Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

SİNİR HÜCRESİNİN İŞLEVSEL YAPISI Yrd. Doç. Dr. Besim Özaykan.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "SİNİR HÜCRESİNİN İŞLEVSEL YAPISI Yrd. Doç. Dr. Besim Özaykan."— Sunum transkripti:

1 SİNİR HÜCRESİNİN İŞLEVSEL YAPISI Yrd. Doç. Dr. Besim Özaykan

2 Nöron doktrininin kurucusu: Santiago Ramón y Cajal

3 Sinir sisteminin hücreleri Merkezi sinir sistemi 100 milyar nöron; bunun katı glial hücrelerden oluşur Genlerimizin %40’ı merkezi sinir sisteminin oluşumuna katkı yapmaktadır Nöronlar elektriksel sinyaller üretme yeteneğine sahip

4 Glial hücreler Nöronların aksine erişkin insanda da bölünmeye devam ederler Çoğalma yetenekleri beyin hasarı sonrasındaki iyileşme açısından önem taşır

5 Makrogliyalar: 3 tiptir: 1) Oligodendrosit: MSS’de miyelin kılıfını oluştururlar 2) Schwann: Periferik sinirlerde miyelin kılıfını oluştururlar 3) Astrosit: İki tiptir: Fibröz- Ak maddede bulunur Protoplazmik-Gri maddede bulunur Makrogliyalar

6 SİNİR SİSTEMİNİN BAŞLICA GLİYA HÜCRELERİ-1

7 SİNİR SİSTEMİNİN BAŞLICA GLİYA HÜCRELERİ-2

8 Astrositlerin temel işlevleri Kan kapilerlerine uzantılar gönderir: damarların kan beyin engelini oluşturan sıkı kavşaklar yapmalarını uyarır Sinapsları ve sinir hücre yüzeylerini çevreleyen uzantılar gönderir

9 Protoplazmik astrositler Nörotrofik maddeler salar Zar potansiyeline sahip, ancak aksiyon potansiyeli üretmez K +, glutamat ve gama amino butirik asiti geri alarak uygun iyon ve nörotransmiter yoğunluğunu sağlamaya yardım eder

10 Mikrogliyalar Mikrogliyalar: Doku makrofajlarına benzer, doku artıklarını uzaklaştırırlar (travma, enf., hastalık) Sinir sistemi dışındaki makrofajlardan başkalaşırlar Fizyolojik ve embriyolojik olarak diğer sinir hücreleri ile bağlantılı değildir

11 A) Memeli sinir sistemindeki bazı nöron tipleri Retinanın bipolar hücresiOmurgasızlardaki nöronArka kökün gangliyon hücresi Yalancı unipolar hücre

12 B) Memeli sinir sistemindeki bazı nöron tipleri Üç tip mültipolar hücre Serebellumun Purkinje hücresi Hipokampusun piramidal hücresi Omuriliğin motor nöronu

13 Figure 5-15 Cross section of a small nerve trunk containing both myelinated and unmyelinated fibers. Downloaded from: StudentConsult (on 29 March :21 AM) © 2005 Elsevier Miyelinli ve miyelinsiz lifleri içeren sinirin enine kesiti

14 Miyelinli aksona sahip motor nöron Aksonun başlangıç segmenti Hücre gövdesi Ranvier düğümü Terminal düğmeler

15 Figure 5-16 Function of the Schwann cell to insulate nerve fibers. A, Wrapping of a Schwann cell membrane around a large axon to form the myelin sheath of the myelinated nerve fiber. B, Partial wrapping of the membrane and cytoplasm of a Schwann cell around multiple unmyelinated nerve fibers (shown in cross section). (A, Modified from Leeson TS, Leeson R: Histology. Philadelphia: WB Saunders, 1979.) Downloaded from: StudentConsult (on 29 March :21 AM) © 2005 Elsevier Sinir liflerini izole eden Schwann hücresi

16 Figure 5-16 Function of the Schwann cell to insulate nerve fibers. A, Wrapping of a Schwann cell membrane around a large axon to form the myelin sheath of the myelinated nerve fiber. B, Partial wrapping of the membrane and cytoplasm of a Schwann cell around multiple unmyelinated nerve fibers (shown in cross section). (A, Modified from Leeson TS, Leeson R: Histology. Philadelphia: WB Saunders, 1979.) Downloaded from: StudentConsult (on 29 March :21 AM) © 2005 Elsevier

17 Downloaded from: StudentConsult (on 29 March :21 AM) © 2005 Elsevier Miyelinli aksonda sıçrayıcı iletim

18 Miyelinsizleştirici (demiyelinizan) hastalıklar Miyelin kılıfının harabiyeti ile birliktedir Potasyum kaybı hiperpolarizasyona yol açar Sinir iletimi çok yavaşlar veya kaybolur Multipil skleroz en önemli hastalık tipidir:

19 Multipil sklerozda miyelin hasarı

20 Multipil sklerozda sinirsel iletimin aksaması

21 Multipil sklerozda işlevsel bozukluğunun mekanizması Genetik ve çevresel faktörler etkili Otoimmün bir hastalık Antikor ve lökositlerin miyeline hasar vermesi Voltaj kapılı K + kanallarından K + sızıntısı Hiperpolarizasyon Aksiyon potansiyelinin iletilememesi

22 Başlıca klinik belirtiler Kas zayıflığı, yorgunluk, sıcak ortama dayanaksızlık Bulanık görme, konuşmanın yavaşlaması Mesane işlev bozukluğu

23 Dinein ve kinezin ile mikrotübüller boyunca aksonal taşınım

24 Mikrotübül boyunca işlev gören moleküler motorlar

25 Akson boyunca olan taşınımın özellikleri

26 Aksonal taşınım Anterograd: hızlı: 400 mm/gün, yavaş: mm/gün. Retrograd: 200 mm/gün, sinir büyüme faktörü (NGF), bazı veziküller Sinir kesildiğinde, Wallerian dejenerasyonu

27 Sinir Yozlaşması (Dejenerasyonu)

28 Uyarılma ve iletim Elektriksel, kimyasal ve mekanik olarak uyarılma Elektriksel değişiklikler: Yayılmayan: yerel (lokal)-sinaptik, jeneratör, elektrotonik potansiyeller Yayılan: aksiyon potansiyelleri (sinir dürtüleri-impulsları-)

29 Aksiyon potansiyelinin özellikleri Akson boyunca terminale kadar yayılır Yayılma boyunca büyüklük ve hızını korur Kendini besler Aktiftir Hücre zarının içi ile dışı arasındaki iyon akımındaki değişikliklere bağlıdır

30 Akson sonlanması ile ilişkili yapısal elemanlar

31 Sinir Lif Tipleri Ve İşlevleri

32 Erlanger-Gasser’e göre sinirlerin sınıflandırılması

33

34

35 Nörotrofinler

36 İşlevleri Sinir hücresinin yaşamını sürdürmesinin ve büyümesinin sağlanması NGF’e karşı olan antikor immünosempatektomiye yol açmaktadır Beyin kaynaklı nörotrofik faktör (BDNF) eksikliği deneysel çalışmalarda dejenerasyona açmaktadır

37 Nörotrofin üreten hücreler Sinirin innerve ettiği kas ya da diğer doku Sinirin kendisi (kavşak ardı-postsinaptik- nöronu etkiler Astrositler

38 Nörotrofinler

39 Sinirlerin gelişmesini etkileyen diğer etkenler Silyer nörotrofik faktör (Schwann ve astrosit kaynaklı) Glial hücre hattı kaynaklı nörotrofik faktör Lösemi inhibitör faktörü İnsülin benzeri büyüme faktörü Transforme edici büyüme faktörü Trombosit kaynaklı ve fibroblast büyüme faktörleri

40 TEŞEKKÜR EDERİM


"SİNİR HÜCRESİNİN İŞLEVSEL YAPISI Yrd. Doç. Dr. Besim Özaykan." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları