendi ulaşıyor!

27 Kocaeli - 24.09.2007 İnsanda, •Özgüven •Doğru teknik

28 Kocaeli - 24.09.2007 Annenin özgüveni Tek başına anne sütüyle beslenme süresinin en güçlü belirleyicisi Ertem İÖ,Votto N,Leventhal JM. Pediatrics 2001;107

29 Kocaeli - 24.09.2007 Teknik “ Erken dönemde doğru teknikle emzirmenin öğrenilmesi tek başına anne sütüyle beslenme süresini artırıyor” Turan M,Coşkun A,Gökçay G.İst Tıp Fak Mec 2000;63

30 Kocaeli - 24.09.2007 PROLAKTİN Her emzirme sonrasında salgılanır. Bir sonraki emzirme için süt oluşturur Meme başından duygusal uyarı Kandaki prolaktin  Gece daha fazla prolaktin salgılanır  Ovulasyonu baskılar 18

31 Kocaeli - 24.09.2007 OKSİTOSİN REFLEKSİ : Boşalma refleksi Emzirmeden önce veya emzirme sırasında oluşur. Sütün oluşmasını sağlar. Meme başından duygusal uyarı Kandaki oksitosin Bebek emiyor Uterusun kasılmasını sağlar 19

32 Kocaeli - 24.09.2007 Kas hücresi Oksitosin Kasılmayı sağlar Süt salgılayan hücreler Prolaktin süt salgısını uyarır Süt kanalları Laktiferöz sinüsler (süt sinüsleri) Süt burada birikir Meme başı Areola Montgomeri bezleri Alveol Destek bağ ve yağ dokusu 17

33 Kocaeli - 24.09.2007 Nasıl Emzirelim?

34 Kocaeli - 24.09.2007 Bebeği emzirmeye başlamadan; • Anne, ellerini su ve sabunla yıkamalı, • Meme başları temiz olmalı, • Çocuğun altı temiz olmalıdır.

35 Kocaeli - 24.09.2007 Teknik Başarılı bir emzirme için öncelikle annenin rahat bir pozisyonda olması sağlanmalıdır.

36 Kocaeli - 24.09.2007 Pozisyonlar

37 Kocaeli - 24.09.2007 Emzirmenin Aşamaları -1 •Bebeğin dudakları uyarılır. •Meme başı bebeğin dudaklarına temas ettirilir.

38 Kocaeli - 24.09.2007 Emzirmenin Aşamaları -2 •Bebeğin ağzını açarak meme başını ve areolayı ağzının içine alması sağlanır. •Koyu renkli kısım dudakları ile çevrelenmelidir

39 Kocaeli - 24.09.2007 Emzirmenin Aşamaları -3 •Anne göğsünü desteklerken, memesini bebeğe doğru sıvazlayabilir.

40 Kocaeli - 24.09.2007 Teknik DOĞRUYANLIŞ

41 Kocaeli - 24.09.2007 Emzirmenin Aşamaları -4 Bebek emerken ağzında meme, yüzü annesine dönük eliyle memeye temas eder.

42 Kocaeli - 24.09.2007 Emzirmenin Aşamaları -5 •Bebek bedeninin anneye yakın durması sağlanır. •Bedeni ile de temas halinde olması bebeğe güven verir.

43 Kocaeli - 24.09.2007 Emzirmenin Aşamaları-6 •Emzirme eylemi hem anne hem de bebek için keyif verici bir olay olmalıdır. •Doyan bebek memeyi bırakabilir

44 Kocaeli - 24.09.2007

45 Anne sütü dinamik bir sıvıdır •Emzirmenin başladığı günden itibaren •Emzirme esnasında •Günün farklı zamanlarında değişiklik gösterir.

46 Kocaeli - 24.09.2007 Anne sütü •Kolostrum –Doğumdan sonraki ilk birkaç günde üretilir. –Yüksek protein içerir. –Bağışıklığı sağlayan faktörler mevcuttur. •Olgun süt –Doğumdan birkaç gün sonra üretilmeye başlar.

47 Kocaeli - 24.09.2007 Emzirme süresince –Önsüt : Çok miktarda üretilir, yüksek miktarda protein ve laktoz içerir. Bebeğin tüm sıvı ihtiyacını karşılar. –Sonsüt: Yüksek oranda yağ içerir, enerjinin büyük bölümünü karşılar.

48 Kocaeli - 24.09.2007 Emzirme süresi: •Bebeği memeden kısa sürede ayırmamak, kendi bırakana kadar memede tutmak gerekir. •İlk günler toplam süre 45 dk •Daha sonra 10-15 dk

49 Kocaeli - 24.09.2007 Anne sütü yeterli mi? •İdrar / gayta çıkışı: –İlk 3-5 gün: 3-5 kez idrar, 3-5 kez gayta •Tartı: 20-30 g/gün –3-5.günde >%7 tartı kaybı olmamalı –10-14.günde doğum ağırlığını yakalamalı

50 Kocaeli - 24.09.2007 Sıkca sorulanlar •Sağlıklı bir annenin günlük süt üretimi ne kadardır? –750-1000 cc, ortalama 850 cc •Bebek hangi sıklıkla emzirilmelidir? –İlk 2 hafta süt az gelebilir. Yarım saatte bir emzirilmelidir. –İlk 6 hafta her istediğinde meme almalıdır. –6 haftadan sonra 1-4 saatte bir (kendisi düzenler). •Bir meme ne kadar sürede boşalır? –Term bebek 10-15 dakikada boşaltır.

51 Kocaeli - 24.09.2007 Anneler de çalışmak zorunda,

52 Kocaeli - 24.09.2007 Doğum sonrası izni bitince, •Sağılmış anne sütü ile beslemeye devam etmelidir.

53 Kocaeli - 24.09.2007 Anne sütünün sağılması

54 Kocaeli - 24.09.2007 Sağılmış sütün saklanması-1, •Sıradan kaba konmamalı, steril kapta biriktirilmelidir. •Anne sütü oda ısısında 4-6 saat dayanır. •Buzdolabının rafında ise 24-48 saat saklanabilir. •24 saatte kullanılmayacak süt dondurulmalı, üzerine tarih yazılmalıdır •Anne sütü, derin dondurucuda 6 ay saklanabilir.

55 Kocaeli - 24.09.2007 Sağılmış sütün saklanması-2, •Bir defada 60-120 ml süt dondurulabilir •Donmuş süte taze süt asla eklenmemelidir •Buzdolabına indirilerek veya ılık suda bekleterek çözülmelidir •Kesinlikle mikro dalgaya konmamalıdır •Çözülen süt 24 saat içinde kullanılmalıdır •Çözülmüş süt tekrar dondurulmamalıdır

56 Kocaeli - 24.09.2007 Sağlıklı term bebek için öneriler (AAP,2005) •Kontrendikasyon olmadıkça, tüm yenidoğanlar için emzirme önerilmeli •Anne-babaya güncel bilgiler verilmeli •Doğrudan emzirme mümkün değilse sağılmış anne sütü verilmeli •Kontrendikasyon geçici ise anne sütü sağılarak süt yapımı devam ettirilmeli

57 Kocaeli - 24.09.2007 Sağlıklı term bebek için öneriler •Doğum öncesi ve sonrası hem anne hem baba eğitilmeli •Annenin kullandığı ve bebeğin uyanıklığını etkileyebilecek ilaçlar azaltılmalı/değiştirilmeli •Bebeğe agresif oral aspirasyon yapılmamalı •Doğumhanede ten-tene temas sağlanmalı •Su, şekerli su, mama, diğer sıvılar ve emzik verilmemeli

58 Kocaeli - 24.09.2007 Sağlıklı term bebek için öneriler •Bebek günde en az 8-12 kere emzirilmeli •Anne bebekteki erken “açlık” belirtilerine dikkat etmeli: ağlama geç belirti ! •Bebek kendiliğinden uyanmıyorsa en geç 4 saat sonra uyandırılmalı

59 Kocaeli - 24.09.2007 Sağlıklı term bebek için öneriler •Hastanede kaldığı sürece emzirme sistematik olarak değerlendirilmeli •Bebek 3-5. günde kontrole çağrılmalı: bebekte tartı, sarılık, idrar-dışkı özellikleri, annede meme sorunları değerlendirilmeli •Kontrol 2-3 hafta sonra tekrarlanmalı

60 Kocaeli - 24.09.2007 Prematüre ve diğer yüksek riskli yenidoğanlar için ek öneriler •Prematüreler için de en iyisi anne sütü •Anne sütü sağılmalı •Anneyle ten-tene temas mümkün olan en erken zamanda sağlanmalı •Fincanla besleme denenmeli

61 Kocaeli - 24.09.2007 Emzirmeye kontrendikasyon oluşturan durumlar •Bebekte galaktozemi •Annede –Aktif, tedavi edilmemiş tüberküloz –HTLV pozitif –Tanı/tedavi amaçlı radyoaktif izotop alımı –Antimetabolit/kemoterapötik alımı –Uyuşturucu, sigara kullanımı –Memede herpes lezyonu (diğer memede yoksa o memeden emebilir) - HIV ±

62 Kocaeli - 24.09.2007 Emzirmeye kontrendikasyon oluşturmayan durumlar •Annede: –HBsAg /HCV pozitifliği –Ateş –CMV seropozitifliği –Annenin kullandığı ve aslında kontrendikasyon oluşturmayan ilaçlar ! •Bebekte sarılık

63 Kocaeli - 24.09.2007 MEME BAŞI PROBLEMLERİ •Düz içe çökük meme •Şiş meme: –Dolu meme –Tıkanık meme •Mastit •Memede mantar enfeksiyonu •Meme başı çatlakları

64 Kocaeli - 24.09.2007 Düz, içe çökük meme ucu •Çökük meme uçları için masaj yararsızdır. •Yapay meme uçları faydasızdır. –Süt akışını azaltır. –Meme enfeksiyonuna yol açar. •Operasyon önerilmez.

65 Kocaeli - 24.09.2007 Şiş meme •Dolu meme •Tıkanık meme

66 Kocaeli - 24.09.2007 Dolu meme •Memeler sıcak, ağır ve serttir. •Süt gayet güzel akar. •Meme ucu serttir. •Ateş yoktur. •Dolu memeler yumru yumru olur. Çözüm: Daha sık emzirmeyle memenin boşaltılmasıdır.

67 Kocaeli - 24.09.2007 Tıkanık meme •Meme parlak, ödemlidir. •Memeler kırmızı görülebilir. •Meme ucu gevşektir. •Süt akmaz. •Ateş olabilir.

68 Kocaeli - 24.09.2007 Tıkalı kanal ve mastit Tıkalı kanal Sütün birikmesi İnfektif olmayan iltihap İnfektif iltihap

69 Kocaeli - 24.09.2007 Tıkalı kanal tedavisi •ÖNCE –Süt akışı artırılmalıdır. –Neden düzeltilmelidir: •Kötü yerleşme •Giysi ya da parmak baskısı •Büyük memede az akış •ÖNERİ –Sık emzirme –Meme ucu doğrultusunda masaj –Sıcak yaş pansuman –Emzirmenin sağlam taraftan başlatılması –Pozisyon değiştirme

70 Kocaeli - 24.09.2007 Tıkalı kanal tedavisi •SONRA –Belirtiler şiddetlenmiş –Çatlak oluşmuş veya –İyileşme olmamış ise (>72 saat), •Antibiyotik tedavisi •Tam istirahat •Ağrı kesiciler

71 Kocaeli - 24.09.2007 Hamilelik ve emzirme •Hamilelik hormonları sütün tadını değiştirir, bebek emmek istemez. •Emzirme gebelikten korumaz. •Egzersizden sonra laktik asit birikeceğinden anne sütünün tadı değişir. • Memeden keserken buz torbası, diüretik, 1-2 doz östrojen denenebilir.

72 Kocaeli - 24.09.2007 Süt anne: •Gebelik yaşı uygunsa •NEK ten kendi anne sütü kadar koruyucu ( Lucas A. Lancet 1990, 36:1519- 1523)

73 Kocaeli - 24.09.2007 Bebeğini emzirmek annenin, anne sütü ile beslenmek ise bebeğin en doğal hakkıdır.

74 Kocaeli - 24.09.2007 SONUÇ: •Anne sütü kimyasal olarak taklit edilse de biyolojik üstünlükleri taklit edilememiş bir besindir. •Bebeğin yaşaması, fiziksel ve zihinsel gelişimi, hastalıklardan korunması, ruh sağlığı, annenin sağlığı, ailenin ve toplumun ekonomik gelişmesi, çevre sağlığı açısından anne sütü ile beslenme desteklenmeli ve teşvik edilmelidir. •Doğum yapılan her hastane anne bebek dostu hastane unvanını almalıdır.


"Kocaeli - 24.09.2007 ANNE SÜTÜ VE BEBEK DOSTU HASTANE Prof.Dr.Ayşe Sevim Gökalp Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları