Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Ekoloji bilimi resmi olarak 1800’lerde başlamış, asıl gelişimi son 50 yıl içinde olmuştur Ekoloji” kelimesi 1869 yılında ilk kez Ernst Haekel tarafından.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Ekoloji bilimi resmi olarak 1800’lerde başlamış, asıl gelişimi son 50 yıl içinde olmuştur Ekoloji” kelimesi 1869 yılında ilk kez Ernst Haekel tarafından."— Sunum transkripti:

1 Ekoloji bilimi resmi olarak 1800’lerde başlamış, asıl gelişimi son 50 yıl içinde olmuştur Ekoloji” kelimesi 1869 yılında ilk kez Ernst Haekel tarafından kullanılmıştır Canlıların birbirleri ve çevreleri ile ilişkilerini inceleyen bilimdir. Ekolojinin Tanımı Eko+loji Ev Yaşanılan yer Bilim

2 Ekoloji Biliminin Etkileşim İçinde Bulunduğu Bilim Dalları Bilim dallarının birçoğu bir yönüyle ekoloji ile çakışır Bazılarının önemi diğerlerinden daha fazladır

3 Ekoloji 3 temel seviyede çalışılır Bireyler - Yaşayan canlı, populasyon ve toplumların temel ünitesidir Populasyonlar - Belli bir türün bireylerinin topluluğudur Toplumlar - Farklı türlerin populasyonlarının belli bir alan ve zamanda bir araya toplanmış hali

4 Galaksiler Güneş Sistemi Earth Ekosistem Komumite Populasyon Organizma Organ Doku Hücre Molekül Atom Ölçek Ekosistem Ekolojisi Toplum Ekolojisi Populasyon Ekolojisi Davranış Ekolojisi Hücre BiyolojisiHücre Biyolojisi EKOLOJİEKOLOJİ FizyolojiFizyoloji BiyokimyaBiyokimya

5 Fiziksel Sınırlandırıcı Faktörler Işık Sıcaklık Su Farklı Vejetasyon bölgeleri büyük ölçüde suyun varlığına bağlı olarak oluşur. Yağış – potensiyel evapotranspirasyon Buz haline dönüştüğünde su alınamaz. Zamanlama kritik olarak önemlidir. Sıcaklık Organizmalar sıcak havalarda daha hızlı su kaybeder Tuzluluk Makro elementler C, O, H, N, P, K, S, Mg, Ca Mikro elementler Fe, Cu, Zn, Mn, Mo, Cl, B, Se, I, Na, Va, Co,

6 Her çevre faktörüne gösterilen tolerans limitlerinin toplamı türün yaşayabileceği habitat sınırlarını belirler

7 Biotik Sınırlandırıcı Faktörler –Avcılık –Hastalık –Rekabet

8 (Benzer eğri her faktör için çizilebilir)

9 Canlıların Tolerans Sınırları

10 Bütün ekolojik faktörler eşit öneme sahip değildir. Örneğin oksijen bütün hayvanlar için fizyolojik bir ihtiyaçtır. Fakat oksijen sadece belirli bölgelerde sınırlandırıcı bir faktör olabilir. Örneğin kirlenmiş bir akarsuda balık ölüyorsa, sudaki oksijen düzeyi düşüklüğü ilk incelenen parametre olacaktır. Çünkü suda çözünmüş oksijen, kolaylıkla tükenen ve çoğunlukla zor temin edilebilen bir nesnedir. Bir tarladaki küçük memeli hayvanlar öldüğünde ise başka bir sebep aramamız gerekir. Çünkü oksijen havada bol miktarda bulunur sınırlandırıcı bir faktör olamaz.

11

12

13 Besin Zinciri

14 Canlılar Tüketiciler Üreticiler Ayrıştırıcılar Birincil Tüketiciler (Otcullar) İkincil Tüketiciler (Etciller) Üçüncül Tüketiciler (Hepciller) 14

15 Besin Zinciri Etçiller Otçullar Hepçiller Hepçiller Ayrıştırıcılar Üreticiler 15

16 Besin Zinciri plankton zooplankton balık fok katil balina

17

18 Ekosistemdeki bütün canlılar için besin kaynağıdırlar. Fotosentez yoluyla inorganik maddeleri organik maddelere dönüştürürler. Örn; Bitkiler… ÜRETİCİLER FOTOSENTEZ OLAYI Karbondioksit + Su Besin + Oksijen Güneş 18

19 TÜKETİCİLER Bitkisel ve hayvansal maddelerle beslenerek yaşamlarını sürdüren canlılardır. Beslenme biçimlerine göre; otçullar- etçiller- hem otçul hem etçiller (hepçiller) olmak üzere 3 gruba ayrılırlar. 19

20 1-Birincil Tüketiciler (Otçullar) Yalnızca bitkiler ile beslenirler. Enerji kaynağı olarak bitkilerin yapısında biriken organik maddeleri kullanırlar. Örn; tavşan-geyik-kuzu-at…vb 2-İkincil Tüketiciler (Etçiller) Yaşamlarını et yiyen hayvanları yiyerek sürdüren canlılardır. Örn;Aslan-yılan-yırtıcı kuşlar…vb 20

21 3-Üçüncül Tüketiciler (Hepçiller ) Hem bitkisel hem de hayvansal besin maddelerini yiyerek yaşamlarını sürdüren canlılardır. Örn; İnsan-domuz-ayı…vb 21

22

23 AYRIŞTIRICILAR (Çürükçüler) Bitki ve hayvan kalıntılarını parçalayarak, hem kendi besinlerini sağlarlar hem de çeşitli kimyasal maddeleri ayrıştırarak yeniden canlılar tarafından kullanılabilir hale getirirler. Örn; Bakteriler, mantarlar…vb 23

24 Saprotrof organizmalar gıdalarını cansız maddelerden elde eder, genelde ölmüş veya çürümekte olan bitki ve hayvanların içerdiği organik bileşikleri kullanır. Saprotroflar kendi gıdalarını yapamadıkları için bir tip heterotrof sayılırlar. Mantarlar, bakteriler ve protozoolar

25 Bazı saprotrof organizmalar organik maddeleri çürüterek bunların yeşil bitkilerce kullanılabilir hale gelmesine yararlar. Şeftalide çürüme - Yeşil alanlar küf mantarı tarafından çürütülmüş

26 Herbivor Koyun Fare Çöl Kaplumbağası Kumru Böcek 1º Karnivor Kertenkele Yılan Doğan Çöl Ekosistemi Besin Ağı Primer Üreticiler Çayır Kaktüs Kekik 2º Karnivor Kır Kurdu roadrunners Top Karnivor puma

27

28 Besin ağı

29

30

31

32 Toplumlarda Temel Etkileşim Şekilleri 1. Rekabet : Tür içi rekabet-türler arası rekabet (Her ikisine de zararlı), tür içi rekabete daha fazla rastlanır. 2. Avlanma (avcıya yararlı, ava zararlı) 3. Simbiyoz (Ortak yaşam) –parazitizm (birine faydalı, diğerlerine zaralı) –mutualizm (ikisine de faydalı) –kommenalizm (birine faydalı, diğerine etkisi yok)

33 Canlıların Rekabet Nedenleri Gıda, Su, Alan, Üreme alanı, Barınma yeri, Işık… Kaynakların sınırlı olması rekabeti getirir.

34 Rekabet Şekilleri kaynak için birbiriyle savaşma aynı kaynağı daha hızlı tüketme Rekabet sonucu yok olma: aynı sınırlandırıcı kaynağa ihtiyacı olan iki farklı tür aynı alanda bir arada varlığını devam ettiremez

35 Rekabet Üstünlüğü İki tür birbirine çok benziyor ise, ekolojik nişler çakışır. Tamamen aynı ekolojik nişe sahip iki tür aynı toplumda yer alamaz, rekabet sonucu biri diğerini ortamdan siler. İki farklı tür aynı gıda maddesi için rekabet edebilir, sadece sayıları azalır, rekabet gücü yüksek olan diğerine yaşam alanı bırakmaz.

36 Avlanma Avcı direk olarak öldürerek veya öldürmeden diğer canlı organizma ile beslenir. Av çoğunlukla hedef populasyondaki en yavaş, güçsüz ve çevreye uyum sağlayamayan bireydir. –Bu tür içindeki rekabeti azaltır, populasyonun aşırı büyümesini engeller ve doğal seleksiyonu teşvik eder. Av populasyonu artınca, avcı populasyonu da artar. Parazitler avı güçsüzleştirir.

37 Avcı av ilişkisinin av populasyon yoğunluğuna etkisi çok açık fakat av yoğunluğu da avcı yoğunluğunu kontrol etmektedir.

38 Kaynak Paylaşımı Ağacın farklı bölgeleri besin ve barınma alanı olarak paylaşılmış, populasyonlar bir arada bulunabiliyor

39 Simbiyoz-Mutualizm Her iki ortak da fayda görür. Örn. mantar ile yeşil alg arasında oluşan ortaklık. Mantar yeşil algi korur, ona su ve mineralleri sağlar, buna karşılık alg yapmış oluğu fotosentezle mantara besin sağlar. Örn. termitlerin ve otçulların sindirim sisteminde yaşayan ve selüloz sindiren bakteriler. Örn. Bitki köklerinde mantarlarla oluşan mikorhiza. Mantar topraktan zor alınan mineralleri bitkiye sağlarken, bitki ona yine fotesentez ürünleri sağlar. Karınca-yaprak biti

40 Simbiyoz – Mutualizm –Liken: mantar+alg –Arı-çiçek –Karınca-yaprak biti –Baklagil-Rhizobium bakterisi

41 Simbiyoz - Kommensalizm Türlerin biri yarar görür, diğeri bundan ne fayda ne de zarar görür Örnekler: –Balina üstünde Barnacles –Tırmanıcı-sarılıcı bitki –Kaplumbağa üzerinde alg

42 Kommensalizm Örneğin Echeneis ile köpek balığı arasındaki ilişki. Köpek balığı yakaladığı avla beslenirken, etrafa yayılan küçük parçalar ile de echeneis balığı beslenir. Büyük leylek yuvalarında, serçelerin küçük yuvaları kullanması, Aslan av artıklarını akbabaların yemesinde de ortaklardan biri fayda görürken diğeri bundan etkilenmez. Deniz anemonu-soytarı balığı

43

44 Midye – Yengeç Mide ile midyenin manto boşluğunda yaşayan yengeç arasındaki ilişki Yengeç larvaları midyenin manto boşluğuna yerleşir ve burada zamanla çıkamayacak kadar büyür. Midyenin besinleri ile beslenir ancak midye bundan zarar görmez.

45 Simbiyoz - Parasitism -Ortaklardan birisi fayda görürken diğeri zarar görür. -Parazit, konak canlı üzerinde barınır ve yaşaması için gerekli olan besinleri konaktan alır. Bit, pire, kene gibi. Örnek: Küsküt otu, tütün bitkisi üzerinde yaşar. Canavar otu tütün, ayçiçeği üzerinde yaşar. -Parazitler üzerinde yaşadıkları canlıyı zayıflatır, genellikle öldürmez. -Konukçuyu hastalandıran ve bazen ölümüne neden olan parazitlere ise patojen denir. -Ökse otu gibi parazitler ise su ve inorganik maddeleri üzerinde yaşadığı bitkinin odun borularından alarak klorofilleri sayesinde kendi besinlerini üretirler. Bu tip canlılara yarı parazit denir.

46 Simbiyoz - Parasitism Örnekler: –Virus –Tenya –Parazitik bitki –Sivrisinek –Pire –Parazit kuş Böcekler arasında yaygındır, ziraatte biyolojik mücadele olarak kullanılırlar.


"Ekoloji bilimi resmi olarak 1800’lerde başlamış, asıl gelişimi son 50 yıl içinde olmuştur Ekoloji” kelimesi 1869 yılında ilk kez Ernst Haekel tarafından." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları