Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

EĞİTİMDE TEMEL KAVRAMLAR Öğr. Gör.Uzm.Berin BAYRAKLI 1.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "EĞİTİMDE TEMEL KAVRAMLAR Öğr. Gör.Uzm.Berin BAYRAKLI 1."— Sunum transkripti:

1 EĞİTİMDE TEMEL KAVRAMLAR Öğr. Gör.Uzm.Berin BAYRAKLI 1

2 Öğrenme: Bireyin çevresiyle etkileşimde bulunarak geçirdiği yaşantıların ürünü olan kalıcı izli "davranış değişikliği" Öğrenmenin hareket noktası kişinin gereksinimi Gereksinim, kendini giderilmesi gereken bir güç Bu güç, bireyin konu üzerine ilgisini toplar. Ilginin gerçeklerle karşılaşması sonucunda "davranış’’ ortaya çıkar. Davranışın ortaya çıkması "öğrenme" olduğunu gösterir (Şekil 1 ). 2

3 Davranış: İnsanın gözlenebilen tüm davranışlarıdır. Ancak gözlenemeyen davranışlar da vardır. Örn;Bir çocuğun problem çözerken yaptığı zihinsel faaliyetler Bu tür davranışlar doğrudan doğruya gözlenemezler. Öğrenmede aynı türden faaliyetler dizisidir. Öğrenmenin nasıl olduğu gözlemlenemez ancak öğrenmenin yaptıklarını gözleyebiliriz.Yani davranışlar gözlemlenebilir. 3

4 4

5 Öğrenme; bilgi, tutum, beceri ve alışkanlıklar düzeyinde oluşur. Öğrenme, öğrenenin ve öğretenin kasıtlı olup olmamasına göre sınıflanır (Tablo1). 5

6 Öğrenme, öğretim ve eğitimin temel koşuludur. Ancak öğrenme çoğu kez deney, gözlem, baştan geçen bir olay sonucu oluştuğundan kişi içinde bulunduğu toplumun ya da yaşantının ürünlerini davranış olarak kazanmaktadır. Böyle bir öğrenme sonucunda kişi doğru davranışları kazanabildiği gibi, yanlış davranışlara da sahip olabilmektedir. 6

7 Öğretme: Öğrenmeyi sağlama ve rehberlik etme etkinliği ( bilinçli ve amaçlı) 7 Öğretim: Planlı, programlı öğrenme etkinlikleri

8 Eğitim: Bireyin, kendi yaşantıları yoluyla, kasıtlı olarak istendik davranış değişikliği meydana getirme sürecidir. ( Ertürk 1972 ) Eğitim başlıca iki biçimde ele alınmaktadır: 8

9 1.Örgün eğitim: Okullarda ya da okul benzeri yerlerde genellikle kişiler yaşama atılmadan önceki yaşlarda yapılan eğitimdir. 9

10 2.Yaygın eğitim: Okul dışında yapılan eğitimdir. Halk eğitimleri, hizmet-içi eğitimler yaygın eğitim kapsamına giren yetişkin eğitimleridir. Eğitim süreci "öğretme ve iletişim kurallarına uygun olarak, insan gücü ve insan gücü dışındaki kaynaklardan yararlanarak, uygun yöntem ve tekniklerle, bireylere etkin biçimde bilgi ve davranış kazandırma süreci“ olarak tanımlanabilir (Şekil 3). 10

11 11

12 Iletişim: Iletişim, bireyler ve gruplar arasında bilgilendirme, teşvik ya da eğitim amacıyla yapılan bilgi ve duygu alışverişidir. Fikir, bilgi, haber, tutum, duygu ve becerilerin iki ya da daha fazla insan arasında paylaşılma sürecidir. Şekil 4'de iletişimin öğeleri ve iletişim süreci görülmektedir. 12

13 13

14 Öğrenme, iletişim işlemi sırasında alıcıda bir davranış değişikliğinin oluşmasıdır; öğrenme iletişim işleminin, alıcının beyninden geçen bir parçasıdır. Bu nedenle öğrenmenin iletişimden ayrı olarak düşünülmesi olanaksızdır. İyi bir öğrenme ve öğretme iyi bir iletişimin ürünüdür. 14

15 Iletişim Engelleri: Eğitimde, iletişim sürecinin istenilen biçimde gerçekleşmesini önleyen bazı engeller vardır. 15

16 Sözcüklere boğulma (verbalizm): Kaynak ya da eğitimci eğitilenlerle paylaşmak istediği düşünce (ya da bilgi, haber, duygu ya da tutumu) örnek bile vermeye gerek duymadan ve başka bir öğretim aracı kullanmadan yalnızca sözlü olarak anlatmaya çalışırsa, kısa bir süre sonra eğitilenlerin dikkati kaybolur. 16

17 17 Sürekli olarak sözcüklerle, mesajlarla anlatılmak istenen konuyu izleyemeyecek duruma düşer. Yeni bir konu bu yöntemle öğretilmeye çalışılıyorsa, eğitilen, iyice bilmediği bir takım yeni kavramlarla karşılaşacağından gelen mesajları anlayamayacaktır.

18 Anlatılanların karıştırılması: Eğitimci, düşüncelerini aktarmada yalnızca sözlü ya da yazılı sözcükleri kullanırsa, Eğitilen, anlamını hiç ya da iyi bilmediği sözcükleri, önceden bildiği ya da onlara benzeyen sözcüklerin anlamlarıyla kolayca karıştırabilir. Iletişimin bu yoldan engellenişi diğer araçların desteği olmadan yalnızca sözlü iletişim kullanılması durumunda daha çok görülür. 18

19 Eğitilenlerin, kullanılan deyimlerin anlamlarını bilmemeleri de anlamların karıştırılmasına neden olur. Sağlık konularında bu tür sözcükler oldukça fazladır. Ayrıca, eğitimcinin anadilini iyi bilmemesi, sözcükleri yanlış kullanması ya da yazım kurallarına dikkat etmemesi de anlamların karıştırılmasına neden olabilir. 19

20 Algılayamama: Eğitimci, sözlü anlatım sırasında eğitilenlerin algı hızını hesaba katmadan ve anlayıp anlamadıklarını gözlemeden mesajlarını peş peşe gönderirse, eğitilenler daha ilk cümlenin anlamını kavrayamadan ikinci, üçüncü ve izleyen diğer cümlelerle karşı karşıya kalacaklardır. Sonuçta ilk bir iki cümleden sonra anlatılmak isteneni izleyemeyecek duruma geleceklerdir. 20

21 Ilgi duymama: Bir iletişim sürecinde alıcının ilgi duymaması, ya konuyu önceden bilmemesinden ya da o zamana kadar hiç uğraşmamış olduğu ve zor sandığı yabancı bir konuyla karşılaşmasından doğabilir. Eğitimcinin anlattıkları, eğitilenin bildiği, zor sandığı ya da hiç bilmediği konularsa ve yalnızca sözcükler kullanılarak monoton bir biçimde anlatılıyorsa, eğitilen "Ben bunları nasıl olsa biliyorum" ya da "Bu zor konuyu nasıl olsa öğrenemem" diye ilgi duymayacak ve anlatılanları izlemeyecektir. 21

22 Ayrıca eğitimcinin verdiği örnekler, eğitilenlerin hayalinde canlandırabileceği örneklerden daha basitse ilgi azalır ve eğitilenleri kendi buldukları örnekler üzerinde hayal kurmaya yöneltir. 22

23 Fiziksel çevrenin verdiği rahatsızlıklar İletişim işleminin devam ettiği ortamdaki sıcaklık derecesinin çok yüksek ya da alçak olması; havanın rüzgarlı ya da nemli olması; kötü ışık düzeni; gürültülü çevre, iletişimi engelleyen fiziksel etmenlerden bazılarıdır. 23

24 Bedensel ve ruhsal rahatsızlıklar Eğitilenlerin bedensel ya da ruhsal açıdan rahatsızlık içinde olmaları ya da çok sevinçli olmak gibi aşırı ruh durumu içinde olmaları iletişimi olumsuz etkileyen etmenlerdir. 24

25 Iletişim Engellerinin Giderilmesi Iletişim engelleri olarak belirtilen durumların yok edilmesiyle iletişim süreci daha etkili biçimde gerçekleştirilmiş olur. a. Kaynak, sözlü mesajları alıcının anlayacağı ve algılayabileceği biçimde kullanmalıdır. b. Kaynaktan çıkan mesajlar yalnız sözlü olmamalı, aynı zamanda model, hareket, çizim, resim, yazı ve işaret gibi semboller şeklinde de çıkmalıdır. c. Kaynaktan çıkan mesajlar, alıcının ilgisini sağlayacak gerçek ve çekici örneklerle desteklenmelidir. 25

26 d. Mesajlar, alıcıyı etkileyecek türden bir kanalla gönderilmelidir. e. Kaynak ve alıcının fiziksel çevresi iletişime elverişli duruma getirilmelidir. f. Kaynak ve alıcının fiziksel ve ruhsal rahatsızlıkları giderilmelidir. g. Iletişimin gerçekleşip gerçekleşmediği aydınlatıcı yankı ile sık sık kontrol edilmelidir. 26

27 27 Bireylerarası iletişimde uyulması gereken temel kurallar, kolayca hatırlanması için baş harfleri KESIN GÖREV olacak biçimde dizilmiş bir seri davranış biçimiyle özetlenebilir. Bu dizinde; ilk grupta yer alan cümleler sözlü iletişimde, ikinci grupta yer alanlar sözsüz iletişimde yapılması gerekenleri tanımlamaktadır

28 Konuyu açıklayın Endişeleri öğrenin Soruları yanıtlayın İlgi çekecek cümleler kullanın Nazik davranın Göz teması kurun Öne doğru hafifçe eğilin Rahat oturun Ellerinizi fazla kullanmayın Ve, gülümseyin! 28

29 SAĞLIK Sağlık, yalnızca hastalık ya da sakatlığın olmayışı değil, bedensel, ruhsal ve sosyal yönlerden tam bir iyilik durumudur ( DSÖ Anayasası, 1947 ). 29

30 SAĞLIĞIN GELİŞTİRİLMESİ Sağlığın geliştirilmesi; kalıtımla sahip olduklarımızı, olumlu çevre koşulları ve yaşam biçimleri oluşturarak, sağlık hizmetlerine ulaşılabilirliği artırarak sağlıklı tutmak için sürdürülen eğitim, önleme, koruma çabalarıdır. 30

31 SAĞLIK EĞİTİMİ Sağlık eğitimi, sağlığı geliştirmek için, insanların karşılaşacakları sağlık riskleri ya da sağlıklı seçenekler konusunda bilgi sahibi olmalarını, doğru davranışı istemelerini ve bunu yapabilmelerini sağlayan, amaç ve hedeflerin belirlendiği eğitim programları ile toplumsal davranış geliştirme yollarıdır. 31

32 Sağlık eğitiminin temel konuları: insan biyolojisi ve kendine bakım, sağlık kuruluşlarından yararlanma, sağlığı etkileyen ulusal, bölgesel politikalar ve çevre gibi temel konular yanında, eğitim alacak grubun özelliklerine göre gereksinim duyulduğu oranda çeşitlendirilebilir. 32

33 Hijyen ve bulaşıcı hastalıklardan korunma, okul sağlığı, iş sağlığı, beslenme, çevre sağlığı, süregen hastalıklar ( kanser, şeker hastalığı, hipertansiyon vb), ağız-diş sağlığı, kazalardan korunma, ilkyardım, anne-çocuk sağlığı, aile planlaması, alışkanlıklar, genetik danışma, ruh sağlığı eğitimleri ve hasta eğitimi gibi. 33

34 ÖĞRETİM SÜRECİ VE HEMŞİRELİK 34

35 Hemşireliğin temel işlevi, sağlıklı ya da hasta bireye yardım etmektir. Bu yardım, sağlamın sağlığını sürdürmesi, hastanın yeniden sağlığına kavuşması için gerekli olan bilgi, istek ve güce kavuşmasına yönelik etkinlikleri içermektedir. Hemşirenin bu etkinlikleri yaparken sıklıkla bireylere eğitim yapması gerekebilir. 35

36 Hemşirenin bireye, aileye yapacağı eğitimin üç temel amacı vardır. Bunlar: sağlığın devamı ve hastalıkların önlenmesi, sağlığın yeniden kazandırılması ve hastalıkla baş etmedir. Hemşire bu eğitimleri yaparken öğretim sürecinden yararlanır. Öğretim süreci hemşirelik sürecine paralel olarak giden veri toplama, planlama, uygulama ve değerlendirme aşamalarından oluşmaktadır. 36

37 Öğretim sürecinde hemşire ilk olarak birey hakkında veri toplayarak öğrenim gereksinimlerini belirler. Öğrenim gereksinimine ilişkin bir tanı koyduğunda eğitim bakım planının bir parçası olur, böylece öğretim süreci de başlar. 37

38 Hemşire daha sonra bireyin öğrenme gereksinimlerini göz önüne alarak bireyle işbirliği yapar önceliklerini belirler, uygun öğretim metotlarını kullanır, bireyin eğitime aktif katılımını sağlayarak öğretim yapar ve öğretim sonucunu değerlendirir. 38

39 Henderson’un hemşirelik tanımına göre; “Gerekli güç, istek ve bilgiye sahip olabilseydi, bireyin yardımsız olarak kendini iyileştirebilmesi ya da sağlığı için yapabileceği faaliyetleri kendisinin yapabilmesi gerekirdi. Bunlar birey tarafından yapılamadığı hallerde sağlıklı ya da hastalıklı bireye yardımcı olmak hemşireliğe özgü bir fonksiyondur” 39

40 Bu etkinlikler içinde sağlıklı, hasta bireye ve ailesine öğretim yapmak önemli bir yer tutmaktadır. Hemşirenin bireye ve aileye yapacağı öğretimin üç temel amacı vardır. Bunlar: Sağlığın devamı ve hastalıkların önlenmesi, sağlığın yeniden kazandırılması ve hastalıkla baş etmedir. 40

41 Hemşireler sağlığın devamı ve hastalıkların önlenmesi kapsamında; büyüme ve gelişme, hijyen, bağışıklama, normal doğum, beslenme, egzersiz, sigara alkol gibi risk faktörlerinden uzak durma, kazaları önleme, ilk yardım vb. konularda bireylere, ailelere, topluma öğretim yapabilirler 41

42 Öğretim beş basamaklı bir süreçtir ve hemşirelik süreci ile öğretim süreci paralellik gösterir. Tablo I de gösterildiği gibi; Öğretim sürecinin basamakları aşağıdaki şekilde açıklanabilir. 42

43 43

44 44 Kaynakça: -Plandan Değerlendirmeye Ö ğretme Sanatı.Ö zcan Demirel -Program Geliştirmede Ö ğretmen El Kitabı. Veysel S ö nmez -Plandan Ö ğretime.M ü nevver Bertan -Genel Ö ğretim Metodları. M ü nevver Bertan - Ö ğretim İlke Ve Y ö ntemleri. Veysel S ö nmez -Eğitime Giriş. Nurettin Fidan.M ü nire Erden - Öğretme Sanatı.Özcan Demirel -Sağlık Eğitimi.Cemil Sözen -Hemşirelikte Öğretim.Cemil Sözen.


"EĞİTİMDE TEMEL KAVRAMLAR Öğr. Gör.Uzm.Berin BAYRAKLI 1." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları