Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

FİİLLER(EYLEMLER) FİİLLER(EYLEMLER) Cümlede iş,oluş,hareket bildiren kelimeler fiildir. Cümlede iş,oluş,hareket bildiren kelimeler fiildir. Gül - mek.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "FİİLLER(EYLEMLER) FİİLLER(EYLEMLER) Cümlede iş,oluş,hareket bildiren kelimeler fiildir. Cümlede iş,oluş,hareket bildiren kelimeler fiildir. Gül - mek."— Sunum transkripti:

1

2 FİİLLER(EYLEMLER) FİİLLER(EYLEMLER) Cümlede iş,oluş,hareket bildiren kelimeler fiildir. Cümlede iş,oluş,hareket bildiren kelimeler fiildir. Gül - mek Gül - mek Bak – mak Bak – mak Atla –mak Atla –mak Sakla –mak Sakla –mak Sil –mek Sil –mek Çöz –mek Çöz –mek

3 FİİLDE ANLAM FİİLDE ANLAM İŞ ( KILIŞ)FİİLLERİ: Nesne alabilen fiillerdir. Bu fiillerin başına onu kelimesi getirip okuyabiliriz. ONU sevmek. ONU anlamak. ONU dinlemek. ONU öpmek. ONU dövmek.

4 DURUM FİİLLERİ DURUM FİİLLERİ Genellikle hareketsizlik bildirirler. Bu eylemlerin başına onu kelimesi getirip okuyamayız. Genellikle hareketsizlik bildirirler. Bu eylemlerin başına onu kelimesi getirip okuyamayız. ONU susmak ONU susmak ONU oturmak. ONU oturmak. ONU esmek. ONU esmek. ONU uzamak ONU uzamak

5 OLUŞ FİİLLERİ Varlığın iradesi dışında gerçekleşen eylemlerdir. Varlığın iradesi dışında gerçekleşen eylemlerdir. Doğmak Doğmak Büyümek Büyümek Yaşlanmak Yaşlanmak Paslanmak Paslanmak Çürümek Çürümek Uzamak Uzamak Hastalanmak Hastalanmak

6 FİİLDE ŞAHIS (KİŞİ) FİİLDE ŞAHIS (KİŞİ) Fiilde bildirilen işi,oluşu,hareketi yapan varlıktır. Fiilde bildirilen işi,oluşu,hareketi yapan varlıktır. Ben:1.tekil şahıs Ben:1.tekil şahıs Sen :2.tekil şahıs Sen :2.tekil şahıs O:3.tekil şahıs O:3.tekil şahıs Biz :1.çoğul şahıs Biz :1.çoğul şahıs Siz:2.çoğul şahıs Siz:2.çoğul şahıs Onlar:3.çoğul şahıs Onlar:3.çoğul şahıs

7 Ben ve siz :sözü söyleyenler Ben ve siz :sözü söyleyenler Sen ve siz :sözü dinleyenler Sen ve siz :sözü dinleyenler O ve onlar: adı geçenler O ve onlar: adı geçenler

8 Şahıs Fiil tabanı Kip eki Şahıs eki Bengül-dü--m Sengül-dü--n Ogül-dü eksiz eksiz Bizgül-dü--k Sizgül-dü--nüz Onlargül-dü--ler

9 FİİL TABANI FİİL TABANI Fiilin –mek –mak alabilen en büyük parçasıdır. Fiilin –mek –mak alabilen en büyük parçasıdır. Okudum : oku-mak Okudum : oku-mak Okuttum:okut-mak Okuttum:okut-mak Okutturdum :okuttur-mak Okutturdum :okuttur-mak

10 Fiil Kipleri HABER KİPLERİ ZAMAN ANLAMI TAŞIYAN KİPLER. DİLEK KİPLERİ ZAMAN ANLAMI TAŞIMAYAN KİPLER.

11 HABER KİPLERİ DİLEK KİPLERİ DİLEK KİPLERİ 1)GÖRÜLEN GEÇMİŞ ZAMAN KİPİ (-dı –di - du –dü –tı -ti –tu –tü) 1)GEREKLİLİK KİPİ (-meli –malı) 2)ÖĞRENİLEN GEÇMİŞ ZAMAN (-miş mış) 2)DİLEK(ŞART) KİPİ (-se –sa)

12 3)ŞİMDİKİ ZAMAN KİPİ (-yor) 3)İSTEK KİPİ (-e –a) 4)GELECEK ZAMAN KİPİ (-ecek –acak) 4)EMİR KİPİ’nin eki yok. 5)GENİŞ ZAMAN KİPİ (-r –er –ar) DİYECEKMİŞYORAR. MELİSA’YA EMİR YOK.

13 HABER KİPLERİ 1)GÖRÜLEN GEÇMİŞ ZAMAN KİPİ: 1)GÖRÜLEN GEÇMİŞ ZAMAN KİPİ: Gözümüzle gördüğümüz yapıldığını kesin olarak bildiğimiz eylemleri fiil tabanına (-dı –di –du –dü –tı –ti –tu – tü)getirilerek yapılır. Gözümüzle gördüğümüz yapıldığını kesin olarak bildiğimiz eylemleri fiil tabanına (-dı –di –du –dü –tı –ti –tu – tü)getirilerek yapılır. Orhanlar yeni bir ev aldı. Orhanlar yeni bir ev aldı. Sınavdan yüksek puan aldı. Sınavdan yüksek puan aldı. UYARI:Bu tip eylemlerde iş önce, anlatış sonradır. UYARI:Bu tip eylemlerde iş önce, anlatış sonradır.

14 2) ÖĞRENİLEN GEÇMİŞ ZAMAN 2) ÖĞRENİLEN GEÇMİŞ ZAMAN Gözümüzle görmediğimiz yapıldığını başkasından duyduğumuz fiil tabanına Gözümüzle görmediğimiz yapıldığını başkasından duyduğumuz fiil tabanına (-mış –miş –muş –müş)alan eylemlerdir. (-mış –miş –muş –müş)alan eylemlerdir. Dün gece geç gelmiş. Dün gece geç gelmiş. Sınavdan beş yüz puan almış. Sınavdan beş yüz puan almış. UYARI:Farkında olmadan yaptığımız eylemlerde bu kipe girer. UYARI:Farkında olmadan yaptığımız eylemlerde bu kipe girer. Dün gece eve dönerken dolmuşta uyumuşum. UYARI:Beş duyuya dayalı eylemler bu kiple anlatılırsa eylem kesinlik anlamı taşır. UYARI:Beş duyuya dayalı eylemler bu kiple anlatılırsa eylem kesinlik anlamı taşır.

15 3) ŞİMDİKİ ZAMAN KİPİ 3) ŞİMDİKİ ZAMAN KİPİ Fiilin şuan içinde bulunulan zamanda anlatılması için fiil tabanına (-yor)eki getirilir. Fiilin şuan içinde bulunulan zamanda anlatılması için fiil tabanına (-yor)eki getirilir. Öğrenciler ders dinliyor. Öğrenciler ders dinliyor. Çocuklar yaramazlık yapıyor. Çocuklar yaramazlık yapıyor. UYARI:bu tip eylemlerde iş ve anlatış aynı zamandadır. UYARI:bu tip eylemlerde iş ve anlatış aynı zamandadır. Öğrencilerimle ders çalışıyoruz. Öğrencilerimle ders çalışıyoruz. Şimdiki zaman eki –yor kendinden sonra ki-e –a sesini daraltır. Şimdiki zaman eki –yor kendinden sonra ki-e –a sesini daraltır. salla-yor : sallıyor salla-yor : sallıyor UYARI :ŞİMDİKİ ZAMAN ANLAMI UYARI :ŞİMDİKİ ZAMAN ANLAMI “-mekte –makta“ ekiylede sağlanır. “-mekte –makta“ ekiylede sağlanır.

16 4)GELECEK ZAMAN KİPİ 4)GELECEK ZAMAN KİPİ Filin içinde bulunduğu zamandan sonra yapılacağını anlatmak için fiil tabanına (-acak –ecek ) getirilerek yapılır. Filin içinde bulunduğu zamandan sonra yapılacağını anlatmak için fiil tabanına (-acak –ecek ) getirilerek yapılır. Sınavı kazanacaksın. Sınavı kazanacaksın. Bu kitabı yarına okuyacak. Bu kitabı yarına okuyacak.

17 5) GENİŞ ZAMAN KİPİ 5) GENİŞ ZAMAN KİPİ İşin her zaman yapılacağını anlatmak için fiil tabanına (-r –er –ar )getirilerek yapılır. İşin her zaman yapılacağını anlatmak için fiil tabanına (-r –er –ar )getirilerek yapılır. Bu çocuklar sınavı kazanır. Bu çocuklar sınavı kazanır. Ben her sabah spor yaparım. Ben her sabah spor yaparım. UYARI:geniş zaman olumsuz yapılırken (–r) yerine( -me –ma) kullanılır. UYARI:geniş zaman olumsuz yapılırken (–r) yerine( -me –ma) kullanılır. Severim sevmem Severim sevmem

18

19 DİLEK KİPLERİ 1)GEREKLİLİK KİPLERİ 1)GEREKLİLİK KİPLERİ İşin yapılması gerektiğini anlatmak için fiil tabanına (-meli –malı )getirilerek yapılır. İşin yapılması gerektiğini anlatmak için fiil tabanına (-meli –malı )getirilerek yapılır. ÖĞRENCİLER ÖDEVLERİNİ YAPMALI. ÖĞRENCİLER ÖDEVLERİNİ YAPMALI.

20 DİLEK (ŞART) KİPİ DİLEK (ŞART) KİPİ Fiil tabanına (-se –sa) getirilerek yapılır. İki kullanım özelliği vardır. Fiil tabanına (-se –sa) getirilerek yapılır. İki kullanım özelliği vardır. a)bir işin yapılması şartını anlatır. a)bir işin yapılması şartını anlatır. Çalışsa kazanır. Çalışsa kazanır. Okusan anlarsın. Okusan anlarsın. b) Bir işin yapılması isteğini anlatır. b) Bir işin yapılması isteğini anlatır. Gelmese de telefon etse. Gelmese de telefon etse.

21 İSTEK KİPİ: İSTEK KİPİ: İşin yapılması isteğini anlatır.fiil tabanına (-e –a) getirilerek yapılır. İşin yapılması isteğini anlatır.fiil tabanına (-e –a) getirilerek yapılır. Bugün ders çalışayım. Bugün ders çalışayım. Yarın kitap okuyasın. Yarın kitap okuyasın.

22 EMİR KİPİ EMİR KİPİ İşin yapılıp veya yapılmamasının başkasından istendiği durumlarda yapılır. İşin yapılıp veya yapılmamasının başkasından istendiği durumlarda yapılır. Belirgin bir kip eki yoktur. Belirgin bir kip eki yoktur. Hemen yerine otur. Hemen yerine otur.

23

24 Çekimli fiil Çekimli fiil Bir kelimenin çekimli fiil olabilmesi için üç tane özelliği taşıması gerekir. Bir kelimenin çekimli fiil olabilmesi için üç tane özelliği taşıması gerekir. 1)Fiil tabanı 1)Fiil tabanı 2)Kip eki 2)Kip eki 3)Şahıs eki 3)Şahıs eki

25 FİİLDE SORU ANLAMI FİİLDE SORU ANLAMI Fiillerde soru anlamı (mı) soru ekiyle sağlanır.soru eki daima ayrı yazılır. Soru ekinden sonraki şahıs eki soru ekine yüklenir. Fiillerde soru anlamı (mı) soru ekiyle sağlanır.soru eki daima ayrı yazılır. Soru ekinden sonraki şahıs eki soru ekine yüklenir. Beni sevmiyor mu? Beni sevmiyor mu? Konuyu anlamadın mı? Konuyu anlamadın mı?

26 FİİLLERDE OLUMSUZLUK FİİLLERDE OLUMSUZLUK Fiillerde olumsuzluk anlamı fiil tabanına getirilen (-me –ma ) ekiyle yapılır. Fiillerde olumsuzluk anlamı fiil tabanına getirilen (-me –ma ) ekiyle yapılır. O, yaramazları sevmez. O, yaramazları sevmez. Beni anlamıyor musun? Beni anlamıyor musun?

27 FİİLLERDE KİP KAYMASI Bir fiilin kendi anlamından sıyrılarak başka bir kipin yerine kullanılmasıdır. Bir fiilin kendi anlamından sıyrılarak başka bir kipin yerine kullanılmasıdır. Yarın İstanbul’a gidiyor Gelecek zaman 1. Gelecek zaman 2. Şimdiki zaman gelecek zaman yerine kullanılmış kip kayması olmuş. 2. Şimdiki zaman gelecek zaman yerine kullanılmış kip kayması olmuş.

28 SON SON


"FİİLLER(EYLEMLER) FİİLLER(EYLEMLER) Cümlede iş,oluş,hareket bildiren kelimeler fiildir. Cümlede iş,oluş,hareket bildiren kelimeler fiildir. Gül - mek." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları