Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

24.06.20141 TEHLİKELİ ATIKLARIN KONTROLÜ YÖNETMELİĞİ Fatih İLHAN.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "24.06.20141 TEHLİKELİ ATIKLARIN KONTROLÜ YÖNETMELİĞİ Fatih İLHAN."— Sunum transkripti:

1 TEHLİKELİ ATIKLARIN KONTROLÜ YÖNETMELİĞİ Fatih İLHAN

2 İçindekiler •Yasal Mevzuatın Gelişimi, •Amaç ve Kapsam, •Atıkların Tanımlanması ve Listesi, •Görev Yetki ve Sorumluluklar, •Atık Yönetimi –Atıkların Taşınması, –Atıkların Geri Kazanımı ve Bertarafı, –Atıkların Ara Depolanması, –Atıkların Sınırötesi Taşınımı, –Lisanslı Bertaraf Tesisleri,

3 Yasal Mevzuatın Gelişimi RCRA 1976 HSWA (Hazardous and Solid Waste Amendments) FR (Solvent ve Dioksin + LDR+ TCLP ve diğer testler) FR (First Third Wastes- En riskli atıkların belirlenmesi) FR (Second Third Wastes-2.derece riskli atıkların belir.) 1989 TCLP kesinleştirildi FR (Third Third wastes ve RCRA tehlikeli atık listesi) FR (Phase I Rule-ilk set için arıtma standartları) FR (Phase II Rule-ikinci set için arıtma stand.+ UTS) FR (Phase III Rule-üçüncü set için arıtma stand.+ UTS sonuçlandırıldı) 1996

4 Yasal Mevzuatın Gelişimi 75/442/EEC Waste Framework Directive 1975 Çevre Koruma Yasası (75. madde: kontrollü atık) /156/EEC (Waste framework Directive için ilaveler) /689/EC (Hazardous Waste Directive) /3/EC (Konsey Kararı:EWC ilk kez oluşturuldu.645 atık) /904/EC (Konsey Kararı: HWL Tehlikeli atık listesi:236/645) /31/EC (Landfill Directive) /532/EC (Kom. Kararı: EWC ve HWL’nin ilk reviz. 290/687) /33/EC (Konsey Kararı: Depolama kriterleri, sınır değerler,testler, Landfill Directive’i destekliyor.) 2002 EWC 2002 (2000/532/EWC) (404 / 849) 2002

5 Yasal Mevzuatın Gelişimi 2872 Çevre Kanunu Katı Atıkların Kontrolü Yönetmeliği (KAKY’de son değişiklik) (Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği) (TAKY Değişiklik, sonraki değ. 97;23020, 99;23827, 01;24458) (TAKY Son Hali) 2005 Çevre Kanunu (Madde 8:TA üreticileri, Madde 13:Teh.kimyas., TA ithali, TA yönetimi-yönetmelik ref. Madde 14: Cezalar) (Tehlikeli Kimyasalların Kontrolü Yönetmeliği) 1993 Basel Sözleşmesi(TehAt Sınırlarötesi Taşınım ve Bertrf. Kontrolü) 1994

6 Mevcut Yasal Durum •Kanunlar –2872 Sayılı Çevre Kanunu (11/08/ R.G.) –5491 Sayılı Çevre Kanununda Değişiklik Yapan Kanun ( 13/05/ R.G.) •Yönetmelikler –Tıbbi Atıkların Kontrolü Yönetmeliği ( R.G.) –Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği ( R.G.) –Atık Yağların Kontrolü Yönetmeliği ( – R.G.) –Atık Pil ve Akümülatörlerin Kontrolü Yönetmeliği ( – R.G.) •Genelgeler –Tehlikeli Atıklar (2001/9) –Tehlikeli Atıklar (2002/7) –Tehlikeli Atıklar (2002/8) –Tehlikeli Atıklar (2004/9) –Tehlikeli Atık Taşınımı (2005/11) • Tebliğler –Atıkların Ek Yakıt Olarak Kullanılmasında Uyulacak Genel Kurallar (22 Haziran 2005 tarih ve sayılı RG.) –“Çevrenin Korunması Yönünden Kontrol Altında Tutulan Yakıt ve Atıklara İlişkin” Dış Ticarette Standardizasyon Tebliği –2006/3 • Uluslar arası Sözleşmeler –Tehlikeli Atıkların Sınırlarötesi Taşınmasının ve Bertaraf Edilmesinin Kontrolüne İlişkin Basel Sözleşmesi (1994)

7 Türkiye’de Katı Atık Mevzuatı Çevre Kanunu Tıbbi Atılların Kont. Yön – 2005 Atık Yağların Kont. Yön Atık Pil ve Akümülatörlerin Kont. Yön. – 2004 Atık Bitkisel Yağların Kont. Yön TAKY Atıkların Alternatif veya Ek Yakıt. Tbeliğ – Katı Atıkların Kontrolü Yönetmeliği 1991 Basel Sözleşmesi 1994 Ambalaj Atıklarının Kont. Yön. – 2007 Hafriyat Toprağı, İnşaat Yıkıntı ve Atık. Kont. Yönetmeliği

8 TEHLİKELİ ATIKLARIN KONTROLÜ YÖNETMELİĞİNİN AB DİREKTİFLERİ İLE UYUMU AB DirektifiDirektifin İlgili BölümüKarşılık Gelen Yönetmelik 75/442/EEC Çerçeve Atık Direktifi Genel Hükümler (Madde 7, 9, 10, 12, 13, 14, 15, 16 ve Ek I & II) TAKY 2000/532/EC Avrupa Atık Kataloğu Yıldız ile işaretli olan atıklar ve kullanım kısmı TAKY Ek 6, 7 91/689/EC Tehlikeli Atık Direktifi Tüm HükümleriTAKY 99/31/EC Düzenli Depolama Direktifi Tehlikeli atıkların düzenli depolanmasına ilişkin teknik şartlar (atık kabul, altyapı vb) TAKY Bölüm 7 EK /76/EC Yakma Direktifi Tehlikeli atıkların yakılmasına ilişkin teknik şartlar (Emisyon Limit Değerleri) TAKY Madde 20, 21 Ek 16, 17 93/259/EC Atıkların Taşınımına İlişkin Direktif Sınır ötesi taşınıma ilişkin hükümler (transit, ithalat, ihracat) TAKY Bölüm 8 Ek 9, 10

9 TEHLİKELİ ATIKLARIN KONTROLÜ YÖNETMELİĞİ Amaç: Tehlikeli atıkların üretiminden nihai bertaraf edilmesine kadar çevreyle uyumlu yönetiminin sağlanması Kapsam: •Tehlikeli atıkların toplanması, •Tesis içinde geçici depolanması, •Ara depolanması, •Taşınması, •Geri kazanılması, •Nihai bertarafı, •İthalat ve ihracatına ilişkin yasak sınırlama ve yükümlülükler, •Alınacak önlemler ve yapılacak denetimler, •Tabi olunacak hukuki teknik sorumluluklar

10 ATIĞIN TANIMLANMASI Yeni Yönetmelik Avrupa Birliği Direktifleri de dikkate alınarak hazırlanmıştır. Avrupa Atık Kataloğunda yer alan tehlikeli atıklar (A), muhtemelen tehlikeli atık olabilecek atıklar(M) yönetmeliğin tehlikeli atık listesini oluşturmaktadır. (A) :Kesin tehlikeli olan atıklar (M): Muhtemelen tehlikeli atık olabilecek atıklar

11 1.Madenlerin aranması, çıkarılması, işletilmesi, fiziki ve kimyasal işleme tabi tutulması sırasında ortaya çıkan atıklar, 2.Tarım, bahçıvanlık, deniz ürünleri üretimi, ormancılık, avcılık ve balıkçılık, gıda hazırlama ve işleme sonucu ortaya çıkan atıklar, 3.Ahşap işleme, sunta ve mobilya üretimi, selüloz, kağıt ve karton üretiminden kaynaklanan atıklar, 4.Deri kürk ve tekstil endüstrisi atıkları, 5.Petrol arıtma, doğal gaz saflaştırma ve kömürün pirolitik işlenmesinden kaynaklanan atıklar, 6.İnorganik (organik olmayan) kimyasal işlemlerden kaynaklanan atıklar, 7.Organik kimyasal işlemlerden kaynaklanan atıklar, 8.Astarların (boyalar, vernikler ve vitrifiye emayeler) yapışkanlar, yalıtıcılar ve baskı mürekkeplerinin üretim, formülasyon tedarik ve kullanımından (İFTK) kaynaklanan atıklar, 9.Fotoğraf endüstrisinin atıkları, 10.Isıl işlemlerin atıkları, 11.Metal ve diğer materyallerin kimyasal yüzey işlemi ve kaplanması ve demir madeni dışındaki hidro-metalürjinin yol açtığı atıklar, 12.Metallerin ve plastiklerin biçimlenmesi ve fiziki ve mekanik yüzey işlenmesi atıkları, 13.Yağ ve sıvı yakıt atıkları (yenebilir yağlar, 05 ve 12 hariç), 14.Organik çözücüler, soğutucu ve itici gazların atıkları, 15.Aksi belirtilmemiş ise ambalaj maddeleri, absorbanslar, silme bezleri, filtre malzemesi ve koruyucu giysi atıkları,Listede belirtilmeyen atıklar, 16.İnşaat ve yıkım atıkları (kirlenmiş alanlardan çıkartılan hafriyat dahil), 17.İnsan ve hayvan sağlığına ve/veya bu konulardaki araştırmalara ilişkin atıklar (doğrudan sağlığa ilişkin olmayan mutfak ve restoran atıkları hariç), 18.Atık bertaraf tesislerinin atıkları, saha dışı atık su arıtma tesislerinin ve insan tüketimi için ve endüstriyel kullanım için kullanılan su hazırlama tesislerinin atıkları, 19.Belediye atıkları (evsel atıklar ve benzer ticari, endüstriyel ve kurumsal atıklar) ayrı toplanmış kısımlar dahil.

12 ATIK LİSTESİ 242’ i (M) işaretli 503 tehlikeli atık Atık kodu 20 bölümden oluşur •Bölüm , kaynağa dayanır (endüstriyel işyeri branşı) •Bölüm 6 - 7işleme dayalı •Bölüm madde ve malzemeye dayalı •Bölüm 20Evsel atıklar •Bölüm 16Listede başka türlü tanımlanmayan atıklar Atık listesi yaklaşık olarak 242 adet “Muhtemelen tehlikeli atık kodu“ içerir. •Ek 6 : H3 ile H8 arasındaki tehlike özellikleriyle H10 ve H11’dekilerin eşik konsantrasyonlarının aşılması durumunda atığın zararlı olarak sınıflandırılmasını gerektirecek zararlı maddeler için sınır değerleri içerir.

13 TEHLİKELİ ATIK LİSTESİ EK-7  20 ana başlık  Atığı tanımlamak için;  1. adım:  (01)den (12)ye yada (17)den (20)ye kadar olan bölümlerde uygun bir atık kodu bulunması  2. adım:  1. adımda bulunamazsa (13), (14) ve (15)ana başlıkları altında verilen bölümlerin incelenmesi  3. adım:  1. ve 2. adımda bulunamazsa (16) ana başlığı altında verilen bölüm uyarınca tanımlama  4. adım  (16) ana başlığı altında verilen bölümde de bulunamıyor ise (…..99) kodu (başka türlü tanımlanamayan atıklar), ilk adımda tanımlanan liste bölümündeki aktiviteye uygun olarak kullanılmalıdır.

14 Ek 5 TEHLİKELİ KABUL EDİLEN ATIKLARIN ÖZELLİKLERİ •H1 'Patlayıcı`: •H2 'Oksitleyici`: •H3-A 'Yüksek oranda Tutuşabilenler `: •H3-B 'Tutuşabilen`: •H4 'Tahriş edici`: •H5 'Zararlı`: •H6 ‘Toksik’: •H7 ‘Kanserojen’: •H8 ‘Korozif’: •H9 ‘Enfeksiyon yapıcı’: •H10 ‘Teratojenik’: •H11 ‘Mutajenik’: •H12 Havayla, suyla veya bir asitle temas etmesi ile zehirli veya çok zehirli gazları serbest bırakan madde veya preparatlar. •H13 Yukarıda listelenen karakterlerden herhangi birine sahip olan atıkların bertarafı esnasında ortaya çıkan madde ve preparatlar. •H14 ‘Ekotoksik’: •NOT: Tehlikeli özelliklere ilişkin etiketlemede kullanılacak işaretler için “Tehlikeli Kimyasallar Yönetmeliği” EK 4 kullanılacaktır.

15 Eşik Konsantrasyonlar •Eşik Konsantrasyonlar •Ek 6’da, H3-A (birinci paragraf) ve H3, H4 – H8, H10 ve H11 tehlike özellikleri için eşik değerler belirlenmiştir. •Ek 6’da yer almayan tehlike özelliklerine (H1, H2, H9, H12, H13 ve H14) ait eşik konsantrasyonlar risk ibarelerine göre geliştirilmiştir. Bu tehlikelerin bazılarının eşik değerleri hesaplanabilmekte, bazıları ise fiziksel özelliklerin test edilmesini gerektirmektedir.

16 Eşik Konsantrasyonlar ve Muhtemel Kayıtlar •EK 7 Atık Listesinde; –(M) işaretli muhtemelen tehlikeli olan atıkların tehlikeli olup olmadığına nasıl karar verilir? Uygun atık kodunu bul,(M) ile işaretli ise: •Yeterli bilimsel bilginin mevcut olup olmadığını kontrol et (tehlikeli madde sınıflandırılması, ü retim işlemi, MSDS ve ASL formları … ) Sonu ç vermiyorsa: •Mevcut analitikleri kontrol et ( kimyasal analiz) En k ö t ü durumda: •B ü t ü n analitikleri

17 TEHLİKELİ ATIKLARIN KONTROLÜ YÖNETMELİĞİ GÖREV YETKİ VE SORUMLULUKLAR •Bakanlılığın Görev ve Yetkileri •Mülkü Amirlerce Alınacak Tedbirler •Mahalli İdarelerce Alınacak Tedbirler •Atık Üreticisinin Yükümlülükleri •Bertaraf Edenin Yükümlülükleri (Atık Beyan Formu - Atık Yönetim Planı)

18 BAKANLIĞIN GÖREVLERİ 2872 sayılı Çevre Kanunu gereğince;  Program ve politika saptamak  Bölgesel boyutta atık yönetim planı oluşturmak  Geri Kazanım/Bertaraf tesislerinin yer seçimini onaylamak, lisans vermek, denetlemek

19 ÜRETİCİNİN SORUMLULUKLARI  Atık üretimini en az düzeye indirecek tedbirleri almak,  Üretilen atık tür ve miktarına ilişkin atık beyan formunu her yıl doldurarak Bakanlığa göndermek,  Atıkların tesis içinde yönetmelikte öngörülen kriterlere uygun geçici depolarda bekletilmesi için Valilikten izin almak,  Atıkların insan sağlığı ve çevreye yönelik zararlı etkisini, bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak en aza düşürecek şekilde atık yönetimini sağlamakla, üç yıllık atık yönetim planını bu Yönetmeliğin yürürlüğe giriş tarihinden itibaren altı ay içinde hazırlayarak valilikten onay almakla,  Atıklarını bu yönetmelikteki esaslara uygun olarak kendi imkanları ile veya kurulmuş lisanslı atık bertaraf tesislerinde gerekli harcamaları karşılayarak bertaraf etmek, ve bertaraf işleminin tamamlandığını yetkililere bildirmekle, sorumludur.

20 BERTARAF EDENİN YÜKÜMLÜLÜKLERİ  Bertaraf tesislerini bu Yönetmelikle belirlenen standartlara uygun olarak teşkil etmekle ve proje halinde iken ön lisans almak,  İşletme planını her yıl Bakanlığa sunmak,  Acil önlemlerle ilgili eğitimli personel bulundurmak ve acil durum söz konusu olduğu zaman Bakanlığa bilgi vermek,  Atığın tesise girişinde bertaraf işleminden önce atığın fiziksel ve kimyasal analizini yapmakla, atığın taşıma formunda belirtilen atık tanımına uygunluğunu tespit etmek,  Kabul ettiği atığın taşıma formunu imzalamak ve 30 gün içinde üreticiye göndermek,  Taşıma formu olmaksızın atık kabul etmesi halinde Bakanlığa bilgi vermek,  Faaliyetleri hakkında atığın tesise kabul tarihi, atığın kaynağı, miktarı, taşınım türü ve bertaraf/geri kazanım yöntemi gibi bilgileri içeren raporlarını Valiliğe göndermek ve 5 yıl boyunca saklamakla, Yükümlüdür.

21 ATIK BEYAN FORMU ATIK ÜRETİCİSİ, •Ek-8 de yer alan Atık Beyan Formunu her yıl ocak ayında bir önceki yıla ait bilgileri doldurarak, iki ay içerisinde Valiliğe gönderir. •Ek-7 de yer alan atık tanımlama kodunu kullanır. •Bir yıl boyunca bir nüshasını saklar. İL MÜDÜRLÜĞÜ, Atık beyan formunu değerlendirerek, İlde oluşan atık miktarı ve bilançosunu belirleyerek nisan ayında Bakanlığa gönderir.

22 ATIK YÖNETİM PLANI •Atık Üreticileri, üç yıllık Atık Yönetim Planını hazırlayarak Valilikten onay alır. •Mahalli İdareler, evlerden kaynaklanan tehlikeli atıkların yönetimine ilişkin planlarını mahalli çevre kuruluna sunar. •Valilik, atık üreticisinin ve belediyenin atık yönetim planlarını esas alan 3 yıllık “ İl Tehlikeli Atık Yönetim Planını ” hazırlayarak Bakanlığa sunar.

23 Avrupa atık kataloğu detayları henüz yönetmeliğimizde yer almıyor… Atık kodlamaları yetersiz EK 11a, Ek6 uygulamaları problemli… Yasal Düzenlemeler, problemler Yorumlamak bazen zor…Gereksiz ayrıntılar… Yönetmelik dış kaynaklı… Uygulamada sıkıntılar… En büyük eksik yaptırım… Yine de yönetmelik büyük bir dikkatle hazırlanmış ve önemli eksiklikleri bulunmuyor… (Çoğunluk görüşü)

24 Atık Üreticileri, problemler… Endüstrilerde tehlikeli atık yönetim sistemleri kurulmalı…Çevre mühendisleri çalıştırılmalı… Küçük ve orta ölçekteki işletmeler daha az bilgili…Atık yönetimini muhasebe bölümü gibi ilgisiz bölümler yürütüyor… Bazı işletmeler üretim maliyetini hesaplarken atık maliyetini düşünmüyor…Bazıları tehlikeli atığa sahip olduğunu bile kabul etmiyor…Hep bir itici güç gerekiyor: Müşteri portföyü, yabancı ortak, yasal denetim…

25 Kurumsal Çalışmalar, problemler… Kurumlar atık üreticilerine yeterli yasal yaptırım uygulayamıyorlar… Bütün yetki bakanlıkta…Ancak az sayıda üreticiye ulaşabiliyorlar… Bakanlığın belediyeleri ve üreticileri aynı çatı altında buluşturması bekleniyor… Kurumlardaki en büyük eksiklik personel sayısı… Sayı az sorumluluk fazla… (Atık üreticilerini denetlemek, atık taşıyıcılarını denetlemek…)

26 TEHLİKELİ ATIKLARIN ULUSAL TAŞINMASI Tehlikeli atıklar  Lisanslı araçlarla taşınmak zorundadır. Valiliklerce; atık taşıyacak araç ve firmalara lisans verilirken;  Araç için TSE uygunluk belgesi,  Şoförler için ADR eğitim sertifikası  Ulaştırma Bakanlığından alınmış yetki belgesi aranmaktadır. Başvurularda istenilen bilgi ve belgeler yönetmelik Ek-18’de yer almaktadır.

27 ATIKLARIN ULUSAL TAŞINMASI Atık Üreticisi Taşıyıcı İl Müdürlüğü Bakanlık Atık Bertaraf Tesisi

28 BERTARAF YÖNTEMLERİ Geri Kazanım Yakma Düzenli Depolama

29 GERİ KAZANIM VE BERTARAF TESİSLERİNİN LİSANSLANDIRILMASI TAKY 27. Madde’ye göre;  ÇED Belgesi  Fizibilite Raporu  Mühendislik Proje ve Raporları  Ek-13 -Ön Lisans projeye verilmektedir. TAKY 28. Madde’ye göre;  Ek-14 Ön Lisans verilen tesis projesinin işletmeye hazır olduğu belirtildikten sonra Bakanlıkça uygun görüldüğünde Geçici Çalışma İzni veya Lisans verilir.

30 GERİ KAZANIM •BAZI DURUMLARDA GERİ KAZANIM BİR ENDÜSTRİDEN ÇIKAN ATIK, BAŞKA BİR TESİSİN ÜRETİM PROSESİNDE HAMMADDE OLARAK KULLANILABİLİR. •BU NOKTADA ATIK SAHİPLERİNİN ATIKLARINI KULLANABİLECEKLERİ ADRESLERE ULAŞABİLMELERİ ÖNEM KAZANMAKTADIR

31 Düzenli Depolama Tesisleri

32 DÜZENLİ DEPOLAMA •Depolama işlemi sırasında alınan önlemlerin yeterli olduğu veya atığın özelliği sebebi ile depolama işleminde çevrenin olumsuz yönde etkilenmeyeceğinin ispat edilmesi hallerinde, atıklar depolanabilir veya bu amaçla depo tesisi kurulmasına izin verilebilir. •Depolamada (Ek 11-A) da belirtilen sınır değerler aşılamaz. • Tehlikeli atıklar evsel katı atıklardan ayrı olarak işleme tabi tutulur ve depolanır.

33 Temel nitelendirme için eluat testi

34 •Test sonuçları ilgili D.depolama sahasının sınır değerlerine cevap vermeli: •D.Depolama sınıfları •Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği Ek 11

35 Alt yapıya ilişkin kurallar Atık depolama sahasının taban ve yanal yüzeyleri asgari olarak aşağıdaki şartlara uymalıdır : Tehlikeli atıklar için atık depolama sahası : K ≤ 1,0 x 10-9 m/s; kalınlık ≥ 5 m, Doğal zeminin bu şartları sağlamadığı alanlarda bu yapay olarak sağlanır ve güçlendirilerek koruma yapılır. Yapay bir jeolojik bariyer 0,5 metreden daha ince olmamalıdır.

36 TEHLİKELİ ATIKLARIN ARA DEPOLANMASI •Nihai bertaraf veya geri kazanım için uygun yer bulunamaması durumunda ya da bertaraf / geri kazanım tesislerine ulaştırılmadan önce atık miktarının yeterli kapasiteye ulaşması amacıyla atıklar ara depolarda depolanabilir. •Ara depolama tesisleri için Bakanlıktan ön lisans ve lisans alınması zorunludur.

37 ARA DEPOLAMA TESİSİNİN ÖZELLİKLERİ Ara depolama ve işleme tesislerinde; a) Giriş, depolama ve çalışma kısımları, b) Yangın söndürme sistemleri, c) Boruların, hazne ve kapların temizlenmesi için temizleme sistemleri, d) Taşan ve dökülen atıkların toplanması için yeterli absorban, nötralizan, bulunmalıdır.

38 YAKMA •( EK 7) de yer alan tehlikeli atıkların yakılması sırasında uyulması gereken esaslar ve limit değerler Madde 20’ de verilmektedir. •Yakma tesisleri de lisans alınması zorunlu tesisler arasındadır. Lisans alınmadan önce Madde 21 gereğince deneme yakılması yapılması gerekmektedir.

39 YAKMA Atık Deposu : Hazırlıksız depolama Boşaltma ve Besleme Kanalı Besleyici Yanma Izgarası Dip Küller Arındırma Geri Dönüşüm Isıtıcısı Baca Gazı Temizleme Sistemi Kontrol Odası ve Köprü Sürücüsü

40 ALTERNATİF BERTARAF YÖNTEMLERİ  Atıkların Ek Yakıt Olarak Kullanılmasında Uyulacak Genel Kurallar (22 Haziran 2005 tarih ve sayılı RG.) •Kullanılmış lastikler,  I ve II Kategori Atık Yağlar  Boya Çamurları  Solventler  Plastik Atıklar  Çevre ve Orman Bakanlığı tarafından uygun görülecek diğer atıklar

41 ATIKLARIN ULUSLARARASI TİCARETİ BASEL SÖZLEŞMESİ •Sözleşmenin amacı; tehlikeli atıkların oluşumu, taşınımı ve yönetiminden ortaya çıkan olumsuz etkilere karşı çevre ve insan sağlığını korumaktır. •Ülkemiz Sözleşmeye 1994 yılından beri taraftır. Bu amaçla da; Atıkların sınırlarötesi taşınımı için kontrol sistemi ve çevreye duyarlı atık yönetimi sistemi kurulmuştur. •Kontrol sistemi ön bildirim (notifikasyon) sistemine dayanmaktadır.

42 ATIKLARIN ULUSLARARASI TİCARETİ - Tehlikeli atıkların ülkemize ithalatı yasaktır. Ancak, Ancak, sektör itibari ile ekonomik değere haiz atıkların ithal izinleri yayımlanacak tebliğler doğrultusunda verilir. -Tehlikeli atıkların ihracatı sadece OECD;AB ülkeleri ile Liechtenstein ülkesine yapılabilmektedir. Atık ihracatında, -İthalatçı ülke ile transit ülkelerin yazılı onayları alındıktan sonra ihracat işlemine izin verilmektedir.İhracat işleminde bildirim ve taşıma formları kullanılmaktadır. Atık İhracatında Basel Sözleşmesi Notifikasyon Sistemi kullanılmaktadır. Notifikasyon Formu Ek-10’da yer almaktadır. Formlar, atık ihracatçısı tarafından 2 nüsha doldurularak Bakanlığımıza gönderilmektedir.

43 MEVCUT DURUM VE UYGULAMA TUİK 2004 TOPLAM ATIK MİKTARI:1.12 MİLYON TON/YIL

44 YAKMA VE DEPOLAMA: MEVCUT DURUM Firma AdıKapasite İZAYDAŞ (Depolama) m 3 İZAYDAŞ (Yakma) ton/yıl PETKİM (Yakma) ton/yıl TÜPRAŞ (Yakma)7.750 ton/yıl İSKEN (Depolama) m 3

45 LİSANSLI GERİ KAZANIM TESİSİ ATIK TÜRÜYILLIK TÜKETİM KAPASİTESİ Boya Çamuru4.503 ton/yıl Yağlı Metal Atığı (ağır metal içeren metal atıkları) ton/yıl Kimyasal Atık (çürük asit, v.b.) ton/yıl Kontamine Bez, üstübü7.978 ton/yıl Atık Solvent1.990 ton/yıl Atık Varil adet/yıl Endüstriyel Nitelikli Çamur (ramat çamuru)7.360 ton/yıl Atık Yağ (II. Kategori) ton/yıl Atık Lastik ton/yıl Atık Yağ (I. Kategori) ton/yıl (kurulu kapasite) Pil Akü (16 Geri Kazanım Tesisi) ton/yıl (kurulu kapasite) Bitkisel Yağ (Lisans kapsamında 11 geri kazanım tesisi) ton/yıl (kurulu kapasite) TOPLAM ton/yıl

46 PLANLANAN UYGULAMA Proje çalışmaları devam ediyor ÇED aşamasında Fizibilite Aşamasında

47 PLANLANAN UYGULAMA

48 Türkiye’de Mevcut Durum •Türkiye'de TUİK tarafından 2004 yılı için yapılan imalat sanayii atık envanterine göre, sektörel atık türü ve bu atıkları üreten sektörlere göre, atık üretim ve bertaraf edilen miktarlara ilişkin veriler değerlendirildiğinde aşağıdaki sonuçlara varılmaktadır: •Türkiye’de imalat sanayi tarafından yılda 20 milyon ton’un üzerinde atık üretilmektedir. •Bu miktarın yaklaşık 1.2 milyon ton’u tehlikeli atıktır. •Bu miktarın % 8’i geri kazanılmakta, % 47’si bertaraf edilmekte, % 45’i ise satılan veya hibe edilmektedir. (TÜİK 2005) (Detay bilgi için:

49 TEHLİKELİ ATIK Tehlikeli Atık (milyon €) Depolama Tesisi (5 adet)110 Yakma Tesisi ( 5 adet)853 Transfer Tesisi (27 adet)74 TOPLAM1037

50 Sorunlar •-Ülke genelinde güvenilir bir tehlikeli atık envanterinin oluşturulamaması, üreticinin atıklarını yanlış ve/veya eksik beyan etmesi, bölgesel bazda atık yönetim planlarının hazırlanmamasına neden olmaktadır. • -Entegre atık yönetimi konusunda yapılan çalışmalarda koordinasyon sağlanamaması, veriye ulaşımda ve değerlendirmede sıkıntılar yaratmaktadır. •

51 Sorunlar •-Bölgesel atık bertaraf tesislerinin yeterli sayıda olmaması, atıkların taşınması için uygun nitelikte ve yeterli lisanslı araç bulunmaması, çevresel risklerin bilincinde olunmaması ve denetimin gerektiği gibi yapılamaması gibi nedenlerle tehlikeli atıklar uygun olmayan yerlere atılmaktadır

52 Çözüm Önerileri •-Yönetim politikalarının oluşturulması konusunda yapı taşı olan doğru ve sürekli envanter bilgilerinin, özellikle sanayiden kaynaklanan tehlikeli atıkların envanteri hususunda başlatılan çalışmaların tamamlanabilmesi için atık üreticilerinin eksiksiz olarak verilmelidir. •- Etkin bir atık yönetimi oluşturulması için, bölgesel atık işleme ve bertaraf tesislerinin kurulması sağlanmalıdır. Bu tesislerin kurulmasında sanayi öncülük etmektedir

53 Çözüm Önerileri •-Atık miktarının en aza indirilmesi, atıkların geri kazanılması hususunda ilgili sektör temsilcileri bilgilendirilmeli ve teşvik edilmelidir. •- Gerek sanayicinin gerekse tesislerin denetlenmesinde görev alan kurum/kuruluşların tehlikeli atık yönetimi konusunda periyodik olarak bilgilendirilmeli ve eğitim almaları sağlanmalıdır

54 Sonuç •Sonuç olarak, ülke genelinde etkin bir atık yönetiminin sağlanması için: –Bölgesel atık işleme ve bertaraf tesislerinin kurulması –Kamuoyunun çevre duyarlılığının artırılması, –Ülke bazında atık envanterinin oluşturulması, –Yasal denetim ve yaptırım mekanizmasının güçlendirilmesi, gerekmektedir

55 Kaynaklar •Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliği, (R.G. No: 25755) •Betül DOĞRU, AB Sürecinde Türkiye’de Tehlikeli Atık Yönetimi ve Uygulamaları, TÜRKAY, 2007 •M. Talha GÖNÜLLÜ, Endüstriyel Kirlenme Kontrolü, Birsen Yayınevi, 2004 •M. Sinan BİLGİLİ, Atık Yönetimi Teknolojileri Dersi Notları, 2007 •Aşkın BİRGÜL, Tehlikeli Atık Yönetimi,

56 SORULAR DİNLEDİĞİNİZ İÇİN TEŞEKKÜRLER


"24.06.20141 TEHLİKELİ ATIKLARIN KONTROLÜ YÖNETMELİĞİ Fatih İLHAN." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları