Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Makro İ ktisada Giriş. BÖLÜM 1 MAKRO İ KT İ SAT Nihai Mallar Mal ve hizmetlerin piyasa de ğ erinde üretim sürecinin her aşamasında meydana gelen artışa.

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Makro İ ktisada Giriş. BÖLÜM 1 MAKRO İ KT İ SAT Nihai Mallar Mal ve hizmetlerin piyasa de ğ erinde üretim sürecinin her aşamasında meydana gelen artışa."— Sunum transkripti:

1 Makro İ ktisada Giriş

2 BÖLÜM 1 MAKRO İ KT İ SAT

3 Nihai Mallar Mal ve hizmetlerin piyasa de ğ erinde üretim sürecinin her aşamasında meydana gelen artışa katma de ğ er ( value added ) denir. Ekme ğ in Perakende Piyasası De ğ eri = Katma De ğ erler Toplamı 300 * 0.6 TL = 180 TL = 10 TL + 14 TL + 126TL+30TL

4 Reel Gayri Safi Yurt İ çi Hasıla

5 İ ŞS İ ZL İ K Bir ülkede çalışabilecek durumda olan ve çalışmak isteyen kişilerin bir bölümünün işinin olmamasına işsizlik (unemployment), bu durumda olan kişilere de işsiz ( unemployed) denir. * Karşı yönlü devrevi de ğ işkendir. ENFLASYON Bir ekonomide genel fiyatlar düzeyinde (P) meydana gelen sürekli artışa fiili enflsayon (actual- realized inflation) veya kısaca enflasyon denir. *Aynı yönlü devrevi de ğ işkendir. İ KT İ SAD İ BÜYÜME Bir ülkede üretilen mal ve hizmet miktarının zaman içinde artmasına iktisadi büyüme (economic growth) denir. İ ktisadi büyüme reel GDP ‘nin zaman içinde sürekli artması anlamına gelir. İ ktisadi büyüme ortalama büyüme hızı (average growth rate, g ) ile ölçülür. Ortalama büyüme hızı, reel GDP’de uzun dönemde meydana gelen yıllık artışı yansıtır. Uzun dönem büyüme hızı (long run growth rate) diye de nitelendirilen ortalama büyüme hızı, aşa ğ ıdaki formülle hesaplanır:

6

7 İ KT İ SAD İ DALGALANMALAR İ ktisadi Dalgalanmalar (economic fluctuations)

8 MAKRO İ KT İ SAT Makro iktisat ( macro economic ), iktisadi büyümenin ve dalgalanmaların nasıl ortaya çıktı ğ ını (iktisadi büyüme ve dalgalanmaların belirleyicilerinin neler oldu ğ unu) araştıran bir iktisat dalı olarak adlandırılır. Dolayısıyla etkileşim içinde oldukları işsizlik, enflasyon ve bunların belirleyicileriyle de ilgilenir. Lukas Kriti ğ i: Uygulanan yeni bir iktisat politikası bekleyişleri ve işleyen ekonomi vasıtasıyla ekonomik de ğ işkenler arasındaki ilişkiyi de ğ iştirebilir. Yeni iktisat politikasının işlemesi için bu politikanın ekonomik yapı üzerindeki etkisi de dikkate alınmalıdır. Terkip Hatası: Bir ekonomik ilişki Mikro bazda geçerli iken, makro bazda geçersiz olabilir. Tasarruf paradoksu gibi. MAKRO İ KT İ SAT POL İ T İ KASI Bir ülkede iktisadi büyümeyi hızlandırmak ve iktisadi dalgalanmaları (işsizlik ve enflasyon hadlerindeki dalgalanmaları) kontrol etmek için uygulanan politikalara, makro iktisat politikası (macro economic policy) denir.

9 Arz Yönlü Makro İ ktisat Politikaları Hızlı ekonomik büyüme hedefine yönelik iktisat politikasına, kısaca arz yönlü makro iktisat politikası (supply-side macro economic policy) denir. Y=F(L, K, A) L: Emek K: Sermaye A: Teknoloji Talep Yönlü Makro İ ktisat Politikaları İ ktisadi dalgalanmaları kontrol etme hedefine yönelik makro iktisat politikasına talep yönlü makro iktisat politikası (demand-side macro economic policy) denir. Ekonomide toplam harcamaları arttırıcı veya azaltıcı önlem ve yöntemlerdir. AD= C + I + G + (X-M)  Arz ve Talep Yönlü İ ktisat politikaları Maliye Politikası (Fiscal Policy) ve Para Politikası (Monetary Policy) gibi temel iki aracı vardır.  Para politikası para miktarını de ğ iştirerek, maliye politikası kamu harcamaları ve vergi oranını de ğ iştirerek uygulanır. Maliye + Para = Orthodox (Muhafazakar) Politikalar Maliye + Para +Ücret-Faiz Haddi + Döviz vb müdahale= Heterodox (Aykırı)Politikalar Ockham’ın Usturası (Ockham’s Razor): İ ktisatta gereksiz detayların ihmal edilmesidir. Ceteris Paribus: Di ğ er tüm şartlar sabitken.

10 Sektörler ve Piyasalar

11 BÖLÜM 2 GSMH’ın ÖLÇÜLMES İ GAYR İ SAF İ YURT İ Ç İ HASILANIN ÖLÇÜLMES İ = ∑QP TOPLAM ÜRET İ M YAKLAŞIMI: GDP = Tüm Firmaların Katma De ğ erlerinin Toplamı

12

13

14

15 İ hracatın GDP’ye oranına (X/GDP), dışa açıklık endeksi (index of opennes) denir.

16 TOPLAM GEL İ R YAKLAŞIMI Firmanın Brüt Muhasebe Kârı = Üretim piyasası de ğ eri - Ödemeler Firmanın Brüt Muhasebe Kârı = Üretim Piyasa De ğ eri – Di ğ er Firmalara Ödemeler (Hammadde maliyeti vb...) – ( Ücret ve maaş + Rant + Faiz) – Dolaylı vergiler Firmanın Brüt Muhasebe Kârı = Katma De ğ er – (Ücret ve maaş + Rant + Faiz ) – Dolaylı Vergiler Firma Düzeyinde Katma De ğ er= (Ücret ve Maaş + Rant + Faiz )+ Brüt Kar (Net Kâr + Yıpranma) + Dolaylı vergiler Veya ; GDP = Tüm Firma Düzeyinde Katma De ğ erler Toplamı = (Ücret ve Maaş + Rant + Faiz + Net Kâr ) + Dolaylı vergiler + Yıpranma GDP= Emek Gelirleri (Ücret ve Maaş) + Sermaye Gelirleri (Rant, Faiz, Net Kar) + Dolaylı vergiler + Yıpranma Toplam gelir yaklaşımı diye nitelendirilen bu üçüncü yaklaşım, toplam harcama yaklaşımı gibi bir ülkede bir yılda üretilen nihai malların hangi amaçlarla kullanıldı ğ ını de ğ il, bir ülkede bir yılda üretim sürecine katkıların üretim aldıkları payların ne oldu ğ unu, kısaca fonksiyonel gelir da ğ ılımı (functional distribution of income) yansıtır.

17 GDP İ LE İ LG İ L İ BÜYÜKLÜKLER GAYR İ SAF İ M İ LL İ HASILA GNP= GDP + Ülke Vatandaşlarının Yabancı Ülkelerdeki Üretime Katkısı – Yabancı Ülke Vatandaşlarının Ülkedeki Üretime Katkıları GNP = GDP + NFI (Net Faktör Geliri) NET YURT İ Ç İ HASILA NDP = GDP – Yıpranma NDP = ( C+ I + G + XN ) – Yıpranma Net Yatırım (IN) = Brüt Yatırım (I) – Yıpranma NDP = C+ IN + G + XN

18 YURT İ Ç İ GEL İ R GDP = Emek Gelirleri (Ücret – Maaş) + Sermaye Giderleri (Rant-Faiz-Net Kâr) + Dolaylı Vergiler + Yıpranma Emek Gelirleri + Sermaye Gelirleri = DI = GDP – Yıpranma – Dolaylı Vergiler DI = NDP – Dolaylı Vergiler M İ LL İ GEL İ R NI= DI + (yerli üretim faktörlerinin yabancı ülkelerde elde ettikleri faktör gelirleri) – (yabancı üretim faktörlerinin ülkede elde ettikleri faktör gelirleri) NI = DI + NFI K İ Ş İ SEL GEL İ R PI = NI - (Sosyal Güv. Katkıları + Kurumlar Vergisi + Da ğ ıtılmayan Kurumlar Kârı – Transfer Ödemeleri – Kamu Borçlanma Faizleri) PI= NI + Net Hükümet Gelirleri

19 HARCANAB İ L İ R K İ Ş İ SEL GEL İ R DPI = PI – Gelir Vergisi DPI = C + S

20 Net yabancı yatırım (net foreing investment)

21 Devri Akım Şeması

22 ULUSAL SERVET Fiziksel Sermaye (physical capital) ülkede var olan do ğ al kaynakları, makineleri, binaları, köprüleri, barajları, yolları ve di ğ er kamusal alt yapı unsurlarını kapsar. Ulusal serveti oluşturan ikinci unsur, ülkede ikamet eden kişilerin sahip oldukları bilgi ve beceridir. Bu unsur kısaca beşeri sermaye (human capital) denir. Ulusal serveti oluşturan üçüncü unsur, net yabancı varlıklardır. Net yabancı varlıklar (net foreing assets), ülkenin yabancı varlıkları (yabancı bono, hisse senedi,yabancı bankalardaki mevduat hesapları, dış ülkelerdeki fabrikalar) ile ülke yabancı yükümlülükleri (yabancıların ülkedeki mali ve fiziki varlıkları) arasındaki farka eşittir. GDP ve ULUSLARARASI KIYASLAMALAR İ ki alternatif yaklaşım; 1)Piyasa Döviz Kuru Yaklaşımı Fert Başına GDP (TL)= Nominal GDP / Toplam Nüfus Fert Başına GDP ($) = Fert başına GDP / Döviz kuru

23 2)Satın Alma Gücü Paritesi Döviz Kuru Yaklaşımı Bu yöntemin eksiklikleri; *Geçimlik üretim *Yeraltı ekonomisi – kayıt dışı ekonomi *Dinlenme – boş zaman (mesai saati) farklılıkları Bu sorunları ortadan kaldırmak için; ABD’li iktisatçılar William Nordhaus ve James Tobin tarafından ileri sürülen bu yöntem, kısaca iktisadi refah ölçütü veya net iktisadi refah diye nitelendirilir. Satın alma gücüne, geçimlik üretimin de ğ eri ve boş zamandaki de ğ işimin de ğ erini ilave edip çevre kirlili ğ inin maliyetini çıkararak elde edilir.

24 » Ödemeler Dengesi » Ödemeler Dengesi (BP)= Cari İ şlemler Hesabı Dengesi (CA)+Sermaye Hesabı Dengesi (CK)+Resmi Rezerv Hareketleri Hesabı(OR)+Net Hata ve Noksan=0

25

26 ENFLASYONUN TÜRLER İ

27

28

29 BÖLÜM 4 EKONOM İ N İ N ÖLÇÜLMES İ 2: İ ŞS İ ZL İ K İ şsizli ğ in Ölçülmesi: Bir ülkede toplam nüfusun kışla, hapishane ve hastane gibi yerlerde ikamet edenler dışında kalan kısmının 15 yaş üzerindeki bölümüne kurumsal olmayan sivil nüfus denir. 3 gruptan oluşur, -Çalışanlar, (E) - İ şsiz olan iş arayanlar, (U) - İ şsiz olan ve iş aramayanlar. Kurumsal olmayan sivil nüfusun çalışanlar ve işsizler toplamında oluşan kısmı, işgücü diye nitelendirilir. L= E + U. Dolayısıyla da kurumsal olmayan sivil nüfusun işsiz olan be iş aramayanlar grubu, sivil nüfusun içinde olmayan kısmını ifade eder. Kurumsal olmayan sivil nüfusun bu grubuna, işgücü olmayanlar (not in labor force) denir: Kurumsal Olmayan Sivil Nüfus – İ şgücü = İ ş gücünde olmayanlar. İ şgücünün kurumsal olmayan sivil nüfusa oranı, sivil nüfusun ne kadarının çalışmak istedi ğ ini yansıtır ve kısaca işgücü katılım haddi diye nitelendirilir. *Cesareti kırılan işçiler

30

31

32

33

34

35

36

37

38 TASARRUF ŞEDÜLÜ (tablo)

39

40

41

42

43 NET İ HRACAT FONKS İ YONU

44

45

46

47 İ KT İ SAT POL İ T İ KASI ve TOPLAM PLANLANAN HARCAMA Hükümet maliye ve para politikaları vasıtasıyla toplam planlanan harcamayı etkileyebilir. Bu ba ğ lamda hükümet örne ğ in hükümet alımlarını (G) ve transfer ödemelerini (TR) arttırırsa veya vergileri (T) düşürürse, kısaca hükümet genişletici maliye politikası izlerse, AE toplam planlanan harcama artar. ( a paneli) Hükümet alımlarını ve transfer ödemelerini azaltırsa veya vergileri arttırırsa, kısaca hükümet daraltıcı maliye politikası izlerse, AE toplam planlanan harcama azalır- AE toplam planlanan harcama e ğ risi aşa ğ ıya do ğ ru kayar. ( b paneli ) İ ktisat Politikası ve Toplam Planlanan Harcama


"Makro İ ktisada Giriş. BÖLÜM 1 MAKRO İ KT İ SAT Nihai Mallar Mal ve hizmetlerin piyasa de ğ erinde üretim sürecinin her aşamasında meydana gelen artışa." indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları