Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

PSİKOLOJİYE GİRİŞ ZEKA VE ZEKA ÖLÇÜMÜ Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi 1.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "PSİKOLOJİYE GİRİŞ ZEKA VE ZEKA ÖLÇÜMÜ Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi 1."— Sunum transkripti:

1 PSİKOLOJİYE GİRİŞ ZEKA VE ZEKA ÖLÇÜMÜ Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi 1

2 1.Zeka Ölçümü Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi2 Sir Francis Galton

3 Kalıtsal Deha, 1869 (Sir Francis Galton, kitap) İnsanlar beceri göstermede nasıl ve neden farklılık gösterir? Zeka testinin prosedürleri, teorileri ve uygulaması üzerine.. Evrim teorisi ve insan becerileri Ona göre zeka ölçümü için şunlar söylenebilir: Zekanın derecesi vardır ve zeka farklılıkları ölçülebilir Farklılıklar, çan eğrisi oluşturur Zeka, nesnel testlerle ölçülebilir İki testi karşılaştırmak için korelasyon kullanılabilir «Öjenik hareket» Deha’nın kalıtımsal olduğuna inanır Yetenek ya da üstünlük aileden gelir ve yetişme koşullarının zeka üzerinde etkisi vardır. Zeka, Darwinci türlerin sağlığına ve bir şekilde de kişinin ahlaki liyakatine bağlıdır. Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi3

4 Sir Francis Galton’un çalışması modern zeka ölçümü için bir bağlam yaratmıştır. Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi4

5 ZEKA ÖLÇÜMÜ Zeka; Mantık kurma Planlama Sorun çözme Soyut düşünme Karmaşık fikirleri kavrama Hızlı öğrenme Deneyimden öğrenme Soyut düşünme (99.3%) Problem çözme becerisi (97.7%) Bilgi edinme kapasitesi (96.0%) Bellek (80.5%) Çevreye uyum sağlama (77.2%) Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi5

6 «Zekayı kavramsallaştırma şekli, onları ölçme şeklini büyük ölçüde etkiler» İki farklı görüş; Tek puana indirme Ayrı birçok boyut görüşleri Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi6

7 Alfred Binet ( ) 1905, ilk zeka testi Zihinsel engelli çocuklar için etkili öğrenme metodları geliştirebilmek amacı «Entelektüel beceri» Ölçüm: Yaşa uygun problemler ve nesnel çözümler Muhakeme ve mantık Zeka yaşı / Kronolojik yaş Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi7 Zeka Testinin Kökenleri

8 ABD'deki yansımaları Göçmenler, okul çocukları gibi grupları belirlemek, sınıflandırmak 1.Dünya Savaşı’nda çabuk öğrenen ve lider askerleri belirlemek Sonuç: Liderlik ve bir takım sosyal özellikler testlerle belirlenebilir O zaman okullarda ve endüstride kullanılabilir! Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi8

9 IQ Testleri (Intelligence Quotient-Zeka Katsayısı) Binet’in etkisinin ABD'ye geçişi ile.. Stanford-Binet Zeka Ölçeği, 1916 Lewis Terman (Stanford Üniversitesi) Binet’in etkisi ile yaş seviyesine uygun normlar geliştirmiş IQ = Zeka yaşı : Kronolojik yaş x 100 Ortalama = 100 Klinik psikolojide, psikiyatride, eğitim danışmanlığında.. Son hali, normal aralıkta yer alanların, zihinsel engellerin ve üstün zekaya sahiplerin IQ’sunu hesaplayabilmekte Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi9 IQ Testleri

10 Wechsler Zeka Ölçeği David Wechsler, 1939 Sözel alt testlere ek olarak sözel olmayan/performans alt testleri Toplam IQ + sözel/sözel olmayan performans hakkında bilgi Wechsler Erişkin Zeka Ölçeği (WAIS), 1955 WAIS-IV 4 alt test: Sözel kavrama/algısal düşünme/çalışan hafıza/işleme hızı WAIS-IV-16 ve üstü yaş grubu için HAZIRLANMIŞTIR Wechsler Çocuklar için Zeka Ölçeği-4-16 yaş grubu için Wechsler Okul Öncesi ve Birinci Sınıf Zeka Ölçeği Bu nedenle; Aynı kişi farklı yaşlarda ölçüleceği zaman önemi artar! Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi10 IQ Testleri

11 WAIS-IV ÖRNEĞİ Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi11

12 Zekanın Uç Noktaları Artık IQ = Zeka yaşı : Kronolojik yaş x 100 hesabı geçerli değil! IQ puanları, 100 puan nüfusun ortalaması olacak şekilde normlanır Entelektüel Gelişim Bozukluğu İlk kriter: 18 yaşın altında olmak ve ortalamadan iki SS altta olmak Ancak tanı için ek olarak; Kavramsal, sosyal becerilerde ve uyum davranışlarında kısıtlılık Önceleri mental retardasyon = altı. Ancak şimdi terim değişti! Amaç; ihtiyaca göre çevresel ve sosyal ortam oluşturulması Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi12

13 Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi13 Entelektüel Gelişim Bozukluğu ve Öğrenme Bozuklukları

14 Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi14 Entelektüel Gelişim Bozukluğu ve Öğrenme Bozuklukları

15 Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi15

16 Genetik ve çevresel faktörler etkili Bazı hastalıklar nedeniyle (down sendromu) genetik faktörler baskın olabilmekte Aile araştırmaları; Genetik kalıtım, yalnızca hafif retardasyon aralığında etkili Ciddi retardasyonlarda kalıtımsal olmayan genetik anormaliteler.. Çevresel etkiler açısından aynı/ayrı okul eğitimi tartışması..? Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi16

17 Öğrenme Bozukluğu IQ ve başarı arasında büyük çelişki olan durumlarda.. Teşhis koymadan önce; Düşük motivasyon Fiziksel problemler (görme, duyma vs.) Niteliksiz öğretim Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi17

18 Üstün Zekalılık +130 IQ Ancak tanı için ek olarak; J. Renzulli (2005) (3 kümeli özellik) Beceri Görev sorumluluğu Yaratıcılık Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi18

19 2.Zeka Teorileri Testler ve zeka? Psikometrik Zeka Teorileri Alt testler arasındaki ilişkiyi inceler En sık kullanılan teknik: Faktör analizi Charles Spearman, 1927 Bir çok zeka testinin ilişkili oluşu.. O zaman, tüm entelektüel performansın altında yatan bir «g»? Beyin taramaları ve «g» ? Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi19

20 R.Cattell, 1963 Daha gelişmiş analitik teknikler.. Genel zeka 1.Kristalleşmiş zeka (özellikle tekrar eden olaylarda) 2.Akıcı zeka (alışılmamış soyut sorunlarda) Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi20

21 Sternberg’in Üçlü Zeka Teorisi, 1999 Problem çözmede bilişsel işlemin önemi.. Analitik Zeka Benzer birçok görevde kullanılan işlem becerileri 1.Yeni gerçekler öğrenmek için bilgi için bilgi edinme işlemi 2.Stratejiler ve teknikler için performans bileşeni 3.Hedefe giden gelişimi takip ve strateji seçmek için biliş ötesi işlem Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi21

22 Yaratıcı Zeka Alışılmadık problemler başa çıkma yeteneği «Yaratmak, keşfetmek, hayal etmek, farz etmek..» Pratik Zeka Günlük ilişkiler.. Farklı bağlamlara uyum sağlayabilme.. Çevreyi, ihtiyaca göre şekillendirme becerisi.. Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi22

23 Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi23

24 Gardner’ın Çoklu Zekası ve Duygusal H. Gardner, 1999, 2006 İnsan deneyimini kapsayan 8 farklı zekalar.. Becerilerin değeri, toplumda neye ihtiyaç duyulduğu, neyin yararlı olduğu ve neyin ödüllendirildiği ile ilgili Batı toplumu mantıksal (mat., dil), doğu toplumu kişiler arası ilişkiler.. Bilindik yöntemlerle ölçmek zor.. Günlük durumlar gözlenmeli, yaratılmalı.. Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi24

25 Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi25

26 İnsanlar, zeka sayısı açısından farklılık gösterir! Işıldak profil Birkaç farklı zeka türünde dengeli.. Lazer profil Özellikle bir ya da iki zeka türünde.. Sanatçılar, bilim insanları.. Duygusal zeka 1.Duyguları algılama, değerlendirme ve ifade etme 2.Düşünceler için duygulardan yararlanma becerisi 3.Duyguları anlama-analiz etme ve etkili bir şekilde kullanma 4.Duygusal ve entelektüel gelişim için duyguları düzenleme Duygular & düşünceler.. Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi26

27 3.Zekanın Politikası Grup Karşılaştırmalarının Tarihi 1900 başları, psikolog Henry Goddard Göçmenler ve zihinsel engellilerden seçilenlere test uygulama.. Amerikan Meclisi, 1924, Göçmen Kısıtlama Yasası Afrikalı Amerikalılar ve Latin kökenliler ortalamada Asyalılar ve beyazlardan daha düşük standart zeka puanlarına sahip Bu farklılıkları nasıl yorumlayacağız? Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi27

28 Kalıtım ve IQ Soyağacında IQ benzerlikleri var mı? Aile çalışmaları araştırmaları.. Yaklaşık %50’lik kısım genetik etki farklılığı Beyazlar ve siyahlar arasındaki IQ farkı.. 15 puandan 4-9 puana iniş.. Çevresel faktörler etkili & Kapatılamaz genetik bir farklılık Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi28

29 IQ önemli ölçüde kalıtsaldır ancak bu, daha az puan almış toplulukların genetik açıdan daha aşağıda olduklarını mı gösterir? Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi29

30 Çevre ve IQ Bireyden bireye deneyimlenmesi farklılık gösterebilen fiziksel ve sosyal faktörlerin bütünü Bu nedenle, kontrol edilmesi zor bir süreç.. Bu nedenle, sosyodemografik özellikler üzerinden.. Sosyodemografik farklılıkların IQ üzerindeki etkisinin nedenleri: Yoksulluk.. Sağlık ve eğitim kaynakları Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi30

31 Kültür ve IQ Testinin Geçerliği IQ & Başarı & Batı kültürü Akademik ve iş hayatında başarı Daha motive, başarı odaklı ve başarıya yönelik daha iyimser.. IQ ve genetik mirasın kadere dönüşmesi..? Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi31

32 Farklı kültürel ve etnik grupların karşılaştırılması Testlerin taraflılığı? Gerek içerik gerekse uygulanış biçimi farklılıkları.. Araştırma: Uygulanış farklılıkları & Stereotip tehdidi Stereotip tehdidinin olumsuz etkileri Psikolojik stres Daha kontrollü ve yaratıcılıktan uzak tutum Olumsuz duygu ve düşüncelerin baskılanmasına harcanan enerji Araştırma: Kültürel ön yargı Çinli, Japon ve Amerikalı çocukların matematik performansları.. Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi32

33 yaratıcılık Bireyin yenilikçi ve oluşturdukları durumlara uygun ürün veya fikirler yaratabilme yetisidir. ‘Tekerleğin icadı’ neden yenilikçidir? Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi33

34 Yaratıcılığın ölçülmesi ve zekayla ilişkisi Iraksak düşünme: yaratıcılığın sorunlara alışılmamış ama uygun çözümler bulmayla tanımlanan bir özelliği Iraksak düşünmeyi test eden sorular testi çözenlere akıcı ve esnek düşünme olanağı sağlar. Yakınsak düşünce: Bir sorunu çözmek için farklı kaynakları bir araya getirebilme yetisine denir. Farklı bilgileri yeni çözümler yaratacak şekilde bir araya getirme-ilişkilendirme Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi34

35 Dahi – Deli ? Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi35


"PSİKOLOJİYE GİRİŞ ZEKA VE ZEKA ÖLÇÜMÜ Haziran 16PSY102T.01-Işık Üniversitesi 1." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları