Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

HASTANE ENFEKSİYONLARI EL YIKAMA TIBBİ ATIKLAR İZOLASYON ÖNLEMLERİ Dr. Leman KARAAĞAÇ.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "HASTANE ENFEKSİYONLARI EL YIKAMA TIBBİ ATIKLAR İZOLASYON ÖNLEMLERİ Dr. Leman KARAAĞAÇ."— Sunum transkripti:

1 HASTANE ENFEKSİYONLARI EL YIKAMA TIBBİ ATIKLAR İZOLASYON ÖNLEMLERİ Dr. Leman KARAAĞAÇ

2 Nosokomiyal Enfeksiyon Tanım  Hasta hastaneye başvurduğunda inkübasyon döneminde olmayan, daha sonra gelişen veya taburcu olduktan sonra ortaya çıkan enfeksiyonlardır  Genellikle hasta hastaneye yattıktan saat sonra ve taburcu olduktan sonra 10 gün içinde gelişir

3 HASTANE ENFEKSİYONU OLUŞUMUNDA PEK ÇOK FAKTÖR ROL OYNAR YATIŞ SÜRESİ İLE, RİSK DOĞRU ORANTILI OLARAK ARTAR

4 Dr. SIMMAKUS 3. Yüzyıl Roma Hasta oluyordum ve sen geldin Yanında yüz öğrenciyle, oh Simmakus Yüz soğuk el bana dokundu Hiç ateşim yoktu, oh Simmakus, şimdi var Töreci K. Hastane infeksiyonlarının tarihçesi. Hastane İnfeksiyonları Kitabı 2003

5  Semmelweis’ın gözlemi ile ellerin yıkanmasından sonra doğum yapan kadınlardaki ölüm oranı %18.3’ten yıl sonunda %1.2-5’e düşürülmüştür

6 FLORANCE NIGHTINGALE  Gıda, su, çevre koşullarının temiz olması ile, hastanedeki ölümleri azaldığını belgelemiş

7 MASKE MASKE KULLANIMININ KURAL HALİNE GELMESİ

8 Sir Alexander Fleming ( ) PENİSİLİNİN KEŞFİ

9  SULFONAMİD ve PENİSİLİN’İN KULLANIMI İLE CİDDİ STAFİLOKOK ve STREPTOKOK ENFEKSİYONLARININ TEDAVİSİ SAĞLANMIŞ, ANCAK!!!

10 AMERİKA BİRLEŞİK DEVLETLERİ ve BAZI AVRUPA ÜLKELERİNDE, CERRAHİ ve ÇOCUK KLİNİKLERİNDE, CİDDİ NOZOKOMİYAL STAFİLOKOK ENFEKSİYONLARI TANIMLANMIŞ

11 ABD’DE ENFEKSİYON KONTROL KOMİTELERİNİN OLUŞUMU 1958  CDC stafilokok enfeksiyonları toplantısı 1960  enfeksiyon kontrol hemşiresi 1976  hastane akreditasyon çalışmalarına bağlı yapılanma

12 ABD’DE HASTANE ENFEKSİYONU İLE ÖNCELİKLİ OLARAK İLGİLİ OLAN KURULUŞLAR o CDC-Centers for Disease Control and Prevention o HIP-Hospital Infection Program o HICPAC-Hospital Infection Control Practises Advisory Committee o ACIP-Advisory Committee on Immunisation Practices o EPA-Environmental Protection Agency o FDA-Food and Drug Administration

13 CDC (Centers for Disease Control and Prevention) SENIC PROJESİ (The Study of the Efficacy of Nosocomial Infection Contol) HASTANE ENFEKSİYONLARININ 1/3 ORANINDA ÖNLENEBİLDİĞİNİ GÖSTERMİŞTİR

14 CDC The Hospital Infection Program  Division of Healthcare Quality Promotion HASTANE ENFEKSİYONLARI GÖRÜLME HIZI BİR KALİTE İNDİKATÖRÜDÜR

15 TÜRKİYE’DE HASTANE ENFEKSİYONLARI KONTROLU 1974-Tababet uzmanlık tüzüğünde Enfeksiyon Kontrol Komiteleri tanımlanması 1983-Hacettepe Üniversitesi Hastane Enfeksiyon Kontrol Komitesi Uludağ Üniversitesi Hastane Enfeksiyon Kontrol Komitesi Yataklı Tedavi Kurumları Enfeksiyon Kontrol Yönetmeliği

16 HASTANE ENFEKSİYONU NEDEN ÖNEMLİDİR

17 İş gücü kaybı olur

18 Hastanede Yatış süresi uzar

19 Laboratuvar tetkikleri artar

20 Girişimlerde artış olur

21 Genellikle enfeksiyon etkeninin çoklu antibiyotik direnci olabileceği için tedavileri daha güç ve pahalı olur

22 SONUÇTA;

23 MALİYET ARTAR

24 ANTİBİYOTİK DİRENCİ İNDÜKLENİR

25 ABD’DE, YILDA 2 MİLYON HASTADA, 88 BİN ÖLÜM, 4.5 MİLYAR AMERİKAN DOLARI, %70 DİRENÇLİ ETKENLER

26 BU TÜR BAKTERİLER HASTANE ORTAMINA YERLEŞİR

27 PRİMER HASTALIK İYİLEŞSE DE, HASTANE ENFEKSİYONU NEDENİYLE HASTA YAŞAMINI YİTİREBİLİR

28 DUYARLI KONAK  Yenidoğan  Geriatrik hastalar  Maligniteli hastalar  İmmünsüpresif tedaviler  (kemoterapi, radyoterapi, steroid kullanımı)  Cerrahi hastaları  İmplant konulan hastalar  Geniş yanık ve yaralar

29

30 Hastane Enfeksiyon riskini arttıran koşullar;  İnvazif girişimler (damar ve üriner kateter, solunum desteği, implant uygulaması)  Transplantasyon; organ, kemikiliği  Kemik iliği yetmezliği  Dalak hasarı  Malignite  Geniş yara ve yanıklar

31 KOLONİZE, ENFEKTE HASTANE PERSONELİ EKSOJEN BULAŞ GIDA, HAVA, TIBBİ MALZEME İLAÇLAR KONTAMİNE HASTANE ORTAMI HASTA ENDOJEN BULAŞ HASTANIN NORMAL FLORASI

32 Eksojen bulaş  Hastane ortamında, hasta ile ilişkili olan tüm kişi ve objeler enfeksiyon kaynağıdır  Diğer hastalar  Doktor  Hemşire  Yardımcı personel  Tedavi amaçlı uygulanan kateterler (üriner ve damar)  Solunum desteği  Endoskopi  İmplant uygulaması  Cerrahi işlemler  Diğer girişimler

33 Endojen bulaş  Normal flora; Flora dengesinin bozulması ve/veya içerdiği mikroorganizmanın başka bir vücut bölgesine taşınması ile olur  Flora dengesinin bozulmasında en önemli etken antibiyotik kullanımıdır

34 KAYNAKKONAK BULAŞ YOLU 1-Temas yolu 2-Damlacık yolu 3-Hava yolu 4-Kan

35 KAYNAK İNSAN-OBJELER HAVA YOLU SOLUNUM S pyogenes M tuberculosis Legionella Aspergillus RSV Influenza DİREKT TEMAS Deri-Mukozalar S aureus KNS Gram negatif Basiller VRE İ NDİREKT TEMAS KNS Gram negatif Basiller VRE DİĞER (Gıda, kan, IV sıvılar, Dezenfektan) Salmonella Pseudomonas Gram negatif Basiller HBV, HCV

36 HASTANE ENFEKSİYON KLİNİK TABLOLARI  Bakteriyemi  Sepsis  Üriner sistem enfeksiyonları  Alt solunum sistemi enfeksiyonları  Cerrahi alan enfeksiyonları  MSS enfeksiyonları  Diğer

37 INTRAVENÖZ KATATER BULAŞ RİSK NOKTALARI

38

39

40 Bakterileri küçük ve baş edilebilir canlılar olarak görmekle, aslında en büyük zararı kendimize veriyoruz

41  Tüm yapılan işlemler sırasında el teması gerektiğinden hemen her bulaş aşamasında ELLERİN ARACI ROLÜ önemlidir

42 El hijyeni ve el yıkama • El yıkama; hastane enfeksiyonlarını ö nlemede tek başına en etkin ve ucuz y ö ntemdir • Ne yazık ki, sağlık ç alışanları tarafından yeterli sıklık ve etkinlikte uygulanmamaktadır • El yıkama uyumu %10-30 d ü zeylerinde saptanmaktadır

43

44 Hastane içerisinde çoklu ilaç direnci gösteren mikroorganizmaların hastalar arasında taşınması ve yayılmasında %40 kaynak, sağlık çalışanlarının kirli elleridir.

45 Deri ve Flora  Kafa derisi 1x10 6  Aksilla 5X10*5  Abdomen üzeri 4x10 4  Önkol 1x10 4 CFU/cm 2 bakteri  Sağlık personelinin ellerindeki bakteri sayısı 5X10*6 cfu/cm 2

46 a-Kalıcı flora  Patojen bakterilere karşı konağın savunmasında etkilidir.  El yıkama işlemlerinden sonra bu bakteri topluluğunda azalma olmaz  Bu floranın üyeleri KNS, Mikrococcus, Propionibacterium ve Corynebacterium türleridir.

47 b-Geçici flora  Deride devamlı olarak bulunduğu gösterilemeyen mikroorganizmalardan oluşur. (Kontaminant flora)  Hastaya ait kan, balgam, çeşitli vücut sıvıları ile kontamine araç ve gereçlerden sağlık personelinin eline bulaşırlar.  Hastalık oluşturma potansiyelleri yüksektir ve sağlık personelinin kontamine elleri ile ilişkili çok sayıda salgından sorumludurlar.

48 Enfeksiyon kontrol programı Kişisel hijyen Yoğun bakımda enf kontrolü Uygun antibiyotik kullanımı Enfeksiyon kontrolü Dezenfeksiyon sterilizasyon EL HİJYENİ Tıbbi atıklar Hastane temizliği HIV önlenmesi Sürveyans Dezenfeksiyon uygulamaları İzolasyon önlemleri Kateter enf önlenmesi

49 Enfeksiyon Kontrol Önlemlerinde En Önemli Unsur El Hijyenidir Neden??

50 SADECE EL YIKAMA İLE HASTANE ENFEKSİYONLARI AZALTILABİLİR

51 Uygun bir el yıkamada ellerinizdekimikropların %90’ından kurtulabilirsiniz. Uygun bir el yıkamada ellerinizdeki mikropların %90’ından kurtulabilirsiniz.

52

53 İlginç olan,  Hastane çalışanları el yıkamanın önemini biliyor, ama bunu davranış biçimi şekline dönüştüremiyor. Daha da ilginç olanı,  Eğitim seviyesinin yükselmesi ile el yıkama alışkanlığında azalma görülmektedir.

54 Niçin eller yıkanmıyor?  Eğitim yetersizliği  Personelin  Hastaların  İnançsızlık  Seminerler, eğitim  Ağır iş yükü  Ellerin en çok yıkanması gereken yerler, iş yükünün ve telaşında en fazla olduğu yerler  Yapılacak müdahale, el yıkamadan önemli  Deride alerji, dermatit, ekzema

55 EL YIKAMA  AMAÇ: Ellerdeki gözle görünür kiri uzaklaştırmanın yanı sıra geçici floranın tamamını uzaklaştırmak, kalıcı floranın da sayıca azalmasını sağlamaktır.  HEDEF: Eller aracılığıyla yayılan infeksiyonların önlenmesidir.

56

57 NE ZAMAN ELİMİZİ YIKAYALIM?

58 EL HİJYENİ (YIKAMA/ EL ANTİSEPTİĞİ)NE ZAMAN GEREKLİ? ASEPTİK İŞLEMLERDEN ÖNCE HASTA İLE TEMAS ÖNCESİNDE VÜCUT SIVILARI İLE TEMAS SONRASINDA HASTA ÇEVRESİNDEKİ YÜZEYLERLE TEMAS SONRASINDA HASTA İLE TEMAS SONRASINDA

59 Antimikrobiyal emdirilmiş mendiller el yıkama kadar etkili değil Sporlu bakteri enfeksiyonlarında (C. difficile, B. anthracis..) alkollü el antiseptikleri etkisiz

60 ELLERİMİZİ NASIL YIKAYALIM?

61

62 ELDİVEN GİYME  Kan, vücut sıvıları, sekresyon ve ekskresyonları ve bunlarla kontamine eşyalara dokunurken  Müköz membranlara ve bütünlüğü bozulmuş cilde dokunmadan hemen önce ELDİVEN GİYİLİR

63

64 ELDİVEN GİYME  Eldiven giyme, el yıkama ihtiyacını yerini tutamaz  Eldiven giyilip giyilmediğine bakılmaksızın hasta ile temas öncesi ve sonrasında Eller, Mutlaka Yıkanmalıdır!!!

65 Ellerinizi yıkadığınız için teşekkürler Unutmayın dokunduğunuz her şey enfektedir

66 öldüren eller İyileştiren eller Hangi el sizin

67 HEKK  SÜRVEYANS  SORUNLARIN SAPTANMASI  EĞİTİM  KILAVUZLARIN OLUŞTURULMASI  BULAŞ KAYNAKLARININ SAPTANMASI  KONTROLUNDA YOL GÖSTERMEK

68 HASTANE ENFEKSİYON KONTROL KOMİTESİ ÜYELERİ  MİKROBİYOLOJİ ve ENFEKSİYON HASTALIKLARI UZMANLARI  CERRAHİ UZMANI  DAHİLİYE UZMANI  ÇOCUK SAĞLIĞI ve HASTALIKLARI UZMANI  HALK SAĞLIĞI UZMANI  ENFEKSİYON KONTROL HEMŞİRESİ

69 ENFEKSİYON KONROL HEMŞİRELERİ  HASTA ve MİKROBİYOLOJİ LABORATUVAR VERİLERİNİ ALARAK KAYITLAMAK  SORUNLARI BELİRLEMEK, İSTATİSTİKİ BİLGİLERE DÖNÜŞTÜRMEK İÇİN  ANAHTAR KİŞİDİR

70 ENFEKSİYON KONTROLU KİMİN SORUMLULUĞUNDA OLMALIDIR????  EN BÜYÜK İDARİ YETKİLİDEN, TEMİZLİK PERSONELİNE KADAR TÜM ÇALIŞANLARIN, KENDİ GÖREVİ KAPSAMINDA SORUMLULUĞU VARDIR

71 Atık Yönetimi

72

73 TIBBİ ATIKLARIN GRUPLANDIRILMASI ‘ Dünya Sağlık Örgütü Atık Yönetim Komitesi’tıbbi atıkları sekiz gurupta toplamaktadır. A. Genel Atıklar (Hasta odası infekte olmayan atıkları sağ.personeli çalışma odaları atıkları). B. Patolojik Atıklar(doku,organ,insan fetusu, hayvan cesetleri,kan ve vücüt artıklarıdır). C. Radyoaktif Atıklar (katı,sıvı ve gaz atıklarıdır). D. Delici – Kesici Aletler

74 E.KimyasalAtıklar (radyolojieczacılık,dezenfeksiyonda yararlanıldıktan sonra artan katı, sıvı, gaz kimyasal atıklardan oluşur). F. İnfeksiyöz veya Potansiyel Olarak İnfeksiyöz Atıkar (hastalığa yol açabilecek miktarda zararlı mikropların bulunduğu atıklar). G. Farmasötik Atıklar (hastanede artmış yada tarihi geçmiş ilaçlar). H. Basınçlı Kaplar (flakonlar,anestezik gazların depolandığı basınçlı tüpler).

75

76 ATIK TORBALARININ KULLANIMI  Kırmızı Torba :Tıbbi Atıklar  Mavi Torba : Geri kazanılacak atıklar  Siyah Torba : Evsel nitelikte atıklar

77

78 Kırmızı çöp poşetine atılacaklar  Enjektörler, (iğne ucu alınmış)  Hastaya kullanılan malzeme(gaz tampon, pamuk vb.)  Hasta ağzından çıkan parçalar(diş)

79  Kesici delici aletler (Enjektör iğnesi,iğne içeren diğer kesiciler, cam ) Bunlar delici kesici alet kutusunda toplandıktan sonra, ağzı kapatılıp çöp poşetine atılmalıdır.  Kullanılmış pansuman malzemeleri  Ünite üzerindeki peçeteler, hastaya kullanılan peçeteler

80  Kullanılmış eldiven, maske,  Kullanılmış box önlükleri  Bildirimi zorunlu hastaların atıkları

81  İnsan patolojik atıkları  Kan ve kan ürünleri  Sekresyon ve çıkartıları

82 SİYAH ÇÖP POŞETİNE ATILACAKLAR  İdare binası atıkları  Doktor ve hemşire odaları atıkları  İnfekte olmayan tıbbi atıklar  Flakonlar  Ortamda oluşan ve organik olmayan atıklar  Mutfak atıkları  Ambar ve atölye atıkları

83 MAVİ ÇÖP POŞETİNE ATILACAKLAR  Geri kazanılabilen atıklardır (serum, ilaç şişeleri vs).  Tıbbi malzeme ambalajlamasında kullanılan kağıt, karton ve mukavvalar

84 Hastane atıkları ayrımında dikkat edilmesi gereken kurallar 1. Tıbbi atıklar kimyasal, radyoaktif atıklarla karıştırılmamalı. 2. Kesici aletler diğer tıbbi atıklardan ayrılmalı. 3. Patolojik atıklar diğer tıbbi atıklardan ayrılmalı.

85 Kesici atıkların kontrolü  Kesici aletler ve uçlarını sıkıştırmaya karşı dayanıklı kaplara atın  Bu kapları asla ağzına kadar doldurmayın.  Bu kapları çalışma alanında bulundukları müddetçe dik tutmaya özen gösterin.  Kaplar dolduğu zaman kapaklarını sıkıca kapatın.  Kırmızı tıbbi atık poşetine atın.

86 ATIKLARIN TAŞINMASINDAN SORUMLU PERSONEL  Atık toplama, taşıma ve depolamada görevli personel eğitilmelidir.  Temizlik yapan tüm personel Hepatit B aşısı ile aşılanmalıdır. Tıbbi atık taşımada görevli personele ayrıca Tetanoz aşısı yapılmalıdır.  Tıbbi atığa atılan herşey tıbbi atık olarak kabul edilmelidir.

87  Personel topladığı tıbbi atıkları “Atık Takip Formu” ile teslim almalıdır.  Atıklar, boneli-maskeli-gözlüklü-eldivenli, çizmeli ve temiz turuncu renkli özel kıyafet giyilmelidir. Bu kıyafetler sadece tıbbi atık toplanması ve taşınması sırasında kullanılmalıdır.  Tıbbi atıkların toplanmasında, yırtılmayan, delinmeyen, dayanıklı ve her iki yüzeydede görülebilecek büyüklükte “Uluslar arası Bio Tehlike amblemi” ile “DİKKAT! TIBBİ ATIK” ibaresi taşıyan kırmızı renkli plastik torbalar kullanılmalıdır.

88  Tıbbi atık torbaları ağızları sıkıca bağlanmalı ve ağzına kadar doldurulmamalı, sadece ¾’ü doldurulmalıdır.  Atık torbaları asla elde taşınmamalı  Tıbbi atıklar sadece bu iş için ayrılmış olan, yüklenmesi, boşaltılması, temizlenmesi ve dezenfeksiyonu kolay araçlar ile taşınmalıdır.

89 İZOLASYON ÖNLEMLERİ  Enfekte ve kolonize hastalardan  diğer hastalara,  hastane ziyaretçilerine  sağlık personeline mikroorganizmaların bulaşının engellenmesidir

90  Standart önlemler  Genişletilmiş önlemler  Solunum izolasyonu (Airborne precautions)  Damlacık izolasyonu (Droplet precautions)  Temas izolasyonu (Contact precautions)

91 Koruyucu ekipmanın uygun kullanımı  Giyme sırası  Önlük  Maske  Gözlük-yüz koruyucu  Eldiven

92  Çıkarma sırası  Eldiven  Gözlük-yüz koruyucu  Önlük  Maske

93 Genişletilmiş Önlemler  Solunum izolasyonu (Airborne precautions)  Damlacık izolasyonu (Droplet precautions)  Temas izolasyonu (Contact precautions)

94 Temas İzolasyonu  Tek kişilik oda veya kohort uygulaması  Hasta ile veya çevresindeki cansız yüzeylerle temas ederken steril olmayan temiz eldiven giyilmesi  Hasta ile veya odasındaki yüzeylerle temasın fazla olmasının beklendiği durumlarda, hastada idrar veya gaita inkontinansı olması, ileostomi, kolostomi veya açık drenaj varlığında odaya girerken eldivene ek olarak steril olmayan temiz bir önlük giyilmesi

95 Temas İzolasyonu  Eldiven ve önlüğün hasta odasını terk etmeden önce veya hasta başından ayrılırken çıkarılması  El hijyeni  Eldiven ve önlük çıkarılıp el hijyeni sağlandıktan sonra hastanın yakın çevresindeki yüzeylerle temas edilmemesi  Odalar veya hastalar arasında eşya ve tıbbi malzeme transferinin önlenmesi

96 Temas İzolasyonu Endikasyonlar  Epidemiyolojik önem taşıyan çoğul dirençli bakteriler:  MRSA  Acinetobacter  P. aeruginosa  ESBL-pozitif Klebsiella, E.coli, vb.

97 Damlacık İzolasyonu  Büyük partiküllü (> 5µm) damlacıkların geçişinin önlenmesinde kullanılır.  Partiküller büyük olduğu için yere çöker  Bulaşmanın olması için kaynak ve duyarlı kişi arasında yakın mesafe (yaklaşık 1 m) gereklidir

98 Damlacık İzolasyonu  Duyarlı kişiye burun-ağız-konjonktiva yoluyla bulaşma olur:  Enfekte hastaların konuşması, öksürmesi ya da burun silmesi,  Aspirasyon, entubasyon, bronkoskopi gibi işlemler sırasında.

99 Damlacık izolasyonu uygulanması gereken enfeksiyonlar  Damlacık yoluyla yayılan diğer ciddi viral enfeksiyonlar:  Adenovirus  İnfluenza  Kabakulak  Parvovirüs B19  Kızamıkçık

100 Damlacık İzolasyonu  Hasta tek kişilik odaya alınmalıdır  Eğer tek kişilik oda yoksa aynı mikroorganizma ile enfekte ve başka enfeksiyonu olmayan bir hasta ile aynı odayı paylaşabilir  Eğer farklı tanılı hastalarla aynı odayı paylaşması gerekiyorsa yataklar arası mesafe en az 1 m olmalıdır

101 Damlacık İzolasyonu  Özel havalandırma gerekmez  Oda kapısı açık olabilir  Sağlık personeli hastaya 1 metreden yakın mesafede çalışırken maske takmalıdır  Hasta çok gerekmedikçe oda dışına çıkmamalıdır. Oda dışına çıkacaksa cerrahi maske ile çıkarılmalıdır

102 Solunum İzolasyonu  Küçük partiküllerin (<5µm) geçişinin önlenmesinde kullanılır.  Partiküller küçük olduğu için havada asılı kalır  Bu asılı partiküller hava akımıyla çok uzak mesafelere kadar gidebilirler

103 Solunum izolasyonu uygulanması gereken durumlar  Tüberküloz,  Kızamık,  Su çiçeği  Yaygın zoster enfeksiyonu,  SARS  Viral hemorajik ateş  Ebola, Lassa, Marburg, Kırım-Kongo

104 Solunum İzolasyonu  Özel havalandırma ya da ventilasyon sistemi gereklidir -Hava akımı koridordan odaya olmalı (negatif basınç) -Saatte 6-12 kez hava değişimi sağlanmalı -Odadan dışarı hava çıkıyorsa filtre edilmeli  Oda kapısı kapalı tutulmalıdır  Çok geçerli nedenler olmadıkça hasta oda dışına çıkarılmaz. Çıkması gerekiyorsa cerrahi maske takılır

105 Solunum İzolasyonu  Pulmoner tüberküloz tanısı veya şüphesi olan hasta;  Odasına girerken N95 solunum maskesi takılmalıdır  Kızamık, suçiçeği tanısı olan hasta;  Odasına duyarlı kişiler girmemelidir.  Mutlaka girmesi gerekiyorsa N95 solunum maskesi ile girmelidirler.  Bağışık iseler maske takmalarına gerek yoktur

106


"HASTANE ENFEKSİYONLARI EL YIKAMA TIBBİ ATIKLAR İZOLASYON ÖNLEMLERİ Dr. Leman KARAAĞAÇ." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları