Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Sunum yükleniyor. Lütfen bekleyiniz

Kapasite Planlama. Kapasite, kontrol altında tutulabilir bir işin yüklemesinde üst limit yada tavandır. Kapasite kontrolü ile ilgili temel sorular şunlardır;:

Benzer bir sunumlar


... konulu sunumlar: "Kapasite Planlama. Kapasite, kontrol altında tutulabilir bir işin yüklemesinde üst limit yada tavandır. Kapasite kontrolü ile ilgili temel sorular şunlardır;:"— Sunum transkripti:

1 Kapasite Planlama

2 Kapasite, kontrol altında tutulabilir bir işin yüklemesinde üst limit yada tavandır. Kapasite kontrolü ile ilgili temel sorular şunlardır;: – Ne çeşit bir kapasiteye gereksinim vardır? – Ne kadar gereklidir? – Ne zaman gereklidir?

3 Kapasite genellikle “üretim hızı(oranı)” veya belirli bir zaman dilimi içindeki “üretim miktarı” olarak algılanır.Kapasite genellikle “üretim hızı(oranı)” veya belirli bir zaman dilimi içindeki “üretim miktarı” olarak algılanır.

4 Üretimde temel hedeflerden birisi üretim hızını mümkün olduğunca sabit tutmaktır.Üretimde temel hedeflerden birisi üretim hızını mümkün olduğunca sabit tutmaktır. Ancak,talep tahminindeki yanılmalar, stok düzeylerinin seçimindeki hatalı kararlar sebebi ile üretim hızı değiştirilmek zorunda kalınır.Ancak,talep tahminindeki yanılmalar, stok düzeylerinin seçimindeki hatalı kararlar sebebi ile üretim hızı değiştirilmek zorunda kalınır.

5 Kapasitenin (üretim hızının) sık sık değiştirilmesi durumunda, hazırlık maliyetleri yükselebileceği gibi, bazı durumlarda da (kapasite yükseltilmişken talebin düşmesi gibi..) atıl (kullanılmayan) kapasite ile çalışılmak zorunda kalınır.Kapasitenin (üretim hızının) sık sık değiştirilmesi durumunda, hazırlık maliyetleri yükselebileceği gibi, bazı durumlarda da (kapasite yükseltilmişken talebin düşmesi gibi..) atıl (kullanılmayan) kapasite ile çalışılmak zorunda kalınır.

6 Kapasite Tasarım kapasitesi – Elde edilebilecek maksimum çıktı Gerçek(Fiili) kapasite – Ürün karışımı, çizelgeleme zorlukları ve diğer gerçek miktarları ile verilen veren maksimum kapasite. Gerçek çıktı – Gerçekten elde edilmiş olan çıktı oranıdır- Gerçek-fiili kapasiteyi aşamaz-

7 Gerçek(fiili)Kapasitenin Belirleyicileri Yetenek/Kolaylık Ürünler yada servisler Süreçler İnsan faktörleri Aktiviteler Harici güçler

8 Kapasite planlamasının anahtar kararları 1.Gerekli olan kapasite miktarı 2.Değişikliklerin zamanlaması 3.Dengeyi sürdürme ihtiyacı

9 Verimlilik ve Etkililik Gerçek çıktı Etkililik = Gerçek(fiili) kapasite Gerçek çıktı Verimlilik = (fayda) Tasarım kapasitesi

10 Tasarım kapasitesi = 50 kamyon/gün Fiili kapasite = 40 kamyon/gün Gerçek çıktı = 36 birim/gün Etkililik = = 90% Fiili kapasite 40 birim/ gün Verimlilik = Gerçek çıktı = 36 birim/gün = 72% Tasarım kapasitesi 50 birim/gün Verimlilik/Etkililik

11 Teorik kapasite Planlanan Kapasite Kullanılan (Gerçekleşen) Kapasite 50 araç/gün 40 araç/gün 36 araç/gün %72%90

12 Teorik kapasite Planlanan Kapasite Kullanılan (Gerçekleşen) Kapasite 50 araç/gün 40 araç/gün 36 araç/gün NE YAPILMALI? Kaynak verimliliği NASIL YAPILMALI? Metot etkinliği

13 Teorik kapasite Planlanan Kapasite Kullanılan (Gerçekleşen) Kapasite 50 araç/gün 40 araç/gün 36 araç/gün %72 %90

14 Kapasite Alternatiflerini Geliştirme Sistemlere esneklik tasarımı Kapasite değişimlerine esneklik yaklaşımını Büyük kapasiteyle uğraşmaya hazır olmak Kapasite ihtiyaçlarını düzenlemek Optimal işlem seviyesini tanımlama

15 MALİYETLER Kapasite planlama ile ilgili maliyet unsurları:Kapasite planlama ile ilgili maliyet unsurları: –Kapasite kurma (hazırlık) maliyeti –Üretim (süreç) maliyeti –Yarım kalan iş (kuyruk) maliyeti

16 İş biriminin kapasitesi incelenirken, minimum ve maksimum kuyruk uzunlukları, gecikmeler, imalattaki iş miktarları ve birim zamanları,kapasite altı yüklemeler (atıl kapasite) dikkate alınır.İş biriminin kapasitesi incelenirken, minimum ve maksimum kuyruk uzunlukları, gecikmeler, imalattaki iş miktarları ve birim zamanları,kapasite altı yüklemeler (atıl kapasite) dikkate alınır.

17 Herhangi bir üretim periyodunda; planlanmış talep ile, bir önceki dönemin yarım kalan işleri toplamı, planlanmış toplam iş (toplam iş yükü) miktarıdır.Herhangi bir üretim periyodunda; planlanmış talep ile, bir önceki dönemin yarım kalan işleri toplamı, planlanmış toplam iş (toplam iş yükü) miktarıdır.

18 Bir fabrikadaki kapasite planlaması, herhangi bir süreç içinde olabilecek maksimum üretimi belirler. Kapasitenin değişmez değerler alması beklenmemelidir.Bir fabrikadaki kapasite planlaması, herhangi bir süreç içinde olabilecek maksimum üretimi belirler. Kapasitenin değişmez değerler alması beklenmemelidir. İşin planlı olarak yürütülmesi ile, daha az hatalı ve dolayısı ile daha çok ürünün üretilmesi sağlanır.İşin planlı olarak yürütülmesi ile, daha az hatalı ve dolayısı ile daha çok ürünün üretilmesi sağlanır.

19 Planlamacı, toplam maliyeti en aza indirgeyen kapasite seviyesini seçmekle yükümlüdür.Planlamacı, toplam maliyeti en aza indirgeyen kapasite seviyesini seçmekle yükümlüdür. –Atıl kapasite oluşsa bile, optimal kapasitenin belirlenmesi ve bunun sürekliliğinin sağlanmasına çalışılır.

20 Maliyetler Kapasite Maliyeti: Kapasite seviyesini belirlemek ve korumak için gereklidir. Alet, emek, koruma, eğitim ve iş prosedürü, v.b. içerir. Bu maliyet üretim miktarındaki değişmelerden pek fazla etkilenmez. Bu yüzden “kapasite altı yükleme- atıl kapasite” maliyetini göz ardı edebiliriz.Kapasite Maliyeti: Kapasite seviyesini belirlemek ve korumak için gereklidir. Alet, emek, koruma, eğitim ve iş prosedürü, v.b. içerir. Bu maliyet üretim miktarındaki değişmelerden pek fazla etkilenmez. Bu yüzden “kapasite altı yükleme- atıl kapasite” maliyetini göz ardı edebiliriz.

21 Üretim maliyeti: Direkt olarak planlanmış üretim miktarı ile ilgilidir. Hammaddeler, malzemeler, v.b.Üretim maliyeti: Direkt olarak planlanmış üretim miktarı ile ilgilidir. Hammaddeler, malzemeler, v.b. Kuyruk(yarım kalan iş) maliyeti: İşlenmemiş sermaye, yer ve bekleme maliyetlerini içerir.Kuyruk(yarım kalan iş) maliyeti: İşlenmemiş sermaye, yer ve bekleme maliyetlerini içerir.

22 ÖRNEK PLAN 8 haftalık üretim dönemimde ihtiyaç duyulan miktarlar sırası ile 125,96,84,69,52,43,79,114 birim.8 haftalık üretim dönemimde ihtiyaç duyulan miktarlar sırası ile 125,96,84,69,52,43,79,114 birim. 102 birim bir önceki dönemden kalan kuyruk (bekleyen) olsun.102 birim bir önceki dönemden kalan kuyruk (bekleyen) olsun. Her dönem için 90 birim üretim yapabilir.Her dönem için 90 birim üretim yapabilir. Ancak fazla mesai ile çalışma zamanı ile üretim 95 birime yükseltilebilir.Ancak fazla mesai ile çalışma zamanı ile üretim 95 birime yükseltilebilir. İlave çalışma günü ile de üretim 100 birime çıkarılabilmektedir.İlave çalışma günü ile de üretim 100 birime çıkarılabilmektedir.

23 Kapasite altı yüklemenin (atıl kapasitenin) %25 i geçmesi istenmez.Kapasite altı yüklemenin (atıl kapasitenin) %25 i geçmesi istenmez. Fabrikada Maksimum 240 birim iş yüküne müsaittir.Fabrikada Maksimum 240 birim iş yüküne müsaittir. Fabrikanın optimal kapasitesi ?Fabrikanın optimal kapasitesi ?

24 Maliyetler: Kapasite maliyeti: C ; 0 < c  C ;90 < c  C ;95 < c  100 Üretim maliyeti: 3 YTL/birim Kuyruk maliyeti: 4 YTL/birim C = planlama dönemi süresince kullanılan toplam kapasite c = bir dönem için kurulan kapasite seviyesi

25 Minimum-Maksimum kapasite Fabrikada her dönem için iş yükünün 240 birimin üstüne çıkmaması için minimum kapasite seviyesi ile,Fabrikada her dönem için iş yükünün 240 birimin üstüne çıkmaması için minimum kapasite seviyesi ile, Atıl kapasitelerin oluşmaması için maksimum kapasite seviyesinin hesaplanmasıAtıl kapasitelerin oluşmaması için maksimum kapasite seviyesinin hesaplanması

26 Kullanılan değişkenler: t = dönem R=toplam talep Wmax=maksimum iş yükü

27 Minimum-Maksimum kapasite528 5 Rt/t Rt-Wmax/(t-1) Rt-Wmax Rt t = – 114 = – 79 = – 43 = – 52 = – 69 = – 84 = – 96 = 227

28 Minimum-Maksimum kapasite Rt/t Rt-Wmax/(t-1) Rt-Wmax Rt t 764 – 240 = – 240 = – 240 = – 240 = – 240 = – 240 = – 240 = – 240 = -13

29 Minimum-Maksimum kapasite Rt/t Rt-Wmax/(t-1) Rt-Wmax Rt t 524 / (8-1) = / (7-1) = / (6-1) = / (5-1) = / (4-1) = / (3-1) = / (2-1) = 83

30 Minimum-Maksimum kapasite Rt/t Rt-Wmax/(t-1) Rt-Wmax Rt t 764 / 8 = / 7 = / 6 = / 5 = / 4 = / 3 = / 2 = / 1 = 227

31 Minimum-Maksimum kapasite Rt/t Rt-Wmax/(t-1) Rt-Wmax Rt t MİNİMUM KAPASİTE = MAKSİMUM KAPASİTE = 84 birim 92 birim

32 Minimum kapasite altında çalışılması mümkün değildir. Minimum kapasite altında çalışılması halinde fabrika iş yükü izin verilen sınırın (240 birim) üstüne çıkar. Maksimum kapasite üstüne çıkılması halinde planlama dönemimde bazı aylarda kapasite artıkları (atıl kapasite) oluşur.

33 Hesaplanan Maksimum kapasite üstüne çıkılabilir. Ancak, fabrikanın sınırlanmış teorik kapasitesi aşılamaz. (Burada 100 birim) Hangi kapasite düzeyinin kullanılacağı için kurulacak kapasite düzeyinin maliyeti belirleyici olacaktır. Toplam maliyeti minimum yapacak olan plan seçilmelidir.

34 Plan seçenekleri: 1) Hesaplanmış Minimum kapasite seviyesi. Bu seviye altında kapasite kullanılması kesinlikle mümkün olmayacaktır. 2) Hesaplanmış Maksimum kapasite seviyesi. Bu seviyenin üstünde kapasite kullanılması ancak, üretim yönetimi tarafından atıl kapasiteler ile çalışılmasına izin verilmesi halinde mümkün olur.

35 Plan seçenekleri: 3) Hesaplanmış maksimum kapasite seviyesi ile teorik kapasite seviyesi arasında uygun bir kapasite seviyesi. Bu seçeneğin kullanılması için fabrikada izin verilen atıl kapasite oranı önemlidir. Bu problemde oran %25 olarak belirlenmişti. Bu oranın üstünde oluşacak atıl kapasiteler planın geçerliliğine izin vermez. (teorik kapasite aşılmamış ve toplam maliyeti en düşük plan olsa bile..)

36 Seçeneklere bakış: 84 ≤ 92 Kapasite Kur ≤ ≤100≤ Hesaplanmış Minimum Kapasite Seviyesi Hesaplanmış Maksimum Kapasite Seviyesi Teorik Kapasite Seviyesi 84 birimlik kapasite Kurma maliyetini hesapla 92 birimlik kapasite Kurma maliyetini hesapla Eğer, artık kapasiteye izin verilmemiş ise, hangi kapasite seviyesinin toplam maliyeti daha düşük ise o seviye fabrika için optimal kapasite seviyesi olarak seçilir ve uygulamaya konur.

37 Seçeneklere bakış: 84 ≤ 92 Kapasite Kur ≤ ≤100≤ Hesaplanmış Minimum Kapasite Seviyesi Hesaplanmış Maksimum Kapasite Seviyesi Teorik Kapasite Seviyesi 84 birimlik kapasite Kurma maliyetini hesapla 92 birimlik kapasite Kurma maliyetini hesapla Eğer, hesaplanmış maksimum seviye maliyeti daha küçük ise ve artık kapasiteye izin verilmiş ise, daha düşük maliyetli kapasite planını aramak üzere aşağıdaki algoritmayı kullan.

38 Daha düşük maliyetli kapasite planının aranması Yeni deneme kapasitesini ayarla Yeni deneme kapasitesinin maliyetini hesapla Atıl kapasite Uygun mu? Önceki kapasiteyi Optimal kapasite Olarak seç Evet Hayır Daha düşük Maliyeti Buldun mu? Evet

39 Artık/atıl kapasite Tamamlanmış iş/ürün Yarım kalan İş/ürün (Kuyruk) ( 102) ToplamİŞ Planlanmış Kapasite Talep/İstek Top.Mal Minimum kapasite seviyesi (84 birim) maliyeti

40 00 Artık/atıl kapasite 8484 Tamamlanmış iş/ürün Yarım kalan İş/ürün (Kuyruk) ( 102) ToplamİŞ Planlanmış Kapasite Talep/İstek Top.Mal Minimum kapasite seviyesi (84 birim) maliyeti Toplam İş=Önceki aydan kalan Kuyruk+Bu aydaki talep Yarım kalan İş=Toplam iş- Planlanmış kapasite Tamamlanmış İş=Toplam iş- Yarım kalan İŞ Artık kapasite=Planlanmış kapasite- Tamamlanmış ürün Toplam İş=Önceki aydan kalan Kuyruk+Bu aydaki talep Yarım kalan İş=Toplam iş- Planlanmış kapasite Tamamlanmış İş=Toplam iş- Yarım kalan İŞ Artık kapasite=Planlanmış kapasite- Tamamlanmış ürün

41 Artık/atıl kapasite Tamamlanmış iş/ürün Yarım kalan İş/ürün (Kuyruk) ( 102) ToplamİŞ Planlanmış Kapasite Talep/İstek Top.Mal Minimum kapasite seviyesi (84 birim) maliyeti

42 Artık/atıl kapasite Tamamlanmış iş/ürün Yarım kalan İş/ürün (Kuyruk) ( 102) ToplamİŞ Planlanmış Kapasite Talep/İstek Top.Mal Minimum kapasite seviyesi (84 birim) maliyeti Kapasite maliyeti: C ; 0 < c  C ;90 < c  C ;95 < c  (672) = 6016 Üretim maliyeti: 3 (672) = 2016 Kuyruk maliyeti: 4 (922) = 3688

43 Top.Mal. Talep/İstek Planlanmış Kapasite ToplamİŞ Yarım kalan İş/ürün (Kuyruk) ( 102) Tamamlanmış iş/ürün Artık/atıl kapasite Maksimum kapasite seviyesi (92 birim) maliyeti 11320

44 Seçeneklere bakış: 84 ≤ 92 Kapasite Kur ≤ ≤100≤ Hesaplanmış Minimum Kapasite Seviyesi Hesaplanmış Maksimum Kapasite Seviyesi Teorik Kapasite Seviyesi YTL YTL Eğer, hesaplanmış maksimum seviye maliyeti daha küçük ise ve artık kapasiteye izin verilmiş ise, daha düşük maliyetli kapasite planını aramak üzere aşağıdaki algoritmayı kullan.

45 Artık/atıl kapasite Tamamlanmış iş/ürün Yarım kalan İş/ürün (Kuyruk) ( 102) ToplamİŞ Planlanmış Kapasite Talep/İstek Top.Mal birimlik kapasite seviyesi maliyeti EĞER; PLANLI KAPASİTE > TOPLAM İŞ Artık kapasite oluşur. Zira, planlama dönemi içinde yeniden Kapasite ayarlaması yapılmayacağından ve kapasite düzeyi değiştirilmeyeceğinden planlanan kapasite düzeyi korunur ve aradaki fark atıl kapasiteyi doğurur. Artık kapasite oranı: 1/93 = %1 Burada, %25 e kadar izin verilmişti. Bu durumda, plan kabul edilebilir Bir plandır.

46 Artık/atıl kapasite Tamamlanmış iş/ürün Yarım kalan İş/ürün (Kuyruk) ( 102) ToplamİŞ Planlanmış Kapasite Talep/İstek Top.Mal birimlik kapasite seviyesi maliyeti Artık kapasite oranı: 8/94 = %8,5 Burada, %25 e kadar izin verilmişti. Bu durumda, plan kabul edilebilir Bir plandır.

47 Artık/atıl kapasite Tamamlanmış iş/ürün Yarım kalan İş/ürün (Kuyruk) ( 102) ToplamİŞ Planlanmış Kapasite Talep/İstek Top.Mal birimlik kapasite seviyesi maliyeti Artık kapasite oranı: 15/95 = %15,7 Burada, %25 e kadar izin verilmişti. Bu durumda, plan kabul edilebilir Bir plandır.

48 Artık/atıl kapasite Tamamlanmış iş/ürün Yarım kalan İş/ürün (Kuyruk) ( 102) ToplamİŞ Planlanmış Kapasite Talep/İstek Top.Mal birimlik kapasite seviyesi maliyeti Artık kapasite oranı: 15/96 = %15,6 Burada, %25 e kadar izin verilmişti. Bu durumda, plan kabul edilebilir Bir plandır.

49 OPTİMAL KAPASİTE DÜZEYİ 95 Birimlik kapasite düzeyidir. Kapasite 92: Maliyet: YTL. Kapasite 93: Maliyet: YTL Kapasite 94: Maliyet: YTL Kapasite 95: Maliyet: YTL Kapasite 96: Maliyet: YTL


"Kapasite Planlama. Kapasite, kontrol altında tutulabilir bir işin yüklemesinde üst limit yada tavandır. Kapasite kontrolü ile ilgili temel sorular şunlardır;:" indir ppt

Benzer bir sunumlar


Google Reklamları